Do samorządu lekarskiego napływają skargi. Medycy skarżą się, że placówki uzależniają zatrudnienie lekarzy szkolących się w trybie pozarezydenckim od podpisania umów lojalnościowych. Zapisy zobowiązują ich do pozostania w pracy po uzyskaniu specjalizacji pod groźbą kary finansowej. NIL sprzeciwia się takim praktykom, jeśli placówka nie ponosi kosztów kształcenia lekarza.
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej przyjęło stanowisko w tej sprawie 22 października 2026 r. Jak podkreśla, lekarz odbywający specjalizację wykonuje pracę i otrzymuje za nią wynagrodzenie. Jeśli placówka nie finansuje jego kształcenia, trudno uzasadnić karę za odejście po zakończeniu szkolenia kosztami poniesionymi przez pracodawcę.
Zastrzeżenia do lojalek
W przypadku umów o pracę zasady zobowiązania pracownika do pozostania w firmie po podnoszeniu kwalifikacji oraz zwrotu kosztów są określone w Kodeksie pracy. Reguluje on sytuacje, w których pracownik ma obowiązek zwrócić pracodawcy koszty dodatkowych świadczeń związanych z kształceniem. Według Prezydium NRL nie powinno się zastępować tych zasad karą umowną, której wysokość nie zależy od rzeczywistych wydatków na szkolenie.
Zastrzeżenia samorządu dotyczą również lekarzy pracujących na podstawie umów cywilnoprawnych. Swoboda zawierania takich umów, wynikająca z Kodeksu cywilnego, nie jest nieograniczona. Zdaniem NRL nakładanie kar za odejście z placówki po specjalizacji, gdy nie ma uzasadnienia w kosztach poniesionych na kształcenie, może nadmiernie ograniczać lekarzom wybór miejsca pracy. Wysoka kara może być szczególnie dotkliwa dla lekarzy, którzy po uzyskaniu specjalizacji chcą podjąć pracę w innym ośrodku.
Apel do dyrektorów
Prezydium NRL apeluje do podmiotów leczniczych o zaprzestanie uzależniania zatrudnienia od podpisywania umów przewidujących nieuzasadnione sankcje finansowe. Nie kwestionuje wszystkich umów lojalnościowych, lecz te, które nie mają rzeczywistego uzasadnienia i ograniczają swobodę zawodową lekarzy.
Źródło:
Stanowisko nr 31/26/P-X Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z 22 października 2026 r. w sprawie umów lojalnościowych wobec lekarzy odbywających specjalizację w trybie pozarezydenckim (pełny dokument).
