Z okazji Światowego Dnia Higieny Rąk GIS przypomina o zasadach

W Światowym Dniu Higieny Rąk Główny Inspektor Sanitarny opublikował stanowisko, które dotyczy kwestii zasadniczej: czystości rąk personelu medycznego.

- „Higiena rąk jest najbardziej efektywnym sposobem przerywania transmisji drobnoustrojów w środowisku opieki nad pacjentami” - przypomniano w dokumencie.

Zaganienie jest dużej wagi, bo jak czytamy dalej: „Skóra rąk, która ulegnie skażeniu drobnoustrojami chorobotwórczymi, może nawet przez kilka godzin stwarzać warunki do ich przeniesienia na inne osoby oraz ich otoczenie.”

Alkohol zamiast wody

Wytyczne WHO, na które powołuje się GIS, są jasne: podstawą ma być dezynfekcja preparatami alkoholowymi. Mycie rąk wodą i mydłem zostaje raczej w roli „plan B” — przy widocznym zabrudzeniu albo podejrzeniu skażenia materiałem biologicznym.

W codziennej praktyce klinicznej najpierw dezynfekcja, dopiero potem ewentualnie klasyczne mycie.

„Nic poniżej łokcia”

W stanowisku powraca dobrze znana w środowisku zasada „Bare Below the Elbows”, czyli — mówiąc mniej podręcznikowo - ręce mają być „wolne od wszystkiego, co nie jest ręką”.

Jak podkreślono: „Jest to podstawa współczesnej strategii zapobiegania zakażeniom związanym z opieką zdrowotną przenoszonym drogą kontaktową.”

W praktyce oznacza to:

• brak biżuterii (tak, również „symbolicznej” obrączki), 

• krótkie, naturalne paznokcie, 

• brak sztucznych powłok, 

• odzież roboczą z krótkim rękawem. 

Czyli dłonie gotowe do pracy nie powinny posiadać dodatkowej stylizacji.

Ręce jako narzędzie

Dokument przypomina, że: „Obecność obcych przedmiotów na rękach czy sztucznych powłok na paznokciach zmniejsza skuteczność higieny rąk, co zwiększa ryzyko transmisji drobnoustrojów chorobotwórczych podczas pracy w opiece zdrowotnej.”

Okazuje się, że szczeliny, warstwy i „dodatki” na dłoniach są miejscami, w których gromadzą się mikroorganizmy.

Stanowisko GIS porządkuje też obowiązki personelu. Wśród nich: dezynfekcja zgodnie ze standardami WHO, odpowiednie używanie rękawic oraz rezygnacja z elementów, które utrudniają utrzymanie higieny - od zegarków, przez identyfikatory na smyczy, słuchawki, po długie kolczyki i rozwiane włosy.

Dokument wyjaśnia wprost: „Stosowanie rękawiczek ochronnych nie zwalnia z obowiązku dezynfekcji rąk przed i po ich użyciu.”

Czyli rękawiczki nie zastępują higieny - tylko ją uzupełniają.

Kwestia odpowiedzialności

GIS przypomina również o odpowiedzialności organizacyjnej i etycznej. Podmioty lecznicze mają obowiązek wdrażania i egzekwowania zasad zapobiegania zakażeniom. „Osobom, które nie są w stanie zapewnić efektywnej higieny rąk, nie można powierzać prac, podczas których jest ona wymagana.”

Stanowsko GIS tutaj.