Spis treści
- ❶ Kobieta, lat 32, zgłosiła się do poradni w 10 tygodniu ciąży (według daty ostatniej miesiączki) z powodu plamienia. Na cukrzycę typu 1 choruje od 15 roku życia (17 lat). Dwa lata temu poroniła samoistnie w 8 tygodniu ciąży. Pacjentka podaje, że miesiączkuje nieregularnie, cykle miesiączkowe trwają 32-40 dni. Ciąży nie planowała. Stosuje insulinę długo działającą w 2 wstrzyknięciach na dobę (rano 6 j., a wieczorem 10 j.) oraz doposiłkowo insulinę krótko działającą w stałych dawkach (8 j. do śniadania, 6 j. do obiadu i 5 j. do kolacji). Wynik odsetka hemoglobiny glikowanej (HbA1c) sprzed 3 tygodni wyniósł 8,2%. Dwa lata temu podczas konsultacji okulistycznej stwierdzono u pacjentki retinopatię prostą. W badaniu ultrasonograficznym (USG) uwidoczniono płód w jamie macicy, długość ciemieniowo-siedzeniowa (CRL – crown-rump length) odpowiadała 9 tygodniowi ciąży, bez czynności serca płodu. W badaniu kontrolnym stwierdzono ciśnienie tętnicze 160/110 mmHg.
- ❷ W okresie planowania ciąży u pacjentki z cukrzycą należy dążyć do regulacji glikemii, aby zminimalizować ryzyko poronienia:
- ❸ Pacjentka, lat 38, zgłosiła się do ginekologa z powodu krwawienia z dróg rodnych utrzymującego się od 10 dni. Krwawienie pojawiło się w 40 dniu cyklu. Kobieta jest zaniepokojona, ponieważ 2 lata wcześniej poroniła w 7 tygodniu ciąży i od roku bezskutecznie próbuje zajść w ciążę ze swoim mężem, który ma 35 lat. Pacjentka od początku ma nieregularne miesiączki, co 38-45 dni, jej wskaźnik masy ciała (BMI – body mass index) wynosi 38 kg/m2, stwierdzono też u niej nieprawidłowe owłosienie. Matka i siostra pacjentki również są otyłe, matka choruje na cukrzycę typu 2, a u 25-letniej siostry rozpoznano cukrzycę ciążową. Pacjentka zbadała sobie poziom glukozy na czczo we krwi za pomocą glukometru należącego do matki – stężenie wyniosło 110 mg/dl. Lekarz rodzinny uznał tę wartość za wynik w granicach błędu pomiaru. W badaniu USG ginekolog uwidocznił obecność pęcherzyka ciążowego z zarodkiem. Wymiar CRL odpowiada 7 tygodniowi ciąży. Nie stwierdził czynności serca u zarodka.
- ❹ Do poradni zgłosiła się 35-letnia kobieta. Cztery lata temu rozpoznano u niej cukrzycę typu 2, obecnie nieskutecznie leczoną. Pacjentka choruje na otyłość (masa ciała 104 kg, 170 cm wzrostu; BMI 36 kg/m2). Skarży się na nieregularne miesiączki – cykle trwają 40-60 dni. W badaniu USG uzyskano u pacjentki obraz odpowiadający zespołowi policystycznych jajników. Kobieta od 3 lat nie może zajść w ciążę mimo intensywnych starań, a kolejna miesiączka opóźnia się już o 43 dni. Od kilku dni pacjentka odczuwa niewielkie nudności, bolesność piersi i podbrzusza oraz zaczęła plamić.
- ❺ Pacjentka, lat 29, zgłosiła się do swojego ginekologa z powodu poronienia, do którego doszło w 8 tygodniu ciąży. Kobieta podaje, że od roku starali się z mężem zajść w ciążę. Cykle miesiączkowe trwają u niej 33-37 dni, jej BMI wynosi 27 kg/m2. Pacjentka skarży się na: ogólne pogorszenie nastroju związane z tym, że długo nie mogła zajść w ciążę, którą ostatecznie poroniła, suchą skórę i włosy, zaparcia, trudności z utrzymaniem prawidłowej masy ciała oraz częste uczucia zimna.
- ❻ Do poradni zgłasza się kobieta, lat 33, chorująca na cukrzycę typu 1 od 7 roku życia. Pierwsza miesiączka wystąpiła u niej w wieku 14 lat i od początku krwawienia pojawiały się nieregularnie co 33-37 dni. Cukrzycę od dziecka leczy z użyciem osobistej pompy insulinowej. Pacjentka od zawsze miała tendencję do niewielkiej nadwagi (BMI 26-27 kg/m2). Od ponad roku stara się z mężem zajść w ciążę i po ostatniej miesiączce, która była opóźniona o 10 dni, z uwagi na bóle piersi zrobiła test ciążowy, którego wynik okazał się dodatni, ale po 4 dniach pojawiło się krwawienie i niestety lekarz stwierdził poronienie. W wykonanych badaniach stwierdzono odsetek HbA1c 6,3% i stężenie hormonu tyreotropowego (TSH – thyroid-stimulating hormone) 7,4 mj.m./l.
- ❼ Pacjentka, lat 29, zgłosiła się do ginekologa z powodu plamienia z dróg rodnych, które pojawiło się w 55 dniu cyklu. W ostatnich dniach odczuwała tkliwość piersi i lekkie bóle podbrzusza. Kobieta nigdy nie rodziła. Od pół roku stara się zajść w ciążę, ale ma problemy z regularnym współżyciem z uwagi na obniżone libido.
- ❽ Jakie stężenia prolaktyny w surowicy przy normie do 20 ng/ml powodują brak miesiączki lub zaburzenia miesiączkowania typu oligomenorrhoea?
- ❾ Pacjentka, lat 27, zgłosiła się do ginekologa z powodu 2 poronień, jakie wystąpiły u niej między 5 a 7 tygodniem ciąży. Jej wskaźnik masy ciała wynosi 23 kg/m2. Kobieta miesiączkuje regularnie i nie ma problemów z zajściem w ciążę. Od 10 lat choruje na toczeń rumieniowaty układowy (TRU), ale obecnie zdaniem reumatologa choroba nie wymaga leczenia, ponieważ od 3 lat pacjentka nie doświadcza dolegliwości stawowych, ciśnienie tętnicze jest w normie. W drugiej ciąży pacjentka stosowała kwas acetylosalicylowy w dawce 75 mg/24 h.
- ❿ Do najczęstszych powikłań u kobiet z chorobami reumatologicznymi należą:
- ⓫ Jakie zalecenia powinna otrzymać pacjentka opisana w pytaniu 9, jeśli zostanie potwierdzona u niej obecność APL?
Pary doświadczone utratami ciąż potrzebują empatii i zrozumienia. Wczesne poronienie, zwłaszcza gdy nawraca, jest emocjonalnie traumatycznym przeżyciem, podobnym do tego związanego z urodzeniem martwego dziecka lub śmiercią noworodka. Nawracające utraty ciąży (RPL – recurrent pregnancy loss) to jeden z najbardziej frustrujących i trudnych obszarów medycyny reprodukcyjnej, ponieważ ich przyczyna jest często nieznana oraz istnieje niewiele opartych na dowodach strategii diagnostycznych i