Laryngologia

Ostre bakteryjne zapalenie zatok przynosowych – powikłanie w postaci zapalenia spojówek

Prof. dr hab. med. Jurek Olszewski

           

Klinika Otolaryngologii, Onkologii Laryngologicznej, Audiologii i Foniatrii II Katedry Otolaryngologii, Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Adres do korespondencji: Prof. dr hab. med. Jurek Olszewski, Klinika Otolaryngologii, Onkologii Laryngologicznej, Audiologii i Foniatrii, II Katedry Otolaryngologii, Uniwersytet Medyczny w Łodzi, ul. Żeromskiego 113, 90-549 Łódź, tel. 42 639 35 80, faks 42 639 35 80, e-mail: jurek.olszewski@umed.lodz.pl

Zapalenia zatok przynosowych są ważnym problemem w codziennej praktyce laryngologicznej, zarówno w działalności ambulatoryjnej, jak i w warunkach szpitalnych. Objawy zapaleń zatok przynosowych są również jedną z najczęstszych przyczyn zgłaszania się pacjentów do lekarza pierwszego kontaktu. Schorzenie to przebiega w postaci ostrego lub przewlekłego zapalenia, których wystąpienie lub zaostrzenie występuje szczególnie często w okresie jesiennym i wiosennym.[1] Jakie powinno być postępowanie, gdy w przebiegu zapalenia zatok przynosowych pojawia się stan zapalny spojówek?

Zapalenie zatok przynosowych jest chorobą dotyczącą jednej lub wielu zatok o etiologii wirusowej, rzadziej bakteryjnej lub grzybiczej. Mechanizm powstawania zapalenia zatok przynosowych został poznany stosunkowo niedawno i opisany jako patologia kompleksu ujściowo-przewodowego.[1] Drenaż wydzieliny ze światła zatoki odbywa się przez transport śluzowo-rzęskowy. W przypadku obrzęku błony śluzowej nosa droga odpływu przestaje funkcjonować, tym samym dochodzi do zakłócenia funkcji wentylacyjnej, drenażu i ochrony, a w wyniku upośledzonego ruchu rzęsek do wnętrza zatoki dostają się bakterie, stając się pierwotną przyczyną bakteryjnego zapalenia zatok przynosowych. Następnie poprzez ciągłość (przewód nosowo-łzowy) może dojść do bakteryjnego zapalenia spojówek, które jest w miarę bezpiecznym i najbardziej łagodnym powikłaniem zatokopochodnym.

Przyczynami bezpośredniego obrzęku błony śluzowej kompleksów ujściowo-przewodowych są:

  • infekcja wirusowa (zwykłe przeziębienie),
  • alergia (często choroba o zróżnicowanym obrazie klinicznym),
  • drażniące czynniki środowiskowe (dym tytoniowy, spaliny samochodowe itp.),
  • odmienności anatomiczne (u dzieci przerost migdałka gardłowego),
  • choroba refluksowa przełyku (u części chorych przebieg kliniczny niemy).

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Obraz kliniczny zapalenia spojówek

Spojówki to przesuwalne błony śluzowe, które są bardzo delikatne i łatwo je podrażnić. Stan zapalny mogą też wywołać bakterie i wirusy [...]

Postępowanie w zapaleniu spojówek w przebiegu ostrego bakteryjnego zapalenia zatok przynosowych

Przy wyborze odpowiedniego antybiotyku należy kierować się następującymi przesłankami:

Podsumowanie

1. Lekarze podstawowej opieki zdrowotnej mogą odegrać istotną rolę w diagnostyce i leczeniu zapalenia spojówek w przebiegu ostrego bakteryjnego zapalenia zatok przynosowych. [...]