Co znajdziesz w artykule?
Diagnoza schizofrenii u dzieci jest trudna, szczególnie w młodszym wieku, i jest stawiana bardzo rzadko. Pierwsze objawy pojawiają się tylko u 1 proc. chorych przed 10. r.ż., u 4 proc. – przed 15., a u 12-35 proc. – przed 20. r.ż.
Rozpowszechnienie schizofrenii przed 12. r.ż. wynosi 1 dziecko na 10 tys. z tendencją rosnącą w okresie dojrzewania. Jeśli choroba rozpoczyna się między 13. a 18. r.ż. (w okresie dojrzewania), określa się ją jako schizofrenię o wczesnym początku, natomiast gdy objawy wystąpią przed 13. r.ż. (przed okresem pokwitania), mówi się o schizofrenii o bardzo wczesnym początku, na którą częściej chorują chłopcy. W okresie dzieciństwa ta przewaga jest wyraźna, a następnie w okresie dojrzewania z czasem stopniowo maleje. Schizofrenia dziecięca częściej występuje w rodzinach z obciążonym wywiadem w kierunku schizofrenii.
Objawy prodromalne notuje się u jednej trzeciej chorych na schizofrenię dzieci. Najczęściej mają charakter depresyjny (61 proc.), następnie lękowy (23 proc.), najwcześniej mogą pojawiać się objawy obsesyjno-kompulsyjne. Czas trwania prodromalnych objawów depresyjnych może wynosić średnio około dwóch lat, a obsesyjno-kompulsyjnych około czterech lat – do czasu ujawnienia się innych ewidentnych oznak schizofrenii. Największą zgodność z późniejszym zachorowaniem mają objawy prodromalne dotyczące zaburzeń w myśleniu, językowych, postrzegania i umiejętności motorycznych. Zmiany zachowania u przyszłych chorych na schizofrenię mogą wystąpić już w okresie wczesnego dzieciństwa. Natomiast w okresie dojrzewania zaczynają przypominać obraz choroby obserwowany u dorosłych. Podobieństwo to zwiększa się wraz z wiekiem.
Proces diagnostyczny
1 Diagnozowanie dziecka w kierunku schizofrenii wymaga konsultacji wielospecjalistycznych i badań dodatkowych w celu różnicowania z innymi procesami mózgowymi o zbliżonym obrazie klinicznym.
2 Do ostatecznego rozpoznania konieczna jest długofalowa obserwacja przebiegu choroby ze względu na trudności diagnostyczne wynikające z mniej charakterystycznego obrazu choroby, zmienności objawów z wiekiem, niedojrzałości osobowości, specyfiki kolejnych etapów rozwojowych.
3 W procesie diagnostycznym w przypadku podejrzenia schizofrenii konieczne jest wykluczenie kontaktu ze środkami psychoaktywnymi i różnicowanie z chorobami somatycznymi, w tym głównie neurologicznymi, które mogą dawać podobne objawy psychotyczne.
Spis treści

Wyniki badań pokazują, że w grupie chorych o bardzo wczesnym początku schizofrenii mamy do czynienia z dłuższym okresem nieleczenia, co znacząco pogarsza rokowanie w przyszłości. Opóźniona diagnoza niekorzystnie wpływa na przebieg choroby i wyniki terapii. Nieleczona psychoza wiąże się z gorszym funkcjonowaniem społecznym i głębszą depresją, większą ilością objawów negatywnych w momencie postawienia diagnozy i zwiększeniem ryzyka samobójstwa.
Czynniki etiologiczne
Dotychczasowe wyniki badań