Co znajdziesz w artykule?
Program Edukacyjny Dermatologia 17/10 – rozwiązanie i komentarz
Opisywany charakterystyczny obraz kliniczny (zmiany obrzękowo-rumieniowe w okolicy anogenitalnej i w okolicach zgięć dużych stawów) sugeruje rozpoznanie zespołu pawiana (Baboon syndrome).1 Zespół ten jest bardzo rzadko spotykaną formą uczulenia kontaktowego, u podstaw którego leży mechanizm reakcji nadwrażliwości typu opóźnionego zależnej od limfocytów T (typ IV wg Gella i Coombsa).2 U chorego, uczulonego uprzednio drogą kontaktową, dochodzi do uogólnionej reakcji po podaniu alergenu drogą doustną, parenteralną czy w inhalacji. W piśmiennictwie medycznym podobną reakcję opisywano po doustnym przyjęciu związków miedzi, zawartych w lekach homeopatycznych,3 oraz niklu,4 występującego w żywności i wodzie pitnej, a także po wszczepieniu implantów ortopedycznych. Zespół pawiana stwierdzono także po zastosowaniu innych niż penicyliny leków: terbinafiny5 i kwasu 5-aminosalicylowego.6
Podstawą leczenia zespołu pawiana jest stosowanie kortykosteroidów ogólnie. W przedstawionym przypadku w trakcie hospitalizacji początkowo zastosowano (bez efektu) hydrokortyzon w dawce 300 mg i 200 mg dożylnie, a następnie metyloprednizolon (2 dawki i.v. po 500 mg), po którym zaobserwowano całkowite ustąpienie zmian skórnych. Pacjent powinien w przyszłości unikać ekspozycji na antybiotyki, które wywołały u niego reakcję alergiczną. U chorych, u których związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy zmianami skórnymi a podejrzanym alergenem jest trudny do udowodnienia, wskazane jest wykonanie testów płatkowych, potwierdzających uczulenie kontaktowe.
Prawidłowe odpowiedzi:
1. a, 2. a, 3. b, 4. a, 5. b, 6. c, 7. bc, 8. a, 9. abc, 10. bd
Spis treści
Opis przypadku
55-letni mężczyzna, chorujący od dzieciństwa na atopowe zapalenie skóry, astmę i alergiczny nieżyt błony śluzowej nosa, został przyjęty na oddział dermatologiczny w celu przeprowadzenia diagnostyki zmian skórnych, występujących od około 2 lat.
Przy przyjęciu stwierdzono znaczne wysuszenie skóry całego ciała, cechy lichenifikacji (pogrubienie naskórka, wzmożone poletkowanie) oraz łysienie typu