Recepty farmaceutyczne, porady infekcyjne pielęgniarek, nowe uprawnienia diagnostów laboratoryjnych i porada fizjoterapeutyczna w koszyku świadczeń gwarantowanych – to część zmian omawianych przez Ministerstwo Zdrowia z samorządami zawodów medycznych. Resort prowadzi prace legislacyjne i koncepcyjne, ale nie wszystkie postulaty środowisk doczekały się jeszcze konkretnych rozstrzygnięć.
Recepty i indywidualna praktyka farmaceuty
Jedną z dziedzin, w których MZ prowadzi prace nad rozszerzeniem kompetencji zawodowych, jest farmacja. Projekt ustawy o receptach ma umożliwić farmaceutom samodzielne wystawianie recept na określone leki, kontynuowanie farmakoterapii rozpoczętej przez lekarza oraz wystawianie recept w sytuacjach zagrożenia zdrowia pacjenta.
Planowane rozwiązania przewidują również szerszy udział farmaceutów w profilaktyce i monitorowaniu stanu zdrowia. Równolegle resort prowadzi prace koncepcyjne nad umożliwieniem im wykonywania działalności leczniczej w formie indywidualnej praktyki.
MZ pracuje także nad przepisami, które pozwolą osobom uprawnionym do wykonywania szczepień ochronnych szczepić pacjentów w miejscu ich pobytu, np. w domach pomocy społecznej. Ma to poprawić dostęp do szczepień osób z ograniczoną mobilnością i tych, które ze względu na stan zdrowia nie mogą dotrzeć do placówki medycznej lub apteki.
Porada infekcyjna pielęgniarki
Na końcowym etapie prac legislacyjnych znajdują się przepisy rozszerzające kompetencje pielęgniarek w ramach porady infekcyjnej. Mają one uzyskać możliwość samodzielnego wykonywania szybkich testów w kierunku COVID-19, grypy A i B, RSV oraz zakażenia Streptococcus pyogenes.
Planowane regulacje mają również umożliwić pielęgniarkom samodzielne ordynowanie określonych leków. Przewidują ponadto dostęp do dokumentacji medycznej pacjenta w związku z ordynacją leków i wystawianiem recept na kontynuację leczenia.
Dopiero po wejściu przepisów w życie możliwe będzie włączenie porady infekcyjnej pielęgniarki do katalogu świadczeń gwarantowanych w podstawowej opiece zdrowotnej (POZ).
Pobieranie materiału do badań HPV i cytologii przez położne
Zmiany mają dotyczyć również położnych. MZ zapowiada uproszczenie wymogów związanych z pobieraniem materiału z szyjki macicy do badań przesiewowych w kierunku raka szyjki macicy.
Położne, ze względu na kompetencje zdobywane w toku kształcenia i wykonywania zawodu, mają zostać zwolnione z obowiązku uzyskiwania dodatkowego certyfikatu uprawniającego do pobierania materiału do testów molekularnych HPV HR oraz cytologii na podłożu płynnym (LBC).
Porada fizjoterapeutyczna jako świadczenie gwarantowane
Ministerstwo pracuje nad wprowadzeniem porady fizjoterapeutycznej do katalogu świadczeń gwarantowanych w fizjoterapii ambulatoryjnej i domowej.
Prezes Krajowej Rady Fizjoterapeutów Agnieszka Stępień podkreśliła, że rozmowy na temat zmian w kompetencjach tej grupy zawodowej trwają od dłuższego czasu. Samorząd wskazuje na potrzebę lepszego wykorzystania potencjału fizjoterapeutów, zwiększenia efektywności opieki oraz uproszczenia ścieżki pacjenta w systemie ochrony zdrowia.
Nowe uprawnienia diagnostów
Projekt dotyczący publicznej służby krwi przewiduje możliwość kwalifikowania dawców i pobierania od nich donacji przez diagnostów laboratoryjnych.
Samorząd diagnostów zwraca również uwagę na potrzebę kompleksowego uregulowania kwestii związanych z genetyką, w szczególności ochrony genomu ludzkiego. Według Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych konieczne jest pilne podjęcie prac legislacyjnych w tym obszarze. Na luki w obowiązujących regulacjach wskazywały również ustalenia Najwyższej Izby Kontroli.
Postulaty ratowników
W przypadku ratowników medycznych rozmowy dotyczą m.in. zmian w zasadach wykonywania zawodu w szpitalnych oddziałach ratunkowych. MZ deklaruje gotowość do kontynuowania prac nad rozwiązaniami, które mają poprawić wydajność, jakość i bezpieczeństwo systemu.
Krajowa Izba Ratowników Medycznych ponowiła również postulat nowelizacji tabeli współczynników pracy i zmiany grup zaszeregowania ratowników. W tej sprawie prace nadal prowadzone są w ramach Zespołu Trójstronnego.
Osobnym problemem jest sytuacja części dyspozytorni medycznych. Samorząd przedstawił propozycje zmian systemowych, jednak resort na obecnym etapie nie przewiduje głębokiej reformy. Zapowiedział natomiast kontynuację rozmów z przedstawicielami Krajowej Izby Ratowników Medycznych, aby wypracować rozwiązania ograniczające obecne problemy.
Większość postulatów w realizacji, kolejne rozmowy przed MZ
Spotkanie z 4 listopada było kolejnym w ramach rozmów, które rozpoczęły się pod koniec lipca 2026 r. Wówczas samorządy zawodów medycznych przedstawiły resortowi konkretne postulaty i zaproponowały cykliczne spotkania z kierownictwem ministerstwa.
Według MZ większość zgłoszonych postulatów jest już realizowana, a pozostałe są przedmiotem dalszych prac. Resort zapowiada w komunikacie dalsze spotkania z udziałem wszystkich samorządów oraz indywidualne konsultacje z poszczególnymi grupami zawodowymi.
Źródło: gov.pl
