Co znajdziesz w artykule?

Zielona herbata redukuje ciśnienie tętnicze i poprawia odruchową regulację układu krążenia dzięki zmniejszeniu napięcia współczulnego układu nerwowego.

Za główny mechanizm protekcyjny flawonoidów zawartych w zielonej herbacie (głównie katechin) uznano ich działanie antyoksydacyjne. Z powyższym wiąże się zmniejszone ryzyko wystąpienia chorób mających w patogenezie zaburzenie równowagi między znajdującymi się w organizmie substancjami utleniającymi a ich antagonistami (głównie chorób układu sercowo-naczyniowego). Katechiny mogą także wykazywać działanie przeciwzakrzepowe, związane z hamowaniem agregacji płytek krwi (m.in. blokują napływ jonów wapniowych), jak również mogą zwalniać procesy miażdżycy w ścianie naczyniowej (m.in. hamują ekspresję genów cytokin prozapalnych oraz syntezę białek adhezyjnych).

Zielona herbata, napój pochodzący z Chin, znany od tysiącleci także z dobroczynnych efektów na zdrowie, jest coraz powszechniej stosowana w krajach europejskich, gdzie nadal najbardziej popularne jest spożywanie czarnej herbaty. W ostatnich latach wzrasta liczba badań naukowych dotyczących wpływu spożywania zielonej herbaty na ryzyko chorób układu krążenia, nowotworowych i parametry metaboliczne. Omawiane badanie, przeprowadzone w modelu eksperymentalnym nadciśnienia tętniczego, wskazuje na kardioprotekcyjny wpływ zawartych w zielonej herbacie katechin, głównie poprzez redukcję stresu oksydacyjnego i zmniejszenie aktywacji współczulnego układu nerwowego.


Czynniki stylu życia, w tym dieta, mają istotny wpływ na całkowite ryzyko sercowo-naczyniowe, także na ciśnienie tętnicze krwi. W ostatnim czasie pojawiły się doniesienia o korzystnym wpływie spożycia zielonej herbaty na redukcję ryzyka chorób nowotworowych i układu krążenia. 1, 2, 3

W badaniu

przeprowadzonym metodą podwójnie ślepej próby wykazano, że spożywanie 389 mg wyciągu zielonej herbaty przez trzy miesiące powodowało istotny spadek ciśnienia tętniczego, obniżenie stężenia białka C-reaktywnego, czynnika martwicy nowotworów i redukcję insulinooporności. 1 Metaanaliza dziewięciu badań dotyczących wpływu nawyków żywieniowych na ryzyko chorób przewlekłych (łącznie 259 267 pacjentów) wykazała, że regularne spożycie zielonej herbaty wiąże się z 11-proc. redukcją ryzyka zawału serca.

Korzystne efekty działania zielonej herbaty przypisywano działaniu zawartych w niej flawonoidów, czyli roślinnych alkaloidów o złożonym i wielokierunkowym działaniu biologicznym. Głównymi flawonoidami zielonej herbaty są katechiny, m.in. galusan epigalokatechiny, który wydaje się mieć największe znaczenie biologiczne.


Celem omawianej pracy jest analiza mechanizmów wpływu zielonej herbaty na ciśnienie tętnicze i aktywność układu współczulnego w eksperymentalnym modelu nadciśnienia tętniczego szczurów rasy wistar. Nadciśnienie tętnicze indukowano przez podaż zwierzętom L-NAME (ester metylowy L-nitroargininy). Badane zwierzęta podzielono na cztery grupy – szczury z prawidłowym ciśnieniem otrzymujące placebo, szczury z prawidłowym ciśnieniem otrzymujące ekstrakt z zielonej herbaty oraz szczury z nadciśnieniem otrzymujące placebo i szczury z nadciśnieniem otrzymujące ekstrakt z zielonej herbaty.

Stosowanie zielonej herbaty w grupie szczurów bez nadciśnienia tętniczego nie wpłynęło istotnie na wartości ciśnienia, natomiast w grupie zwierząt z wyindukowanym nadciśnieniem zielona herbata miała wyraźne działanie ochronne. Szczury otrzymujące zieloną herbatę miały znacznie mniejszy wzrost ciśnienia pod wpływem L-NAME w porównaniu z grupą placebo. Ponadto w tej grupie obserwowano także niższe parametry aktywności współczulnego układu nerwowego i większą wrażliwość baroreceptorów. Wykazano także, że zielona herbata istotnie obniżała parametry stresu oksydacyjnego, które były podwyższone w grupie z nadciśnieniem.

Autorzy podsumowują, że w modelu nadciśnienia tętniczego, w którym dochodzi do zaburzenia równowagi między działaniem reaktywnych form tlenu a biologiczną zdolnością do szybkiej ich eliminacji (nasilenia tzw. stresu oksydacyjnego) oraz zwiększonego napięcia układu współczulnego, stosowanie zielonej herbaty ma wyraźne działanie protekcyjne. Zielona herbata redukuje ciśnienie tętnicze i poprawia odruchową regulację układu krążenia przez zmniejszenie napięcia współczulnego układu nerwowego. Potwierdzono tym samym obserwacje z badań przekrojowych i małych badań interwencyjnych u ludzi o korzystnym wpływie zielonej herbaty na parametry układu krążenia.

Piśmiennictwo
  1. 2. Ni CX I wsp. Nutr Cancer. 2017;17:1-10
  2. 3. Pang J i wsp. Int J Cardiol. 2016;202:967-74