Spis treści

Wprowadzenie

Rola wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV – human papillomavirus) w rozwoju zmian przed- i nowotworowych szyjki macicy, okolicy anogenitalnej, głowy i szyi oraz innych jest od lat niekwestionowalna 1 . W latach 70. ubiegłego stulecia po raz pierwszy wysunięto hipotezę o onkogennym potencjale tego wirusa. Wraz z upływem czasu pojawiały się coraz liczniejsze doniesienia o różnych genotypach HPV, ich charakterystyce oraz mechanizmach odpowiedzialnych za inicjowanie zakażeń i rozwoju

nowotworów 2, 3, 4, 5, 6 . Klinicyści i badacze poszukują coraz bardziej skutecznych metod badań przesiewowych, opcji terapeutycznych w zakażeniu HPV, ale przede wszystkim szczepionki, o której wiemy, że jest jednym z największych osiągnięć zdrowia publicznego 7 . Do tej pory w pełni zsekwencjonowano ponad 200 typów HPV 8, 9, 10 . Badanie typów wirusów stanowi podstawę skriningu w kierunku raka szyjki macicy opartego na genotypowaniu HPV 11, 12 , leczenia zakażeń HPV oraz stosowania szczepionek przeciwko HPV 13 , a w przyszłości być może przysłuży się opracowaniu nowych, wysoce spersonalizowanych szczepień profilaktycznych i terapeutycznych.

Według najnowszych danych do zakażenia tym wirusem dochodzi u ponad 90% osób w pewnym momencie życia, co sprawia, że patogen ten jest niezwykle rozpowszechniony w populacji ogólnej 14 . W przypadku infekcji szyjki macicy wirusy wnikają do komórek warstwy podstawnej nabłonka, powodując miejscowe zakażenie, które u wielu kobiet ma charakter przejściowy. Jednak przetrwałe zakażenie obserwujemy u 10-20% pacjentek z wykrytym HPV 15, 16, 17 . W literaturze podano konkretne czynniki i mechanizmy ochronne przed przetrwałym zakażeniem; są to: limfocyty T CD4+ swoiste dla peptydu E7 18 , przeciwciała śluzówkowe i ogólnoustrojowe (surowicze) przeciwko wybranym antygenom HPV, miejscowe i ogólnoustrojowe przeciwciała IgA i IgG swoiste dla HPV oraz przeciwciała szczepionkowe (IgA, IgG) 19 .

Dzięki przyspieszeniu badań przesiewowych, standaryzacji i poprawie jakości próbek cytologia na podłożu płynnym (LBC – liquid-based cytology) zastąpiła konwencjonalny wymaz cytologiczny w krajach rozwiniętych 8, 20 . Ponadto pobrany w ten sposób wymaz może być jednocześnie badany na obecność materiału genetycznego HPV i dodatkowo oceniany pod kątem oznaczenia typu wirusa i jego stopnia metylacji 8, 21, 22, 23 . Odbywa się to poprzez amplifikację kwasów nukleinowych metodą reakcji łańcuchowej polimerazy (PCR – polymerase chain reaction) lub techniki amplifikacji sygnału. W coraz większej liczbie programów przesiewowych zaleca się stosowanie samodzielnych testów w kierunku wysokoonkogennych typów HPV (HPV HR – high-risk human papillomavirus) zamiast cytodiagnostyki opartej na LBC. Według aktualnych danych, prezentowanych m.in. w czasopiśmie „Journal of the National Cancer Institute”, wartość dodana tzw. co-testingu (test HPV połączony z LBC) w stosunku do samodzielnego testu HPV w wykrywaniu wczesnego raka szyjki macicy dotyczy niezwykle małej liczby kobiet 24 . Polska jest jednak krajem, w którym panuje silne przywiązanie do konwencjonalnej cytologii, a wysokie koszty diagnostyki molekularnej niestety ograniczają jej dostępność w naszych warunkach. Jak dotąd testy w kierunku HPV nie zostały włączone do krajowego programu badań przesiewowych. Częściej są stosowane w ramach prywatnego skriningu oportunistycznego.

W 2018 roku na całym świecie odnotowano 570 000 nowych przypadków raka szyjki macicy i 310 000 zgonów z powodu tego nowotworu 25 . Z kolei w 2020 roku raka szyjki macicy wykryto aż u 604 000 kobiet, a 342 000 umarło z jego powodu. Autorzy tej analizy stwierdzili, że rak szyjki macicy był najczęściej rozpoznawanym nowotworem w 23 krajach i główną przyczyną zgonów z powodu raka w 36 krajach 26 . Z danych opublikowanych w październiku 2021 roku wynika, że w Polsce co roku rak szyjki macicy rozpoznawany jest u 3862 kobiet, a 2137 umiera na tę chorobę. Co więcej, jest to trzecia najczęstsza przyczyna zgonów z powodu raka wśród kobiet w wieku 15-44 lat w Polsce, a 88,1% inwazyjnych nowotworów szyjki macicy przypisuje się genotypom HPV 16 lub 18 27 . Dane te pochodzą z finansowanego przez Narodowy Fundusz Zdrowia populacyjnego Programu Wczesnego Wykrywania Raka Szyjki Macicy skierowanego do kobiet w wieku 25-59 lat, które w ciągu ostatnich 2 lat nie wykonywały cytologii i nie były leczone z powodu raka szyjki macicy 28 . Trudno oszacować zachorowalność i umieralność na raka szyjki macicy wśród Polek w nadchodzących latach, ponieważ odsetek kobiet poddających się badaniom przesiewowym drastycznie spadł podczas pandemii COVID-19 29 , a ponadto nie dysponujemy danymi z tzw. skriningu oportunistycznego prowadzonego z finansowania prywatnego.

Celem niniejszego badania jest identyfikacja genotypów HPV w obserwowanej populacji. Ponadto poszukiwaliśmy najbardziej czułego i swoistego testu do oceny częstości występowania zmian śródnabłonkowych dużego stopnia (HSIL). Być może w przyszłości możliwe będzie walidowanie programów badań przesiewowych i planowanie diagnostyki zmian przednowotworowych szyjki macicy w sposób najbardziej korzystny dla pacjentek, a także opłacalny pod względem ekonomicznym.

Materiały i metody

Plan badania

Jest to prospektywne, trwające 48 miesięcy, nierandomizowane badanie pilotażowe z udziałem kobiet, które zgłaszały się do indywidualnego specjalistycznego gabinetu lekarskiego w latach 2018-2022. Wszystkim badanym (n = 2969) zaproponowano wykonanie LBC i genotypowania HPV, ale to one podejmowały decyzję dotyczącą zakresu przeprowadzonych badań. Wszystkie pacjentki z grupy badanej poddano testom diagnostycznym weryfikującym nieprawidłowe wyniki LBC, podejrzany obraz kliniczny szyjki macicy lub obecność onkogennego genotypu HPV za pomocą biopsji celowanej szyjki macicy. Zgodnie z klasyfikacją Bethesda za nieprawidłowe wyniki LBC uznano:

  • atypowe komórki nabłonka wielowarstwowego płaskiego o nieokreślonym charakterze (ASC-US – atypical squamous cells of undetermined significance)
  • atypowe komórki nabłonka gruczołowego (AGC – atypical glandular cells)
  • zmiany śródnabłonkowe małego stopnia (LSIL – low-grade squamous intraepithelial lesion)
  • atypowe komórki nabłonkowe, w których nie można wykluczyć zmian dużego stopnia (ASC-H – atypical squamous cells – cannot exclude high-grade squamous intraepithelial lesion)
  • zmiany śródnabłonkowe dużego stopnia (HSIL – high-grade squamous intraepithelial lesion)
  • raka szyjki macicy.

Wizualna ocena szyjki macicy została przeprowadzona przez doświadczonego kolposkopistę z co najmniej 15-letnim doświadczeniem.

Rycina 1. Rozkład wykonanych badań: LBC, genotypowania HPV i biopsji szyjki macicy

Rycina 1. Rozkład wykonanych badań: LBC, genotypowania HPV i biopsji szyjki macicy

Na rycinie 1 przedstawiono rozkład wykonanych badań w grupie badanej: LBC, genotypowania HPV i biopsji szyjki macicy. Protokół badania o numerze 540/22 został zatwierdzony przez Komisję Bioetyczną Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu.

Do badania włączono pacjentki spełniające następujące kryteria:

  • wiek powyżej 18 lat
  • osoby niebędące w ciąży i w połogu
  • wyrażające zgodę na proponowaną diagnostykę chirurgiczną w przypadku wskazań i ewentualne następowe leczenie chirurgiczne.

Kryteria wyłączenia obejmowały:

  • odmowę ewentualnego leczenia śródnabłonkowej neoplazji szyjki macicy (SIL – squamous intraepithelial lesion)
  • brak technicznych możliwości wykonania badania.

Pobieranie próbek i postępowanie z nimi

Genotypowanie HPV i LBC

Próbki do LBC i oceny molekularnej pobrano za pomocą szczoteczki cytologicznej Cyto-Brush i utrwalono w roztworze PreservCyt® (Roche). Próbki przekazano do niezależnego, standaryzowanego laboratorium, w którym przeprowadzono test PCR, a następnie immunoenzymatyczny test DNA i genotypowanie metodą odwrotnej hybrydyzacji z sondą liniową w celu wykrycia HPV. Technicy laboratoryjni przeprowadzili analizę sekwencji w celu scharakteryzowania próbek HPV-dodatnich. Za pomocą testu molekularnego możliwe było wykrycie DNA 37 genotypów HPV (6, 11, 16, 18, 26, 31, 33, 35, 39, 40, 42, 45, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 58, 59, 61, 62, 64, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 81, 82, 83, 84, IS39 i CP6108).

Kolposkopia i biopsja szyjki macicy

Dalszą weryfikację nieprawidłowych wyników badań przesiewowych przeprowadzono u wszystkich pacjentek z nieprawidłowym wymazem (tj. z: ASC-US, AGC, LSIL, ASC-H, HSIL, rakiem szyjki macicy), z dodatnim wynikiem testu HPV w kierunku typów 16, 18 i 31 oraz w przypadku, gdy szyjka macicy budziła podejrzenia kliniczne. Polskie Towarzystwo Kolposkopii i Patofizjologii Szyjki Macicy zaleca stosowanie klasyfikacji International Federation of Cervical Pathology and Colposcopy.

Analiza statystyczna

Analizę przeprowadzono w programie SPSS (wersja 27), a wartość p wynosiła 0,05. Zależności między zmiennymi kategorycznymi analizowano za pomocą testu chi-kwadrat. Czułość i swoistość różnych genotypów HPV oraz cytologii analizowano za pomocą oprogramowania statystycznego MedCalc.

Wyniki

Grupa badana obejmowała 1654 kobiety w wieku 18-86 lat (średnia wieku: 36 lat). Około 45% pacjentek było nieródkami, a ponad połowa miała co najmniej jedno dziecko. Największą grupę stanowiły pacjentki w wieku 25-34 lat (676 osób) i 35-44 lat (592 osoby). Kobiet w wieku 45-54 lat było 242. Najmniej liczne były grupy najmłodsza i najstarsza, reprezentowane odpowiednio przez 75 i 65 kobiet.

Tabela 1. Częstotliwość występowania typów HPV w badanej grupie kobiet

Tabela 1. Częstotliwość występowania typów HPV w badanej grupie kobiet

Cztery osoby zostały wykluczone z badania ze względu na niediagnostyczny wynik testu molekularnego. Zakażenie HPV rozpoznano u 781 badanych (stanowiących 47,2% grupy). Najczęściej wykrywanymi typami HPV w analizowanej grupie były: 16, 31, 52, 66, 53 i 51. W tabeli 1 przedstawiono liczbę kobiet, u których zdiagnozowano te typy HPV, oraz ich odsetek w odniesieniu do zarówno całej grupy, jak i tylko grupy HPV-dodatniej. Najczęściej rozpoznawanym typem HPV w badanej próbie był typ 16 (wykryto go u 14% wszystkich pacjentek i 30% pacjentek z dowolnym typem HPV, n = 233).

Tabela 2. Zależność między wiekiem kobiety a typami HPV

Tabela 2. Zależność między wiekiem kobiety a typami HPV

Stwierdzono statystycznie istotną zależność między wiekiem a występowaniem HPV typu 16, 31 i 51. Typ 16 częściej wykrywano u kobiet w wieku 25-34 lat (p <0,001). HPV typu 31 występował częściej w grupach najmłodszej i najstarszej (p <0,001). Z kolei HPV typu 51 odnotowano odpowiednio u 9%, 4% i 2% pacjentek z najmłodszej grupy wiekowej, u kobiet w wieku 25-44 lat i 45-54 lat (p = 0,031), co przedstawiono w tabeli 2.

Zaobserwowano również zależność między HPV typu 16, 31 i 51 a wynikami biopsji. Wśród wszystkich rozpoznań histopatologicznych stwierdzono: brak nieprawidłowości (246/616), koilocytozę (oznaczającą mikroskopowy obraz zakażenia HPV; 46/616), LSIL (151/616), HSIL (166/616) oraz kilka próbek z rozpoznaniem raka szyjki macicy i ogniskowej atypii. Ze względu na niewielką liczbę pacjentek, u których odnotowano ogniskową atypię (3/616) i raka szyjki macicy (4/616), nie uwzględniono ich w analizie statystycznej. Niemniej obliczenia dotyczące czułości i swoistości testu określającego poszczególne genotypy w wykrywaniu zmian SIL zostały zastosowane do wszystkich badanych, u których wykonano biopsję szyjki macicy (n = 616).

Tabela 3. Zależność między wynikami biopsji a typami HPV

Tabela 3. Zależność między wynikami biopsji a typami HPV

Wśród pacjentek z HSIL i LSIL odsetek kobiet z tymi typami HPV był większy niż wśród pacjentek z pozostałych grup (w przypadku HPV typu 16 wynosił: 54% – HSIL i 23% – LSIL vs 10% – brak nieprawidłowości i 11% – koilocytoza [p <0,001]; w przypadku HPV typu 31: 17% – HSIL i 9% – LSIL vs 5% – brak nieprawidłowości i 2% – koilocytoza [p <0,001]; w przypadku HPV typu 51: 9% – HSIL i 8% – LSIL vs 1% – brak nieprawidłowości i 2% – koilocytoza [p = 0,002]), co przedstawiono w tabeli 3.

Prawdopodobieństwo, że wynik testu na obecność HPV był dodatni,

Tabela 4. Czułość i swoistość testu genotypowania poszczególnych typów HPV przy występowaniu HSIL

Tabela 4. Czułość i swoistość testu genotypowania poszczególnych typów HPV przy występowaniu HSIL

gdy występowała HSIL (czułość), wynosiło odpowiednio: 54,22% dla HPV 16, 16,87% dla HPV 31, 7,83% dla HPV 52, 5,42% dla HPV 66, 4,22% dla HPV 53 i 9,04% dla HPV 51. Swoistość poszczególnych typów HPV przy występowaniu HSIL wynosiła odpowiednio: 85,33% dla HPV 16, 94,22% dla HPV 31, 93,78% dla HPV 52, 94% dla HPV 66, 94,22% dla HPV 53 i 96,44% dla HPV 51, co przedstawiono w tabeli 4.

Tabela 5. Czułość i swoistość testów poszczególnych kombinacji typów HPV u pacjentek z HSIL

Tabela 5. Czułość i swoistość testów poszczególnych kombinacji typów HPV u pacjentek z HSIL

Czułość wobec różnych kombinacji typów wirusa (w zakresie od 63,86% dla HPV 16 i 31 do 79,52% dla HPV 16, 31, 52, 66, 53 i 51) również rosła w miarę dodawania kolejnych typów HPV w przypadku HSIL, a swoistość tych kombinacji malała (w zakresie od 64,67% dla HPV 16, 31, 52, 66, 53 i 51 do 79,56% dla HPV 16 i 31). Najmniejszą dokładność wykrywania HSIL zaobserwowano w przypadku HPV 16, 31, 52, 66 i 53 (68,18%), a największą w przypadku HPV 16 i 31 (75,32%), co przedstawiono w tabeli 5. Dokładność wykrywania HSIL u pacjentek z poszczególnymi typami HPV wahała się od 69,97% do 76,95%.

Tabela 6. Analiza czułości i swoistości LBC oraz genotypowania HPV w przypadku HSIL

Tabela 6. Analiza czułości i swoistości LBC oraz genotypowania HPV w przypadku HSIL

Prawdopodobieństwo, że wyniki LBC lub testu w kierunku HPV były dodatnie, gdy występowała zmiana HSIL (czułość), wynosiło odpowiednio: 91,57% dla LBC i HPV 16, 85,54% dla LBC i HPV 31, 82,53% dla LBC i HPV 52, 83,13% dla LBC i HPV 66, 83,13% dla LBC i HPV 53 oraz 83,13% dla LBC i HPV 51. Swoistość wyników LBC i testu HPV przy występowaniu zmiany HSIL wynosiła odpowiednio: 14,22% dla LBC i HPV 16, 16,89% dla LBC i HPV 31, 17,56% dla LBC i HPV 52, 16,44% dla LBC i HPV 66, 17,56% dla LBC i HPV 53 oraz 17,56% dla LBC i HPV 51, co przedstawiono w tabeli 6.

Dyskusja

Przedmiotem badania było określenie częstości występowania zakażenia HPV wśród Polek z województwa wielkopolskiego. Włączono do niego 2969 pacjentek, spośród których u 1654 wykonano genotypowanie HPV. Wykazaliśmy największą częstość występowania genotypów 16, 31, 52, 66, 53 i 51 w populacji ogólnej oraz 16, 31 i 52 w grupie pacjentek ze zmianą HSIL potwierdzoną w badaniu histopatologicznym. Stwierdzono statystycznie istotną zależność między wiekiem kobiety a HPV typu 16, 31 i 51. Genotyp HPV 16 częściej wykrywano u pacjentek w wieku 25-34 lat niż w innych grupach wiekowych. HPV typu 31 częściej występował wśród najmłodszych (13%) i najstarszych (9%) pacjentek niż w pozostałych grupach wiekowych. HPV typu 51 także był stwierdzany najczęściej w najmłodszej grupie. Zaobserwowano również zależność między tymi trzema genotypami HPV a wynikami biopsji. Wśród uczestniczek z HSIL odsetek kobiet z tymi typami HPV był większy. Aktualna wiedza medyczna oraz szybki rozwój technik badań molekularnych wiążą się z koniecznością modyfikacji obecnych programów profilaktyki pierwotnej i wtórnej w wykrywaniu raka szyjki macicy i zmian przednowotworowych. Efekt wdrażania programów szczepień przeciwko HPV można już zaobserwować w wielu państwach europejskich, a największy spadek zachorowalności na choroby związane z HPV odnotowano w Australii i Nowej Zelandii. Zdaniem Patel i wsp. zastosowanie dziewięciowalentnej szczepionki może zmniejszyć zachorowalność na raka szyjki macicy o 90% 30 . Grupa badawcza potwierdziła dużą skuteczność dziewięciowalentnej szczepionki w populacji polskich kobiet 25 .

Tabela 7. Częstość występowania onkogennych genotypów HPV w różnych regionach na świecie

Tabela 7. Częstość występowania onkogennych genotypów HPV w różnych regionach na świecie

Częstość występowania niektórych wysoce onkogennych genotypów HPV może się różnić w zależności od danych demograficznych. W tabeli 7 zebrano dane porównawcze z najobszerniejszych publikacji z różnych krajów. Danych nie można jednak bezpośrednio zestawić, ponieważ badania przeprowadzono w różnych grupach pacjentów – niektóre w całej populacji, a inne wyłącznie z udziałem kobiet ze zmianą SIL potwierdzoną w badaniu histopatologicznym. Pomimo heterogenności pacjentek zasługuje ona na uwagę.

Przede wszystkim możemy zauważyć powszechność występowania genotypu 16 HPV, który jest najczęstszy w każdej obserwowanej populacji, przy częstości występowania wahającej się w zakresie 3,9-63,7%. Należy zachować ostrożność podczas analizowania danych, ponieważ grupa badana w Rosji nie była oceniana na podstawie rozpoznań histopatologicznych, a jedynie wyników cytologii, i obejmowała zarówno zdrowe kobiety, jak i te z nieprawidłowym wynikiem wymazu cytologicznego. Dane dotyczące drugiego najczęstszego pod względem występowania genotypu HPV są bardzo rozbieżne. W Hiszpanii, Kanadzie i we Francji drugim najczęściej wykrywanym był typ 31, co jest zgodne z danymi uzyskanymi w naszej grupie badawczej. Natomiast w Chinach, Rosji i Nowej Zelandii drugim najczęściej wykrywanym genotypem był 52, w Wenezueli – genotyp 18, w Meksyku – genotyp 51, a w Portugalii – genotyp 58. Częstość występowania kolejnych genotypów jest jeszcze bardziej zróżnicowana, co potwierdza tezę, że powyższa analiza ma wartość poznawczą. Częstość występowania poszczególnych genotypów HPV może różnić się w zależności od szerokości geograficznej, na której prowadzone mogą być modele badań przesiewowych w kierunku raka szyjki macicy oparte na innych genotypach.

Nie we wszystkich regionach świata odsetek zmian HSIL potwierdzonych na podstawie wyniku histopatologicznego u kobiet zakażonych HPV 33 lub HPV 31 był istotnie różny w porównaniu z pacjentkami zakażonymi HPV 16 (odpowiednio p = 0,30, p = 0,19) 40 . Zgodnie z uzyskanymi danymi i wynikami analiz z innych krajów wysoce onkogenny HPV 16 zajmuje pierwsze miejsce pod względem częstości występowania. Odsetek wykrywanych HPV 18 maleje wśród pacjentek zakażonych i z rozpoznanymi zmianami CIN2+. Inne wysoce onkogenne typy HPV, w tym 31, zajmują drugie miejsce pod względem częstości występowania u pacjentek ze zmianami HSIL.

Ten trend obserwowany jest również w naszym kraju, o czym świadczą wyniki metaanaliz z Polski. W publikacji z 2010 roku dotyczącej kobiet z centralnej i zachodniej Polski, u których rozpoznano HSIL, najczęściej występującymi genotypami HPV były: 16, 33, 18, 31 i 56 41 . Obserwacja trendów epidemiologicznych zakażeń HPV w krajach, w których wdrożono programy szczepień ochronnych, w porównaniu z państwami, w których ich nie rozpoczęto, wskazuje, że konieczne może być opracowanie innych strategii oprócz wyłącznie programu szczepień dziewięciowalentną szczepionką przeciwko HPV. Rozpowszechniona profilaktyka pierwotna wpłynie na zmniejszenie częstości prewencji wtórnej, co ostatecznie zmniejszy koszty profilaktyki trzeciorzędowej i leczenia chorób onkologicznych związanych z zakażeniem HPV.

Zalecanymi badaniami przesiewowymi w kierunku zakażenia HPV są testy wykrywające DNA HPV HR z możliwością genotypowania lub fenotypowania. Materiał do badań molekularnych powinien być pobierany na certyfikowane, zwalidowane podłoża płynne.

Uzyskane wyniki wskazują na nową dystrybucję epidemiologiczną HPV, która tylko częściowo pokrywa się z danymi globalnymi, a tym samym może być wykorzystana w przyszłości do opracowania precyzyjniejszych schematów prewencji i wczesnego wykrywania zmian śródnabłonkowych szyjki macicy. W przyszłości, być może w ramach profilaktyki wtórnej, niniejsza analiza i kolejne obejmujące szerszą populację mogą przyczynić się do opracowania nowych szczepionek przeciwko HPV.

Wnioski

Wirus brodawczaka ludzkiego wywołuje jedno z najpowszechniejszych zakażeń przenoszonych drogą płciową; stwierdzono je u niemal 47% badanych. Najczęściej wykrywanymi w badanej populacji genotypami HPV były: 16, 31, 52, 66, 53 i 51. Genotypy 16 i 31 odpowiadają za prawie 1/5 zakażeń spośród wszystkich rozpoznanych zakażeń HPV. Genotypy 16, 31 i 52 stwierdzono u niemal 80% pacjentek ze zmianami śródnabłonkowymi dużego stopnia (HSIL). Programy szczepień powinny obejmować jak najwięcej typów HPV i być dostępne dla populacji w każdej grupie wiekowej. Niniejsze badanie potwierdza konieczność zaszczepienia polskiej populacji szczepionką dziewięciowalentną.

Udział autorów w opracowaniu artykułu: konceptualizacja: M.P., D.P. i S.M.-K.; metodologia: D.P.; oprogramowanie: D.P. i S.M.-K.; walidacja: M.P., D.P. i S.M.-K.; analiza formalna: M.P., D.P. i S.M.-K.; badanie: M.P., K.W. i S.M.-K.; zasoby: D.P. i M.P.; przechowywanie danych: D.P., S.M.-K. i M.P.; pisanie – przygotowanie oryginalnej wersji roboczej: D.P., S.M.-K. i K.W.; pisanie – recenzja i edycja: M.M., R.J. i J.Ż.; wizualizacja: M.M. i S.M.-K.; nadzór: J.Ż. i R.J.; zarządzanie projektem: D.P. i M.P.; pozyskiwanie funduszy: M.P. i D.P. Wszyscy autorzy przeczytali i zaakceptowali opublikowaną wersję artykułu

Źródło finansowania: Na to badanie nie otrzymano żadnego zewnętrznego finansowania

Oświadczenie instytucjonalnej komisji rewizyjnej: Badanie zostało przeprowadzone zgodnie z Deklaracją Helsińską i zatwierdzone przez Komisję Bioetyczną przy Uniwersytecie Medycznym im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu (kod protokołu: 540/22)

Oświadczenie o świadomej zgodzie: Świadoma zgoda została uzyskana od wszystkich pacjentek biorących udział w badaniu

Oświadczenie o dostępności danych: Wszystkie dane są dostępne u dr. n. med. Dominika Pruskiego, dominik.pruski@icloud.com

Konflikt interesów: Autorzy nie zgłaszają konfliktu interesów


Artykuł stanowi przedruk i tłumaczenie: Przybylski M, Pruski D, Wszołek K, de Mezer M, Żurawski J, Jach R, Millert-Kalińska S. Prevalence of HPV and assessing type-specific HPV testing in cervical high-grade squamous intraepithelial lesions in Poland. Pathogens 2023;12(2):350. doi: 10.3390/pathogens12020350

Abstract
Prevalence of HPV and assessing type-specific HPV testing in cervical high-grade squamous intraepithelial lesions in Poland

The prevalence and distribution of oncogenic human papillomavirus (HPV) genotypes in women who underwent screening for cervical cancer in the Wielkopolska region, Poland, were assessed, and the correlation of genotypes with the histological results was evaluated. Cervical samples were collected from 2969 women for cervical cancer screening. Participants were screened by liquid-based cytology and HPV genotyping (n = 1654) and referred to colposcopy and punch biopsy (n = 616) if recommended. HPV genotypes 16, 31, 52, 66, 53, and 51 are the most frequent types in the studied population. Genotypes 16 and 31 account for nearly one-fifth of the infections of diagnosed HPV infections. HPV 16, 31, and 52 are found in nearly 80% of premalignant HSIL lesions (CIN 2 and CIN 3). That leads to the conclusion that vaccination programs should cover as many types of HPV as possible and shows the urgent need to vaccinate the Polish population with a 9-valent vaccine.

Piśmiennictwo
  1. 1. Zur Hausen H. Papillomaviruses in the causation of human cancers – a brief historical account. Virology 2009;384(2):260-5
  2. 2. Schneider A. Pathogenesis of genital HPV infection. Genitourin Med 1993;69(3):165-73
  3. 3. Völter C, He Y, Delius H, et al. Novel HPV types present in oral papillomatous lesions from patients with HIV infection. Int J Cancer 1996;66(4):453-6
  4. 4. Maciag PC, Villa LL. Genetic susceptibility to HPV infection and cervical cancer. Braz J Med Biol Res 1999;32(7):915-22
  5. 5. Hillman RJ, Ryait BK, Botcherby M, et al. Changes in HPV infection in patients with anogenital warts and their partners. Genitourin Med 1993;69(6):450-6
  6. 6. Löwhagen GB, Bolmstedt A, Ryd W, et al. The prevalence of "high-risk" HPV types in penile condyloma-like lesions: correlation between HPV type and morphology. Genitourin Med 1993;69(2):87-90
  7. 7. Jacobs MV, Walboomers JM, Snijders PJ, et al. Distribution of 37 mucosotropic HPV types in women with cytologically normal cervical smears: the age-related patterns for high-risk and low-risk types. Int J Cancer 2000;87(2):221-7
  8. 8. Bedell SL, Goldstein LS, Goldstein AR, et al. Cervical cancer screening: past, present and future. Sex Med Rev 2020;8(1):28-37
  9. 9. Manini I, Montomoli E. Epidemiology and prevention of human papillomavirus. Ann Ig 2018;30(4 Supple 1):28-32
  10. 10. Magalhães GM, Vieira ÉC, Garcia LC, et al. Update on human papilloma virus – part I: epidemiology, pathogenesis and clinical spectrum. An Bras Dermatol 2021;96(1):1-16
  11. 11. Guan P, Howell-Jones R, Li N, et al. Human papillomavirus types in 115,789 HPV-positive women: a meta-analysis from cervical infection to cancer. Int J Cancer 2012;131(10):2349-59
  12. 12. Zhang J, Cheng K, Wang Z. Prevalence and distribution of human papillomavirus genotypes in cervical intraepithelial neoplasia in China: a meta-analysis. Arch Gynecol Obstet 2020;302(6):1329-37
  13. 13. Kiwerska K, Józefiak A, Markowska J, et al. Oral-genital human papillomavirus infection in Polish couples: frequent detection of HPV 42. BMC Infect Dis 2019;19(1):122
  14. 14. Chesson HW, Dunne EF, Hariri S, et al. The estimated lifetime probability of acquiring human papillomavirus in the United States. Sex Transm Dis 2014;41(11):660-4
  15. 15. Soheili M, Keyvani H, Soheili M, et al. Human papilloma virus: a review study of epidemiology, carcinogenesis, diagnostic methods and treatment of all HPV-related cancers. Med J Islam Repub Iran 2021;35:65
  16. 16. Gravitt PE, Winer RL. Natural history of HPV infection across the lifespan: role of viral latency. Viruses 2017;9(10):267
  17. 17. Shanmugasundaram S, You J. Targeting persistent human papillomavirus infection. Viruses 2017;9(8):229
  18. 18. Peng S, Trimble C, Wu L, et al. HLA-DQB1*02-restricted HPV-16 E7 peptide-specific CD4+ T-cell immune responses correlate with regression of HPV-16-associated high-grade squamous intraepithelial lesions. Clin Cancer Re 2007;13(8):2479-87
  19. 19. Pattyn J, Van Keer S, Tjalma W, et al. Infection and vaccine-induced HPV-specific antibodies in cervicovaginal secretions. A review of the literature. Papillomavirus Res 2019;8:100185
  20. 20. Zeppa P. Liquid-based cytology: a 25-year bridge between the pap smear and molecular cytopathology. Acta Cytol 2014;58(6):519-21
  21. 21. Von Knebel Doeberitz M, Prigge ES. Role of DNA methylation in HPV associated lesions. Papillomavirus Res 2019;7:180-3
  22. 22. Wentzensen N, Schiffman M, Palmer T, et al. Triage of HPV positive women in cervical cancer screening. J Clin Virol 2016;76(Suppl 1):S49-55
  23. 23. Tsikouras P, Zervoudis S, Manav B, et al. Cervical cancer: screening, diagnosis and staging. J BUON 2016;21(2):320-5
  24. 24. Schiffman M, Kinney WK, Cheung LC, et al. Relative performance of HPV and cytology components of cotesting in cervical screening. J Natl Cancer Inst 2018;110(5):501-8
  25. 25. Bray F, Ferlay J, Soerjomataram I, et al. Global cancer statistics 2018: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA Cancer J Clin 2018;68(6):394-424
  26. 26. Sung H, Ferlay J, Siegel RL, et al. Global cancer statistics 2020: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA Cancer J Clin 2021;71(3):209-49
  27. 27. International Transport Forum/Oecd. Human papillomavirus and related cancers fact sheet 2021. Econ. Outlook 2020;14:2005
  28. 28. Dyzmann-Sroka A, Bagniewska K, Chyła K i wsp. Dlaczego Wielkopolanki nie robią badań mammograficznych? Raport. Zesz Nauk WCO Lett Oncol Sci 2012;9(4):169-81
  29. 29. Wszołek K, Pruski D, Tomczyk K, et al. Women's healthcare services since the COVID-19 pandemic outbreak in Poland. Int J Environ Res Public Health 2021;19(1):180
  30. 30. Patel C, Brotherton JM, Pillsbury A, et al. The impact of 10 years of human papillomavirus (HPV) vaccination in Australia: what additional disease burden will a nonavalent vaccine prevent? Euro Surveill 2018;23(41):1700737
  31. 31. Colín-Ferreyra MDC, Domínguez-García MV, Mendieta-Zerón H, et al. Genotyping of human papillomavirus in cervical squamous intraepithelial lesions in Mexican women. Jpn J Infect Dis 2020;73(2):157-60
  32. 32. García-Espinosa B, Moro-Rodríguez E, Alvarez-Fernández E. Genotype distribution of human papillomavirus (HPV) in histological sections of cervical intraepithelial neoplasia and invasive cervical carcinoma in Madrid, Spain. BMC Cancer 2012;12:533
  33. 33. Coutlée F, Ratnam S, Ramanakumar AV, et al. Distribution of human papillomavirus genotypes in cervical intraepithelial neoplasia and invasive cervical cancer in Canada. J Med Virol 2011;83(6):1034-41
  34. 34. Sánchez-Lander J, Cortiñas P, Loureiro CL, et al. Human papillomavirus in invasive cervical cancer and cervical intraepithelial neoplasia 2 and 3 in Venezuela: a cross-sectional study. Cancer Epidemiol 2012;36(5):e284-7
  35. 35. Wu D, Cai L, Huang M, et al. Prevalence of genital human papillomavirus infection and genotypes among women from Fujian province, PR China. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol 2010;151(1):86-90
  36. 36. Simonella LM, Lewis H, Smith M, et al. Type-specific oncogenic human papillomavirus infection in high grade cervical disease in New Zealand. BMC Infect Dis 2013;13:114
  37. 37. Shipitsyna E, Zolotoverkhaya E, Kuevda D, et al. Prevalence of high-risk human papillomavirus types and cervical squamous intraepithelial lesions in women over 30 years of age in St. Petersburg, Russia. Cancer Epidemiol 2011;35(2):160-4
  38. 38. Pista A, de Oliveira CF, Lopes C, et al.; CLEOPATRE Portugal Study Group. Human papillomavirus type distribution in cervical intraepithelial neoplasia grade 2/3 and cervical cancer in Portugal: a CLEOPATRE II Study. Int J Gynecol Cancer 2013;23(3):500-6
  39. 39. Prétet JL, Jacquard AC, Carcopino X, et al.; EDITH study group. Human papillomavirus genotype distribution in high grade cervical lesions (CIN 2/3) in France: EDITH study. Int J Cancer 2008;122(2):424-7
  40. 40. Zhang J, Zhang D, Yang Z, et al. The role of human papillomavirus genotyping for detecting high-grade intraepithelial neoplasia or cancer in HPV-positive women with normal cytology: a study from a hospital in northeastern China. BMC Cancer 2020;20(1):443
  41. 41. Kędzia W, Pruski D, Józefiak A i wsp. Genotypowanie onkogennych wirusów brodawczaka ludzkiego u kobiet z rozpoznaniem HG SIL. Ginekol Pol 2010;81:664-7

Następny artykuł:

Żółtaczki u dzieci o przyczynie hematologicznej – niedokrwistości hemolityczne

dr n. med. Marcin Przybylski
dr n. med. Dominik Pruski
dr n. o zdr. Katarzyna Wszołek
dr hab. n. o zdr. Jakub Żurawski
prof. dr hab. n. med. Robert Jach
prof. dr hab. n. med. Robert Jach
lek. Sonja Millert-Kalińska
Facebook Podziel się LinkedIn Dodaj do Linkedin Wyślij mailem Wyślij mailem
Ulubione Dodaj do ulubionych