Streszczenie
Wprowadzenie
Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi jest zaburzeniem powszechnym dla wieku dziecięcego. Według danych z badań epidemiologicznych przeprowadzonych w Stanach Zjednoczonych wśród dzieci w wieku szkolnym u 7-10% z nich rozpoznano ADHD. Według opisu w DSM-IV-TR główną cechą diagnostyczną ADHD jest utrzymujący się wzorzec zachowań polegający na zaburzeniu koncentracji lub hiperaktywności/impulsywności, który uwidacznia się częściej i z większym nasileniem niż zwykle obserwowane u osób na porównywalnym poziomie rozwoju. Kryteria diagnostyczne wymagają spełnienia określonych warunków. Wspomniane objawy muszą powodować utrudnienia w codziennym funkcjonowaniu w przynajmniej dwóch środowiskach (np. w szkole lub pracy i w domu), zaś część z nich musi wystąpić pierwszy raz przed 7 r.ż. Muszą także istnieć wyraźne dowody na to, że objawy te negatywnie wpływają na funkcjonowanie społeczne, szkolne bądź zawodowe w odniesieniu do właściwych norm rozwojowych. Dodatkowo objawy braku koncentracji lub hiperaktywności/impulsywności nie mogą występować wyłącznie w przebiegu całościowego zaburzenia rozwojowego, schizofrenii lub innego zaburzenia psychotycznego, a także nie można ich wiarygodnie wytłumaczyć innym zaburzeniem psychicznym, takim jak zaburzenie nastroju, społeczne, dysocjacyjne lub osobowości.
Jak dotąd uważano, że objawy ADHD ustępują przed końcem okresu dojrzewania. Coraz obszerniejsze piśmiennictwo wskazuje jednak na to, że objawy ADHD (zwłaszcza zaburzenia koncentracji) i związane z nimi ograniczeniau dużej części chorych utrzymują się w wieku dorosłym. U nawet 85% chorych objawy ADHD mogą utrzymywać się w okresie dojrzewania, a u do 65% – w dorosłości. U dorosłych cierpiących na ADHD objawy braku uwagi notuje się częściej niż objawy hiperaktywności/impulsywności. U dorosłych pojawiają się inne objawy niż u dzieci i nastolatków. Na przykład hiperaktywność u małych dzieci mogąca prowadzić do nadmiernej ogólnej aktywności motorycznej u dorosłych może objawiać się jako niepokój i trudności w uczestniczeniu w czynnościach niewymagających ruchu. ADHD u dorosłych stanowi poważne zaburzenie dotykające miliony Amerykanów; szacunkowe wartości dotyczące częstości jego występowania sięgają 4-5%. ADHD u dorosłych jest niedostatecznie leczone. Według danych z badań zaledwie 11-13% dorosłych Amerykanów cierpiących na ADHD było leczonych w ciągu minionych 12 miesięcy.
Rosnąca świadomość częstego występowania ADHD u dorosłych oraz współwystępowania chorób związanych z ADHD w odniesieniu do funkcjonowania społecznego i zawodowego dorosłych stanowią bodziec do badań dotyczących ADHD u dorosłych. Część z nich dotyczyła problemów ze snem, ponieważ u chorych z ADHD powodują one nasilenie obajwów i cięższy przebieg choroby. ADHD u dorosłych zostało powiązane z określonymi zaburzeniami snu, w tym zespołem obturacyjnego bezdechu podczas snu, narkolepsją i idiopatyczną hipersomnią, zespołem niespokojnych nóg (RLS) oraz dyssomniami, parasomniami i chrapaniem. W jednym z tych badań dorosłych poddano badaniom przesiewowym w kierunku ADHD w celu oszacowania częstości występowania objawów tego schorzenia u chorych z RLS. W innym badaniu oceniano młodych dorosłych pod kątem występowania potencjalnych objawów ADHD w celu ustalenia, czy związek między objawami ADHD a problemami ze snem jest podobny do istniejącego u dzieci. W dwóch innych badaniach oceniano wcześniejsze leczenie u dorosłych z rozpoznanym ADHD. Niewiele zatem wiadomo o problemach ze snem u nieleczonych dorosłych z rozpoznanym ADHD oraz o wpływie leków stosowanych w terapii ADHD na sen u dorosłych cierpiących na tę chorobę. Chociaż w informacji o wszystkich czterech lekach pobudzających zarejestrowanych do terapii ADHD przez amerykańską FDA bezsenność jest wymieniona jako potencjalne działanie niepożądane, to zaburzenia snu mogą występować także u nieleczonych dorosłych z ADHD, u których terapia tymi lekami może poprawić jakość snu. W artykule zebrano informacje dotyczące zaburzeń i ogólnej jakości snu u dorosłychz ADHD (zwłaszcza nieleczonych) oraz wpływu leków pobudzających na sen tej populacji chorych.
Dodaj do ulubionych