Co znajdziesz w artykule?

Wady OUN powstają w wyniku zakłócenia procesu zamykania się cewy nerwowej przed szóstym tygodniem ciąży. W przypadku zaburzeń w obrębie odcinka głowowego cewy nerwowej dochodzi do bezmózgowia oraz przepuklin okolicy głowy, a gdy powstają w obrębie dolnego odcinka cewy nerwowej – do przepuklin rdzenia kręgowego. Znajduje to odzwierciedlenie w podziale wad OUN (wg Mossakowski MJ, Dymecki J, Wender M. Podstawy neuropatologii. PZWL, Warszawa 1981):

1. Zaburzenia rozwojowe mózgu:

  • bezmózgowie,
  • akrania,
  • przepuklina mózgowa,
  • przepuklina mózgowo-rdzeniowa,
  • małomózgowie prawdziwe,
  • wielkomózgowie.


2. Zaburzenia rozwojowe rdzenia kręgowego:

  • tarń dwudzielna,
  • przepuklina oponowa,
  • przepuklina oponowo-rdzeniowa,
  • przepuklina rdzeniowa.


3. Wodogłowie.

Kwas foliowy (inaczej folacyna, witamina B9) jest witaminą z grupy B. Jest niezbędny dla właściwego przebiegu wielu biochemicznych procesów zachodzących w ustroju, m.in. zamykania cewy nerwowej u płodu, syntezy DNA i aminokwasów, wzrostu erytrocytów, funkcjonowania układu nerwowego. Cechuje go wrażliwość na działanie czynników zewnętrznych – do znacznych strat dochodzi podczas transportu, przechowywania i gotowania produktów spożywczych. Dlatego niemal niemożliwe jest zapewnienie odpowiedniego spożycia kwasu foliowego bez jednoczesnej suplementacji. Ponadto jego biodostępność jest większa z preparatów syntetycznych, a mniejsza z produktów będących jego naturalnym źródłem.

MT: Niedobór kwasu foliowego (kwas pteroiloglutaminowy) ma udowodniony wpływ na powstawanie wad cewy nerwowej. Jaka jest skuteczność suplementacji w zapobieganiu powstawaniu wad ośrodkowego układu nerwowego (OUN) u płodu?


Prof. Grzegorz Jakiel:
Wady ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zaburzenia rozwojowe mózgu, rdzenia kręgowego, wodogłowie, powstają w pierwszych tygodniach ciąży i są wynikiem nieprawidłowego zamknięcia cewy nerwowej. W Polsce częstość wad OUN u płodów ocenia się na