Co znajdziesz w artykule?

W praktyce dentystycznej każdego dnia personel medyczny spotyka się z pacjentami obciążonymi irracjonalnym, silnym lękiem przed leczeniem stomatologicznym – dentofobią.

Badania dowodzą, że aż 80 proc. polskiego społeczeństwa odczuwa lęk przed wizytą stomatologiczną – począwszy od lekkiego zdenerwowania aż po atak paniki.[2] Strach i lęk przed bólem są powodem unikania przez pacjentów wizyt oraz zgłaszania się dopiero w sytuacjach wymagających pilnej interwencji stomatologicznej, dlatego często wizyty te są obarczone ryzykiem silnych dolegliwości bólowych i tym samym utrwalania wśród pacjentów obrazu „dentysty sadysty”. Leczenie zaniepokojonych osób jest także przyczyną stresu wśród lekarzy dentystów i personelu medycznego, co walkę z dentofobią czyni kluczowym wyzwaniem współczesnej praktyki stomatologicznej.

Krótki rys historyczny

Odkrycie podtlenku azotu przypisuje się Josephowi Priestleyowi, który w warunkach laboratoryjnych otrzymał go w 1772 roku. Nie był on jednak odpowiedzialny za odkrycie jego właściwości medycznych.[2,4,5] Analgetyczne działanie gazu rozweselającego zostało zauważone przez amerykańskiego dentystę Horacego Wellsa w 1844 roku.[2-4] Wellsowi za życia nie udało się jednak wprowadzić podtlenku azotu do codziennej praktyki stomatologicznej. W medycynie ogólnej został on zaakceptowany w 1880 roku,[3] a jego spopularyzowanie w stomatologii, dzięki Gardnerowi Q. Coltonowi, miało miejsce w latach 70. XIX wieku w Stanach Zjednoczonych.[4,5] W Polsce sedacja N2O nie była stosowana aż do lat 90. XX wieku.[5]

Przesadna reakcja

Słowo „fobia” wywodzi się z języka greckiego i oznacza strach, lęk. Fobie przedstawiane są jako przesadne reakcje zaniepokojenia i trwogi mimo świadomości, że dany przedmiot, osoba lub zjawisko powodujące strach nie stanowią realnego zagrożenia.[1]

Spis treści

Działanie gazu rozweselającego

Mieszanina podtlenku azotu i tlenu w przeszłości była zaliczana do środków znieczulających ogólnie, jednak obecnie jej zastosowanie w tym zakresie jest znacznie ograniczone. Jest zaliczana do środków stosowanych do sedacji płytkiej, tzn. takiej, w której pacjent zachowuje podstawowe odruchy życiowe oraz świadomość. 3 Podtlenek azotu, potocznie zwany gazem rozweselającym, może być aplikowany przez lekarzy dentystów oraz personel medyczny (położne, pielęgniarki).