Ciemniejsze oblicze demencji

O czym warto pamiętać, by nie popełnić błędu

1. Staranne zebranie wywiadu dotyczącego okoliczności zachorowania, przyjmowanych leków oraz współistniejących stanów i chorób somatycznych.

2. Ocena badań laboratoryjnych: zaburzenia świadomości, które u osób w podeszłym wieku przypominają stany psychotyczne, mogą pojawiać się w przebiegu odwodnienia, zaburzeń hormonalnych (zwłaszcza funkcji tarczycy), zaburzeń metabolicznych czy hiponatremii.

3. Różnicowanie pomiędzy stanami depresyjnymi a otępieniem, jak też różnicowanie samych podtypów zaburzeń otępiennych. Diagnostykę może dodatkowo utrudniać niechęć pacjentów do ujawniania istniejących problemów z pamięcią.

4. Poznanie prostych narzędzi diagnostycznych służących do przesiewowej oceny w kierunku zaburzeń otępiennych. Należą do nich skala mini mental czy test zegara, który można przeprowadzić niemal w każdych warunkach, także w domu pacjenta.

Co powinno nasuwać lekarzowi rodzinnemu podejrzenie współwystępowania zaburzeń psychicznych?

• Powinniśmy zwracać uwagę na wszelkie nowe zmiany, jakie obserwujemy u naszego pacjenta, którego przecież najczęściej znamy już od dawna i wiemy, jak funkcjonuje. Szczególnie dotyczy to nowo występujących stanów przygnębienia, utraty apetytu, braku nadziei na przyszłość czy spadku aktywności życiowej.

• Zwracajmy też uwagę na informacje od rodziny czy opiekunów pacjenta, którzy często pierwsi obserwują narastające problemy z pamięcią, orientacją czy jakością snu.

• Stany depresyjne, jako wstęp do zaburzeń otępiennych, mogą być trudniejsze do rozpoznania niż epizody pobudzenia, niepokoju czy skłonność do dziwacznych zachowań, gdyż tego rodzaju stany bardziej rzucają się w oczy.

• Często też zauważamy wyraźny spadek poziomu funkcjonowania pacjenta po przebytych zabiegach operacyjnych, a nawet samych pobytach w szpitalu. Innym czynnikiem wiążącym się z ryzykiem wystąpienia otępienia są przewlekłe dolegliwości bólowe.