Co znajdziesz w artykule?
Przerzuty do mózgu występują u ok. 25 proc. dorosłych chorych w przebiegu litych nowotworów złośliwych.[1] Postęp w diagnostyce obrazowej, a także zwiększenie skuteczności leczenia i związane z tym wydłużenie czasu przeżycia chorych paradoksalnie zwiększyły udział wykrywanych klinicznie przerzutów do mózgu. Z danych rejestru dla USA szacuje się, że występują one u ok. 400 tys. chorych rocznie, a kolejne mniej więcej 1 tys. przypadków stanowią przerzuty do opon mózgowo-rdzeniowych.[1-4] Przerzuty do mózgu najczęściej stwierdza się w przebiegu raka płuca, dotyczy to 50 proc. chorych, w tym u ok. 25 proc. występują w momencie rozpoznania choroby. Drugą przyczyną przerzutów do mózgu u kobiet jest rak piersi, głównie jego fenotyp bez ekspresji receptorów estrogenowych (ER) lub progesteronowych (PgR) oraz naskórkowego czynnika wzrostu typu 2 (HER2), tzw. potrójnie ujemny, oraz z nadekspresją HER2 (HER2-dodatni).[5] Kolejne miejsce u obu płci zajmują nowotwory o nieokreślonym ognisku pierwotnym, przewodu pokarmowego, czerniak oraz rak nerki.[1,3,4]
Spis treści
Przerzuty do mózgu związane są ze złym rokowaniem. Mediana całkowitego czasu przeżycia (overall survival – OS) u chorych nieleczonych lub otrzymujących w postępowaniu objawowym steroidy kory nadnerczy lub napromienianie całego mózgowia (whole brain radiation therapy – WBRT) wynosi odpowiednio ok. 1,2 i 3-6 miesięcy. 6, 7, 8
Zgodnie z teorią Pageta ziarna i gleby powstawanie przerzutów w określonej lokalizacji, czyli tropizm narządowy, związane jest z ekspresją genów w ognisku pierwotnym, a