Co znajdziesz w artykule?
- Definicje wielochorobowości i polifarmakoterapii
- Najczęstsze mechanizmy prowadzące do wielolekowości oraz jej konsekwencje kliniczne
- Rola narzędzi do oceny przydatności leków u seniorów
- Kluczowe etapy depreskrypcji
Spis treści
- Wielochorobowość i polifarmakoterapia u osób starszych
- Wytyczne wspomagające proces depreskrypcji
- Kryteria Beersa8
- Kryteria STOPP/START
- Potencjalnie szkodliwe terapie u pacjentów w podeszłym wieku według STOPP/START6
- Długo działające benzodiazepiny (np. diazepam, klorazepan)
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (np. amitryptylina, doksepina)
- Starsze typowe neuroleptyki
- Przewlekłe stosowanie neuroleptyków w demencji
- Leki o działaniu cholinolitycznym stosowane w parkinsonizmie polekowym (np. biperyden, triheksyfenidyl)
- Leki nootropowe i inne „poprawiające pamięć” suplementy
- Leki hipotensyjne o działaniu ośrodkowym
- α1-adrenolityki w nadciśnieniu tętniczym (np. doksazosyna)
- Kwas acetylosalicylowy w prewencji pierwotnej
- Lewotyroksyna w subklinicznej niedoczynności tarczycy
- Długotrwała terapia inhibitorami pompy protonowej
- Leki o działaniu zapierającym u osób z przewlekłymi zaparciami
- Megestrol (octan megestrolu) jako stymulator apetytu
- Teofilina w przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc (POChP)
- Przewlekłe stosowanie doustnych glikokortykosteroidów (GKS) w leczeniu podtrzymującym POChP
- Długotrwałe stosowanie GKS w chorobach stawów
- Leki antymuskarynowe w nadreaktywnym pęcherzu (np. oksybutynina, tolterodyna)
- Duloksetyna w nietrzymaniu moczu z parcia
- Antybiotyki w bezobjawowej bakteriurii
- NLPZ przy wysokim ryzyku wrzodów
- Długoterminowe stosowanie opioidów w przewlekłym bólu kostno-stawowym (np. w ChZS)
- Potencjalnie szkodliwe terapie u pacjentów w podeszłym wieku według STOPP/START6
- Zalecenia NICE10,11
- Podsumowanie
Wielochorobowość i polifarmakoterapia u osób starszych
Wielochorobowość definiuje się jako współwystępowanie co najmniej 2 chorób przewlekłych. Badania wskazują, że u osób po 65 roku życia średnia liczba schorzeń wynosi około 3. Oznacza to, że niemal każdy senior choruje równocześnie na kilka chorób, co skutkuje koniecznością stosowania złożonych schematów terapeutycznych.
Polifarmakoterapia określana jest jako przyjmowanie ≥5 leków jednocześnie na stałe. Zjawisko to staje się coraz