Nowości w praktyce

(redukcja nieistotna statystycznie), a u osób po przeszczepieniu nerki – niejasna.

 

Leczenie hipolipemizujące w przewlekłej chorobie nerek

• przegląd systematyczny • metaanaliza • 18 badań randomizowanych z grupą kontrolną

Upadhyay A, Earley A, Lamont JL, et al. Lipid-Lowering Therapy in Persons With Chronic Kidney Disease: A Systematic Review and Meta-analysis. Ann Intern Med 2012;157(4):251-62.

Leczenie hipolipemizujące nie wpływało na parametry czynności nerek, ale zmniejszało ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych i ryzyko zawału mięśnia sercowego. Częstość działań niepożądanych okazała się podobna w grupach leczonych oraz kontrolnych.

 

Ryzyko raka po kolonoskopowym usunięciu polipów

• badanie obserwacyjne • badanie kliniczno-kontrolne • n=6422

Brenner H, Chang-Claude J, Jansen L, et al. Role of Colonoscopy and Polyp Characteristics in Colorectal Cancer After Colonoscopic Polyp Detection: A Population-Based Case-Control Study. Ann Intern Med 2012;157(4):225-32.

W praktyce ambulatoryjnej na ocenę ryzyka raka jelita grubego u osób po kolonoskopowym usunięciu polipów w większym (prawie dwukrotnie) stopniu niż cechy polipów wpływają czynniki związane z kolonoskopią, takie jak: niecałkowite usunięcie wszystkich polipów, brak kontrolnej kolonoskopii w kolejnych 5 latach, wykrycie co najmniej trzech polipów.

Stężenie ołowiu we krwi a ryzyko dny moczanowej

• badanie obserwacyjne • n=6153

Krishnan E, Lingala B, Bhalla V. Low-Level Lead Exposure and the Prevalence of Gout: An Observational Study. Ann Intern Med 2012;157(4):233-41.

Nawet w zakresie stężeń ołowiu uznawanych za bezpieczne, im jest ono większe, tym wyższe ryzyko dny moczanowej. W najwyższym kwartylu stężenia ołowiu ryzyko dny moczanowej było 3,6 razy większe, a hiperurykemii 1,9 razy większe niż w kwartylu najniższym.

 

 

Porównanie nowych doustnych antykoagulantów z warfaryną w leczeniu migotania przedsionków lub żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej

• przegląd systematyczny • 6 randomizowanych badań z grupą kontrolną

Adam SS, McDuffie JR, Ortel TL, et al. Comparative Effectiveness of Warfarin and New Oral Anticoagulants for the Management of Atrial Fibrillation and Venous Thromboembolism: A Systematic Review. Ann Intern Med (2012); doi: 10.7326/0003-4819-157-10-201211200-00532.

U pacjentów z migotaniem przedsionków nowe doustne leki przeciwzakrzepowe zmniejszają w porównaniu z warfaryną umieralność ogólną (ryzyko względne [RR] 0,88); nie stwierdzono podobnego wpływu u pacjentów z żylną chorobą zakrzepowo-zatorową. Leki te rzadziej powodowały śmiertelne krwawienie (RR 0,6). Różnice w zakresie poważnych krwawień i krwawień z przewodu pokarmowego nie były istotne statystycznie. Nowe leki częściej natomiast niż warfaryna były odstawiane z powodu działań niepożądanych (RR 1,23). Analiza podgrup wskazuje, że ryzyko zawału mięśnia sercowego może być większe przy stosowaniu bezpośrednich inhibitorów trombiny niż inhibitorów Xa.

 

Badania przesiewowe w kierunku przewlekłej choroby nerek

• wytyczne postępowania

Moyer VA on behalf U.S. Preventive Services Task Force. Screening for Chronic Kidney Disease: U.S. Preventive Services Task Force Recommendation Statement. Ann Intern Med (2012); doi: 10.7326/0003-4819-157-8-201210160-00533.

U.S. Preventive Services Task Force (USPSTF) uznaje, że nie ma wystarczających danych, by zalecać lub odradzać rutynowe badania przesiewowe w kierunku przewlekłej choroby nerek u dorosłych bez objawów klinicznych.

 

Powszechne wykrywanie otyłości

• wytyczne postępowania

Moyer VA on behalf U.S. Preventive Services Task Force. Screening for and Management of Obesity in Adults: U.S. Preventive Services Task Force Recommendation Statement. Ann Intern Med 2012;157(5):373-8.

U.S. Preventive Services Task Force zaleca, aby wszystkich dorosłych badać w kierunku otyłości, a pacjentów z BMI ≥30 kg/m ² kierować na programy intensywnej interwencji behawioralnej.

 

Porównanie skuteczności metod insulinoterapii i monitorowania glikemii

• przegląd systematyczny • metaanaliza • 33 badania randomizowane z grupą kontrolną

Yeh HC, Brown TT, Maruthur N, et al. Comparative Effectiveness and Safety of Methods of Insulin Delivery and Glucose Monitoring for Diabetes Mellitus: A Systematic Review and Meta-analysis. Ann Intern Med 2012;157(5):336-47.

Ciągły podskórny wlew szybko działających analogów insuliny i insulinoterapia metodą wielokrotnych wstrzyknięć podobnie wpływają na kontrolę glikemii i częstość hipoglikemii, ale ta pierwsza metoda jest korzystniejsza w aspekcie kontroli glikemii u dorosłych z cukrzycą typu 1. Monitorowanie glikemii w czasie rzeczywistym jest w tym samym aspekcie korzystniejsze niż samokontrola glikemii, a zastosowanie pomp insulinowych wyposażonych w czujnik stężenia glukozy przewyższa insulinoterapię metodą wielokrotnych wstrzyknięć z samokontrolą glikemii, nie zwiększając ryzyka hipoglikemii.

Czy prawidłowe ciśnienie tętnicze jest czynnikiem ochronnym u pacjentów ze świeżo rozpoznaną cukrzycą typu 2?

• badanie retrospektywne • n=126 092

Vamos EP, Harris M, Millett C, et al. Association of systolic and diastolic blood pressure and all cause mortality in people with newly diagnosed type 2 diabetes: retrospective cohort study. BMJ 2012;345:e5567.

W grupie chorych ze świeżo rozpoznaną cukrzycą ciśnienie tętnicze <130/80 mmHg nie wiązało się z istotną redukcją ryzyka zgonu, niezależnie od obecności lub braku choroby układu krążenia. Niskie ciśnienie tętnicze natomiast, zwłaszcza <110/75 mmHg, zwiększało to ryzyko.

 

 

Obecność czynnika reumatoidalnego identyfikuje osoby silnie zagrożone RZS

• badanie prospektywne • n=9712

Nielsen SF, Bojesen SE, Schnohr P, et al. Elevated rheumatoid factor and long term risk of rheumatoid arthritis: a prospective cohort study. BMJ 2012;345:e5244.

Osoby z populacji ogólnej, mające podwyższone stężenie czynnika reumatoidalnego znajdują się w grupie 26-krotnie zwiększonego ryzyka rozwoju reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS). W kolejnych 10 latach ryzyko pojawienia się tej choroby może wynosić nawet 32%.

 

Badanie REGARDS (The REasons for Geographic And Racial Differences in Stroke): uwaga na zaburzenia neurologiczne u chorych na cukrzycę

• analiza retrospektywna • n=25 696

Carson AP, Muntner P, Kissela BM, et al. Association of Prediabetes and Diabetes With Stroke Symptoms. The REasons for Geographic And Racial Differences in Stroke (REGARDS) study. Diabetes Care 2012;35(9):1845-52.

U prawie 23% chorych na cukrzycę uczestników badania REGARDS, którzy wyjściowo nie zgłaszali udaru ani przejściowych ataków niedokrwiennych w wywiadzie, w ciągu 4 lat obserwacji stwierdzono objawy mogące sugerować udar. Odsetek ten był mniejszy u osób w stanie przedcukrzycowym (15,6) i z prawidłową glikemią (14,9). Spośród objawów neurologicznych najczęściej stwierdzano zaburzenia czucia, utratę wzroku i afazję czuciową.

 

Dalsza obserwacja uczestników Whitehall II: sport to niskie markery zapalenia

• badanie obserwacyjne • n=4289

Hamer M, Sabia S, Batty GD. Physical Activity and Inflammatory Markers Over 10 Years. Follow-Up in Men and Women From the Whitehall II Cohort Study. Circulation 2012;126:928-33.

Regularna aktywność fizyczna wiązała się z istotnie obniżonym stężeniem CRP i IL-6 w okresie 10-letniej obserwacji.

 

Czynność tarczycy istotna u chorych z niewydolnością serca

• zbiorcza analiza danych z 6 badań kohortowych • n=25 390

Gencer B, Collet TH, Virgini V, et al. Subclinical Thyroid Dysfunction and the Risk of Heart Failure Events. An Individual Participant Data Analysis From 6 Prospective Cohorts. Circulation 2012;126:1040-9.

Zarówno niskie, jak i wysokie wartości TSH (zwłaszcza ≥10 i <0,10 mj.m./l) wiążą się ze zwiększonym ryzykiem incydentów niewydolności serca.

 

Badanie RESET (Randomized Evaluation of Sirolimus-Eluting Versus Everolimus-Eluting Stent Trial): wyniki po roku obserwacji

• otwarte badanie randomizowane • n=3197

Kimura T, Morimoto T, Natsuaki M. Comparison of Everolimus-Eluting and Sirolimus-Eluting Coronary Stents. 1-Year Outcomes from the Randomized Evaluation of Sirolimus-Eluting Versus Everolimus-Eluting Stent Trial (RESET). Circulation 2012;126:1225-36.

Nie stwierdzono różnic klinicznych ani angiograficznych w rezultatach implantacji między stentami uwalniającymi syrolimus a uwalniającymi ewerolimus u osób ze stabilną chorobą wieńcową i stosunkowo łatwymi do stentowania tętnicami wieńcowymi. W obu przypadkach stwierdzono małą częstość konieczności rewaskularyzacji naczynia docelowego i bardzo niską częstość zakrzepicy w stencie.

Potrójna terapia przeciwzakrzepowa: uwaga na ryzyko krwawienia

• retrospektywna analiza narodowych rejestrów • n=11 480

Lamberts M, Olesen JB, Ruwald MH. Bleeding After Initiation of Multiple Antithrombotic Drugs, Including Triple Therapy, in Atrial Fibrillation Patients Following Myocardial Infarction and Coronary Intervention. A Nationwide Cohort Study. Circulation 2012;126:1185-93.

U osób z migotaniem przedsionków po zawale mięśnia sercowego lub przezskórnej interwencji wieńcowej wraz z rozpoczęciem potrójnej terapii przeciwzakrzepowej (antagonista witaminy K, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy) wyraźnie rośnie ryzyko krwawienia w stosunku do terapii dwoma lekami (bez klopidogrelu), zarówno w ciągu pierwszych 90 dni, jak i roku. Wskazuje to na konieczność uważnej oceny ryzyka przed wdrożeniem potrójnej terapii.

 

 

Badanie PRAGUE-12: ablacja chirurgiczna w trakcie operacji kardiochirurgicznej

• badanie randomizowane z grupą kontrolną • n=224

Budera P, Straka Z, Osmancik P. Comparison of cardiac surgery with left atrial surgical ablation vs. cardiac surgery without atrial ablation in patients with coronary and/or valvular heart disease plus atrial fibrillation: final results of the PRAGUE-12 randomized multicentre study. Eur Heart J (2012); doi:10.1093/eurheartj/ehs290.

Ablacja chirurgiczna wykonana w trakcie operacji kardiochirurgicznej u pacjentów z wadą zastawkową lub chorobą wieńcową i towarzyszącym migotaniem przedsionków poprawia wyniki w zakresie uzyskiwania rytmu zatokowego, choć po roku wciąż nie przekłada się na poprawę rezultatów klinicznych.

 

Badanie ARISTOTLE: apiksaban skuteczny niezależnie od czynności nerek

• analiza retrospektywna

Hohnloser SH, Hijazi Z, Thomas L, et al. Efficacy of apixaban when compared with warfarin in relation to renal function in patients with atrial fibrillation: insights from the ARISTOTLE trial. Eur Heart J (2012); doi:10.1093/eurheartj/ehs274.

W grupie pacjentów z migotaniem przedsionków upośledzenie czynności nerek wiąże się ze zwiększonym ryzykiem krwawień i incydentów sercowo-naczyniowych. Leczenie apiksabanem w porównaniu z warfaryną wiąże się z mniejszym ryzykiem udaru, zgonu i poważnych krwawień. Efekt ten jest niezależny od czynności nerek, wydaje się jednak, że największą redukcję częstości poważnych krwawień można uzyskać za pomocą apiksabanu w grupie pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.

 

Badanie WOSCOPS (West of Scotland Coronary Prevention Study) po 15 latach

• analiza retrospektywna

Welsh P, Doolin O, Willeit P, et al. N-terminal pro-B-type natriuretic peptide and the prediction of primary cardiovascular events: results from 15-year follow-up of WOSCOPS. Eur Heart J (2012); doi:10.1093/eurheartj/ehs239.

NT-pro-BNP jest czynnikiem ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych u mężczyzn bez objawów choroby wieńcowej i bez udaru w wywiadzie, i wydaje się silnie korelować z ryzykiem incydentów zakończonych zgonem.

 

 

Pełny blok prawej odnogi pęczka Hisa czynnikiem ryzyka

• badanie kohortowe • n=18 441

Bussink BE, Holst AG, Jespersen L, et al. Right bundle branch block: prevalence, risk factors, and outcome in the general population: results from the Copenhagen City Heart Study. Eur Heart J (2012); doi:10.1093/eurheartj/ehs291

Obserwowano uczestników Copen-hagen City Heart Study, u których nie stwierdzono zawału mięśnia sercowego, niewydolności serca ani bloku lewej odnogi pęczka Hisa. Pełny lub niepełny blok prawej odnogi pęczka Hisa odnotowywano 2-3-krotnie częściej u mężczyzn niż u kobiet. Pełny blok prawej odnogi pęczka Hisa wiązał się ze zwiększonym ryzykiem sercowo-naczyniowym i umieralnością ogólną, blok niepełny – nie.

 

 

Kolejny dowód na paradoks otyłości

• analiza retrospektywna • n=64 436

Angeras O, Albertsson P, Karason K, et al. Evidence for obesity paradox in patients with acute coronary syndromes: a report from the Swedish Coronary Angiography and Angioplasty Registry. Eur Heart J (2012); doi:10.1093/eurheartj/ehs21.

W dużej bazie danych pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym, którzy przebyli koronarografię (rejestr Swedish Coronary Angiography and Angioplasty Registry), związek między wskaźnikiem masy ciała (BMI) a umieralnością przyjął kształt krzywej U: ryzyko było najmniejsze wśród osób otyłych lub z nadwagą (BMI ok. 35), a największe u osób z niedowagą i prawidłową masą ciała, i osób z bardzo wysokim BMI.

 

Planowanie operacji po implantacji stentu

• badanie populacyjne • n=8116

Wijeysundera DN, Wijeysundera HC, Yun L, et al. Risk of Elective Major Noncardiac Surgery After Coronary Stent Insertion. A Population-Based Study. Circulation 2012;126:1355-62.

Za najwcześniejszy optymalny moment wykonania planowego zabiegu chirurgicznego uznano 46-180 dni po implantacji stentu metalowego i >180 dni od wszczepienia stentu powlekanego.

 

Zespół policystycznych jajników a ryzyko cukrzycy

• badanie obserwacyjne • n=255

Gambineri A, Patton L, Altieri P, et al. Polycystic Ovary Syndrome Is a Risk Factor for Type 2 Diabetes. Results From a Long-Term Prospective Study. Diabetes 2012;61(9):2369-74.

U kobiet w średnim wieku z zespołem policystycznych jajników ryzyko cukrzycy typu 2 było istotnie zwiększone (w kilkunastoletniej obserwacji ponad 6-krotnie) w stosunku do kobiet w podobnym wieku z populacji ogólnej.

 

Mepolizumab w astmie z cechami zapalenia eozynofilowego

• badanie randomizowane z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo • n=621

Pavord ID, Korn S, Howarth P, et al. Mepolizumab for severe eosinophilic asthma (DREAM): a multicentre, double-blind, placebo-controlled trial. Lancet 2012;380:651-9.

Mepolizumab zmniejszył ryzyko zaostrzeń ciężkiej astmy eozynofilowej. Redukcja w zależności od dawki wynosiła od 39% do 52%. Leczenie było dobrze tolerowane.

 

Skutki pandemii grypy z 2009 r.

• modelowanie matematyczne

Dawood FS, Iuliano AD, Reed C, et al. Estimated global mortality associated with the first 12 months of 2009 pandemic influenza A H1N1 virus circulation: a modelling study. Lancet Infectious Diseases 2012;12(9):687-95.

Oszacowano, że pandemia grypy A H1N1 z 2009 r. w skali globalnej odpowiada za ok. 200 tys. zgonów z przyczyn oddechowych i ok. 80 tys. zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych. Aż w 80% dotyczyły one osób <65. r.ż., około połowę odnotowano w Afryce i Azji Południowo-Wschodniej. Wyliczenia te 15-krotnie przekraczają oficjalne wskaźniki zgonów potwierdzonych laboratoryjnie.

 

Gabapentyna w leczeniu przewlekłego kaszlu

• badanie randomizowane, z grupą kontrolną • podwójnie ślepa próba • n=62

Ryan NM, Birring SS, Gibson PG. Gabapentin for refractory chronic cough: a randomised, double-blind, placebo-controlled trial. Lancet (2012); doi:10.1016/S0140-6736(12)60776-4.

Leczenie przewlekłego, opornego kaszlu (trwającego >8 tygodni, po wykluczeniu przyczyn organicznych) za pomocą gabapentyny okazało się skuteczne i dobrze tolerowane. Przemawia to za tym, że u podłoża patologii leży uwrażliwienie receptorów ośrodkowych.

 

Przewlekła choroba nerek istotnym czynnikiem ryzyka chorób układu krążenia

• prospektywne badanie populacyjne • n=1 268 029

Tonelli M, Muntner P, Lloyd A, et al. Risk of coronary events in people with chronic kidney disease compared with those with diabetes: a population-level cohort study. Lancet 2012;380:807-14.

Ryzyko zawału mięśnia sercowego u osób z przewlekłą chorobą nerek okazało się większe niż w grupie chorych na cukrzycę (którą w aspekcie ryzyka sercowo-naczyniowego uważa się za ekwiwalent choroby wieńcowej).

 

Czas od koronarografii do operacji nieistotny dla protekcji nerek

• badanie prospektywne • n=2133

Ko B, Garcia S, Mithani S, et al. Risk of acute kidney injury in patients who undergo coronary angiography and cardiac surgery in close succession. Eur Heart J 2012;33(16):2065-70.

Na ryzyko ostrego uszkodzenia nerek związane z operacją kardiochirurgiczną następującą po koronarografii nie wpływa czas między tymi procedurami (choć obie zwiększają ryzyko). Nie ma zatem uzasadnienia dla praktyki polegającej na wydłużaniu czasu od koronarografii do operacji w celu „regeneracji” nerek.

Badanie PROTECT: dwa różne stenty, podobne wyniki

• otwarte badanie porównawcze z randomizacją • n=8791

Camenzind E, Wijns W, Mauri L, et al. Stent thrombosis and major clinical events at 3 years after zotarolimus-eluting or sirolimus-eluting coronary stent implantation: a randomised, multicentre, open-label, controlled trial. Lancet (2012); doi:10.1016/S0140-6736(12)61336-1.

Po 3 latach obserwacji nie wykazano wyższości stentu uwalniającego zotarolimus nad stentem z ewerolimusem w zakresie częstości zakrzepicy w stencie.

 

Badanie EMBRACE (Azithromycin for prevention of exacerbations in non-cystic fibrosis bronchiectasis): nowa opcja profilaktyczna w rozstrzeniach oskrzeli

• badanie randomizowane z kontrolą placebo i podwójnie ślepą próbą • n=141

Wong C, Jayaram L, Karalus N, et al. Azithromycin for prevention of exacerbations in non-cystic fibrosis bronchiectasis (EMBRACE): a randomised, double-blind, placebo-controlled trial. Lancet 2012;380:660-7.

W półrocznej obserwacji chorych na rozstrzenie oskrzeli niezwiązane z mukowiscydozą azytromycyna w dawce profilaktycznej o ok. 60% zmniejszyła częstość zaostrzeń.

 

Tiotropium poprawia kontrolę astmy

• kontrolowane, randomizowane badanie kliniczne • n=912

Kerstjens HAM, Engel M, Dahl R, et al. Tiotropium in Asthma Poorly Controlled with Standard Combination Therapy. N Engl J Med (2012); doi:10.1056/NEJMoa1208606.

W grupie osób chorych na astmę, źle kontrolowaną mimo stosowania wziewnych glikokortykosteroidów i długodziałających β₂-mimetyków, dodanie tiotropium istotnie wydłuża czas (o 56 dni) do kolejnego zaostrzenia i o około 20% zmniejsza ryzyko ciężkiego zaostrzenia.

 

PChN zwiększa ryzyko powikłań migotania przedsionków

• analiza rejestrów populacyjnych • n=132 372

Olesen JB, Lip GYH, Kamper AL. Stroke and Bleeding in Atrial Fibrillation with Chronic Kidney Disease. N Engl J Med 2012;367:625-35.

U pacjentów z przewlekłą chorobą nerek (PChN) i migotaniem przedsionków odnotowano o ok. połowę większe ryzyko udaru lub innej choroby o charakterze zatorowym niż u osób bez choroby nerek. Ryzyko to zmniejszała terapia warfaryną, ale nie kwasem acetylosalicylowym. Oba leki zwiększały natomiast ryzyko powikłań krwotocznych.

 

Wpływ wziewnych glikokortykosteroidów na wzrastanie

• randomizowane badanie porównawcze z kontrolą placebo • n=943

Kelly HW, Sternberg AL, Lescher R, et al. Effect of Inhaled Glucocorticoids in Childhood on Adult Height. N Engl J Med 2012;367:904-12.

Chore na astmę dzieci między 5. a 13. r.ż. przydzielano do grupy leczonej wziewnym budezonidem, nedokromilem lub placebo przez 4-6 lat. Około 25. r.ż. oceniono ich wzrost. Średni wzrost w grupie placebo był wyższy od średniego wzrostu w grupie budezonidu o 1,2 cm, a w porównaniu z grupą nedokromilu o 0,2 cm. Im wyższa była dawka wziewnych glikokortykosteroidów w pierwszych 2 latach, tym niższy wzrost ostateczny.

 

Łuszczyca czynnikiem ryzyka chorób układu krążenia?

• badanie populacyjne • n=4 518 484

Ahlehoff O, Gislason GH, Jorgensen CH. Psoriasis and risk of atrial fibrillation and ischaemic stroke: a Danish Nationwide Cohort Study. Eur Heart J 2012;33(16):2054-64.

U chorych na łuszczycę odnotowano zwiększone ryzyko migotania przedsionków i udaru niedokrwiennego. W porównaniu z populacją referencyjną (ogólną) ryzyko migotania przedsionków lub udaru zwiększały: wiek <50. r.ż. i ciężka postać łuszczycy (w skrajnym przypadku prawie 3-krotnie).

 

Wskaźnik PA:A – nowe narzędzie identyfikacji chorych zagrożonych zaostrzeniami POChP

• badanie obserwacyjne

Wells JM, Washko GR, Han MK, et al. Pulmonary Arterial Enlargement and Acute Exacerbations of COPD. N Engl J Med 2012;367:913-21.

Stosunek średnicy tętnicy płucnej do średnicy aorty (PA:A) >1 (oceniony w tomografii komputerowej klatki piersiowej) jest silnie związany z zaostrzeniami przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) (wskaźnik ryzyka 4,78) i świadczy o zwiększonym ryzyku przyszłych zaostrzeń.

 

 

Podwójna terapia przeciwzakrzepowa w profilaktyce udarów

• randomizowane badanie kliniczne • n=3020

The SPS3 Investigators, Effects of Clopidogrel Added to Aspirin in Patients with Recent Lacunar Stroke. N Engl J Med 2012;367:817-25.

Dodanie klopidogrelu do kwasu acetylosalicylowego u chorych z niedawnym udarem lakunarnym nie spowodowało istotnego zmniejszenia ryzyka kolejnego udaru, zwiększyło natomiast istotnie ryzyko krwawień i zgonu.

 

 

Badanie CREST (Carotid Revascularization Endarterectomy versus Stenting Trial): częstość restenozy po udrożnieniu tętnicy szyjnej

• randomizowane badanie porównawcze • n=2191

Lal BK, Beach KW, Roubin GS, et al. Restenosis after carotid artery stenting and endarterectomy: a secondary analysis of CREST, a randomised controlled trial. Lancet Neurology 2012;11(9):755-63.

Częstość restenozy lub niedrożności po 2 latach od stentowania tętnicy szyjnej lub endarterektomii nie różniła się istotnie (6,0 v. 6,3%). Czynnikami zwiększonego ryzyka były: płeć żeńska, cukrzyca i dyslipidemia.

 

TRILOGY ACS: prazugrel czy klopidogrel

• randomizowane badanie kliniczne • n=7243

Roe MT, Armstrong PW, Fox KAA, et al. Prasugrel versus Clopidogrel for Acute Coronary Syndromes without Revascularization. N Eng J Med (2012); doi:10.1056/NEJMoa120551.

U pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym bez uniesienia odcinka ST lub niestabilną dławicą, u których nie przeprowadzono rewaskularyzacji, prazugrel nie okazał się w perspektywie 2,5 roku skuteczniejszy od klopidogrelu pod względem redukcji ryzyka ocenianych łącznie: zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych, zawału mięśnia sercowego lub udaru. Ryzyko powikłań krwotocznych było porównywalne.

GuidAge: miłorząb nieskuteczny w zapobieganiu chorobie Alzheimera

• randomizowane badanie kliniczne z kontrolą placebo • n=2854

Vellas B, Coley N, Ousset PJ, et al. Long-term use of standardised ginkgo biloba extract for the prevention of Alzheimer’s disease (GuidAge): a randomised placebo-controlled trial. Lancet Neurology 2012;11(10):851-9.

U osób >70. r.ż. narzekających na problemy z pamięcią standaryzowany wyciąg z miłorzębu japońskiego nie zmniejszył w 5-letniej obserwacji ryzyka rozwoju choroby Alzheimera.

 

ELEVATE: eltrombopag w marskości wątroby

• randomizowane badanie kliniczne z kontrolą placebo • n=292

Afdhal NH, Giannini EG, Tayyab G, et al. Eltrombopag before Procedures in Patients with Cirrhosis and Thrombocytopenia. N Engl J Med 2012;367:716-24.

Eltrombopag, doustny agonista receptora trombopoetyny, podawany pacjentom z marskością wątroby i liczbą płytek krwi <50 tys./μl przed planowymi zabiegami inwazyjnymi ograniczył konieczność przetaczania płytek krwi, ale wiązał się ze zwiększoną częstością zakrzepicy żyły wrotnej.

 

 

Niebezpieczna subkliniczna niedoczynność tarczycy

• analiza rejestrów populacyjnych • n=115 746

Tseng FY, Lin WY, Lin CC, et al. Subclinical Hypothyroidism Is Associated With Increased Risk for All-Cause and Cardiovascular Mortality in Adults. J Am Coll Cardiol 2012;60(8):730-7.

U pacjentów z subkliniczną niedoczynnością tarczycy stwierdzono zwiększone o ok. 30% w porównaniu z pacjentami w eutyreozie ryzyko zgonu, a zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych o ok. 70%.

 

 

Obciążenie rodzinne chorobami układu krążenia

• badanie obserwacyjne • n=3 985 301

Ranthe MF, Carstensen L, Øyen N. Family History of Premature Death and Risk of Early Onset Cardiovascular Disease. J Am Coll Cardiol 2012;60(9):814-21.

Dodatni wywiad rodzinny w kierunku przedwczesnego zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych istotnie zwiększa ryzyko rozwoju choroby układu krążenia w stosunkowo młodym wieku.

Skala HAS-BLED rekomendowana do szacowania ryzyka

• analiza danych z badania AMADEUS

Apostolakis S, Lane DA, Guo Y, et al. Performance of the HEMORR2HAGES, ATRIA, and HAS-BLED Bleeding Risk–Prediction Scores in Patients With Atrial Fibrillation Undergoing Anticoagulation. The AMADEUS (Evaluating the Use of SR34006 Compared to Warfarin or Acenocoumarol in Patients With Atrial Fibrillation) Study. J Am Coll Cardiol 2012;60(9):861-7.

Modele szacowania ryzyka krwawienia związanego z leczeniem przeciwzakrzepowym u osób z migotaniem przedsionków (HAS-BLED, HEMORR2HAGES, ATRIA) mają jedynie umiarkowaną skuteczność. Skala HAS-BLED okazała się z nich najskuteczniejsza, zwłaszcza w przewidywaniu krwawienia śródczaszkowego.

 

Badanie UPBEAT (Understanding the Prognostic Benefits of Exercise and Antidepressant Therapy): w zdrowym ciele zdrowy duch?

• randomizowane porównawcze badanie kliniczne • n=101

Blumenthal JA, Sherwood A, Babyak MA. Exercise and Pharmacological Treatment of Depressive Symptoms in Patients With Coronary Heart Disease. Results From the UPBEAT (Understanding the Prognostic Benefits of Exercise and Antidepressant Therapy) Study. J Am Coll Cardiol 2012;60(12):1053-63.

W grupie pacjentów z objawami depresji i chorobą wieńcową zarówno sertralina, jak i program aerobowej aktywności fizycznej istotnie bardziej niż placebo zmniejszały nasilenie objawów depresyjnych w 16-tygodniowej obserwacji. Obie terapie aktywne wiązały się też z poprawą zmienności rytmu serca.

 

Obciążenie rodzinne zwiększa ryzyko migotania przedsionków

• analiza rejestrów populacyjnych • n=ok. 4 mln

Øyen N, Ranthe MF, Carstensen L, et al. Familial Aggregation of Lone Atrial Fibrillation in Young Persons. J Am Coll Cardiol 2012;60(10):917-21.

Izolowane migotanie przedsionków w wywiadzie rodzinnym istotnie zwiększa ryzyko wystąpienia tej arytmii u pacjenta. Najsilniej ryzyko zwiększały: młody wiek wystąpienia migotania u członków rodziny, duża liczba krewnych z tą chorobą i migotanie przedsionków u krewnego I stopnia.

Kalcyfikacja tętnic nerkowych niezależnym czynnikiem ryzyka

• badanie obserwacyjne • n=4450

Rifkin DE, Ix JH, Wassel CL, et al. Renal Artery Calcification and Mortality Among Clinically Asymptomatic Adults. J Am Coll Cardiol 2012;60(12):1079-85.

Kalcyfikacja tętnic nerkowych rozpoznana w tomografii komputerowej u osób bez objawów wiąże się ze zwiększonym ryzykiem zgonu. Zjawisko to jest niezależne od tzw. klasycznych czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, w tym nadciśnienia tętniczego, ale prawdopodobnie koreluje z miażdżycą w innych obszarach naczyniowych.

 

 

Centers for Disease Control: nowe wytyczne leczenia rzeżączki

• uaktualnienie wytycznych

del Rio C, Hall G, Holmes K, et al. Update to CDC’s Sexually Transmitted Diseases Treatment Guidelines, 2010: Oral cephalosporins no longer a recommended treatment for gonococcal infections. MMWR 2012;61(31):590-4.

Amerykańskie Centers for Disease Control zaktualizowało wytyczne leczenia rzeżączki. W terapii niepowikłanej rzeżączki (urogenitalnej, anorektalnej lub gardłowej) zaleca się leczenie skojarzone: ceftriakson i.m. w dawce 250 mg + albo azytromycyna (1 g doustnie jednorazowo), albo doksycyklina (100 mg co 12 h doustnie przez 7 dni). W razie braku możliwości zastosowania ceftriaksonu należy rozważyć cefiksym w dawce 400 mg p.o. w skojarzeniu z azytromycyną lub pojedynczą, zwiększoną (2 g) dawkę azytromycyny. W razie nieskuteczności zaleca się posiew i ocenę lekooporności bakterii. Należy też pamiętać o badaniu i leczeniu partnerów seksualnych pacjenta z okresu ostatnich 60 dni.

 

 

Związek endometriozy z wrzodziejącym zapaleniem jelit

• analiza rejestrów populacyjnych • n=37 661

Jess T, Frisch M, Jorgensen KT, et al. Increased risk of inflammatory bowel disease in women with endometriosis: a nationwide Danish cohort study. Gut 2012;61:1279-83.

U kobiet chorych na endometriozę obserwuje się zwiększone ok. 50-80% (większe w grupie pacjentek, u których chorobę potwierdzono chirurgicznie) ryzyko rozwoju nieswoistych zapaleń jelit, nawet po 20 latach od rozpoznania endometriozy.

 

 

Chemioterapia w okresie ciąży: nowe dane

• badanie retrospektywno-prospektywne • n=447

Loibl S, Han SN, von Minckwitz G, et al. Treatment of breast cancer during pregnancy: an observational study. Lancet Oncology 2012;13(9):887-96.

Chemioterapia z powodu wczesnego raka piersi (antracyklina, cyklofosfamid, metotreksat, fluorouracyl, taksoidy) zastosowana w drugim lub trzecim trymestrze ciąży wiązała się z większą częstością powikłań u płodu i mniejszą masą urodzeniową dziecka; za ich najprawdopodobniejszą przyczynę uznano porody przedwczesne. Różnice w stosunku do dzieci matek niepoddanych chemioterapii nie były jednak istotne klinicznie. Wstrzymanie rozpoczęcia chemioterapii do zakończenia ciąży nie wiązało się z istotną statystycznie różnicą w zakresie czasu przeżycia wolnego od choroby.

 

 

Badanie BASALT (Best Adjustment Strategy for Asthma in the Long Term): czy wspomaganie decyzji poprawia kontrolę leczenia astmy?

• badanie prospektywne z randomizacją i kontrolą placebo • n=342

Calhoun WJ, Ameredes BT, King T, et al. Comparison of Physician-, Biomarker-, and Symptom-Based Strategies for Adjustment of Inhaled Corticosteroid Therapy in Adults With AsthmaThe BASALT Randomized Controlled Trial. JAMA 2012;308(10):987-99.

W grupie chorych z astmą łagodną do umiarkowanej leczonych za pomocą wziewnych glikokortykosteroidów w małej dawce oceniano skuteczność strategii intensyfikacji leczenia na podstawie stężenia NO w wydychanym powietrzu, objawów klinicznych bądź oceny lekarza. Częstość nieskuteczności leczenia oceniana po 9 miesiącach okazała się podobna we wszystkich grupach (ok. 15-20%; różnice nieistotne statystycznie). Nie stwierdzono również różnic pod względem czasu upływającego do stwierdzenia nieskuteczności leczenia.

Badanie NIH-AARP: nadmiar tkanki tłuszczowej zwiększa ryzyko nowotworów przewodu pokarmowego

• prospektywne badanie kohortowe • n=218 854

O’Doherty MG, Freedman ND, Hollenbeck AR, et al. A prospective cohort study of obesity and risk of oesophageal and gastric adenocarcinoma in the NIH–AARP Diet and Health Study. Gut 2012;61:1261-8.

Otyłość (rozpoznana na podstawie BMI) zwiększa ryzyko gruczolakoraka przełyku i raka wpustu żołądka. Nawet jednak u osób z prawidłowym BMI, ale z otyłością brzuszną, zwiększone jest ryzyko rozwoju pierwszego z tych nowotworów.

 

Badanie ICELAND MI: rezonans magnetyczny wykrywa istotne klinicznie, nierozpoznane zawały mięśnia sercowego

• badanie kohortowe • n=936

Schelbert EB, Cao JJ, Sigurdsson S, et al. Prevalence and Prognosis of Unrecognized Myocardial Infarction Determined by Cardiac Magnetic Resonance in Older Adults. JAMA 2012;308(9):890-6.

Oceniano częstość nierozpoznanego zawału mięśnia sercowego wśród osób z populacji ogólnej w wieku 67-93 lat. Zmiany świadczące o nierozpoznanym zawale stwierdzano w rezonansie magnetycznym częściej niż rozpoznany klinicznie zawał, korelowały one z ryzykiem zgonu. Z kolei zmiany w EKG świadczące o nierozpoznanym zawale stwierdzano rzadziej, niż wynosił odsetek zawałów rozpoznanych i nie miały one istotnego związku z umieralnością.

 

Badanie COMFORTABLE AMI: nowe stenty dwukrotnie skuteczniejsze od metalowych

• prospektywne, randomizowane badanie porównawcze, pojedynczo ślepa próba • n=1161

Raber L, Kelbaek H, Ostoijc M, et al. Effect of Biolimus-Eluting Stents With Biodegradable Polymer vs Bare-Metal Stents on Cardiovascular Events Among Patients With Acute Myocardial Infarction. The COMFORTABLE AMI Randomized Trial. JAMA 2012;308(8):777-87.

U pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym z uniesieniem odcinka ST poddanych pierwotnej angioplastyce stenty uwalniające biolimus z nietrwałego polimeru w rocznej obserwacji okazały się korzystniejsze od metalowych pod względem częstości łącznie ocenianych incydentów wieńcowych (różnica częstości poważnych zdarzeń była mniej więcej dwukrotna).

 

Wiek ojca a ryzyko rozwoju schizofrenii i autyzmu

• badanie sekwencyjne genomu • n=78 par rodziców z dziećmi

Kong A, et al. Rate of de novo mutations and the importance of father’s age to disease risk. Nature 2012;488:471-5.

Ryzyko dziedziczonych przez dziecko mutacji de novo w zakresie polimorfizmów pojedynczych nukleotydów w największym stopniu wydaje się zależeć od wieku ojca w momencie poczęcia. Mutacje narastają w tempie 2 rocznie i podwajają się co 16,5 roku. Zdaniem autorów odkrycie to ma istotne znaczenie dla ryzyka takich chorób, jak schizofrenia czy autyzm.

 

 

Centers for Disease Control ostrzega: USA przegrywają walkę z nadciśnieniem tętniczym

• analiza danych z badania NHANES 2003-2010 • n=22 992

Valderrama AL, et al. Vital Signs: Awareness and Treatment of Uncontrolled Hypertension Among Adults – United States, 2003-2010. MMWR 2012;61(35):703-9.

Częstość nadciśnienia tętniczego u dorosłych Amerykanów oszacowano na 30,4% (ok. 67 mln w skali kraju). U około połowy choroba była źle kontrolowana. Około 40% nie zdawało sobie sprawy z choroby, ok. 16% wiedziało o nadciśnieniu, ale nie leczyło się farmakologicznie, ok. 45% zdawało sobie sprawę z choroby i było leczonych. W grupie ok. 36 mln chorych ze źle kontrolowanym nadciśnieniem prawie 89% zgłosiło korzystanie z podstawowej opieki zdrowotnej.

 

Skuteczność klopidogrelu a cukrzyca

• analiza rejestrów populacyjnych • n=58 851

Andersson C, Lyngbaek S, Nguyen CD, et al. Association of Clopidogrel Treatment With Risk of Mortality and Cardiovascular Events Following Myocardial Infarction in Patients With and Without Diabetes. JAMA 2012;308(9):882-9.

Klopidogrel podawany po zawale mięśnia sercowego w mniejszym stopniu redukuje ryzyko zgonu z dowolnej przyczyny (o ok. 10%) oraz z przyczyn sercowo-naczyniowych (o ok. 25%) u chorych na cukrzycę niż u osób bez cukrzycy.

 

Leki przeciwnadciśnieniowe powiązane z ryzykiem raka wargi

• badanie retrospektywne • n=23 616

Friedman GD, Asgari MM, Warton EM, et al. Antihypertensive Drugs and Lip Cancer in Non-Hispanic Whites. Arch Intern Med 2012;172(16):1246-51.

Przynajmniej 5-letnie leczenie hydrochlorotiazydem, lizynoprylem lub nifedypiną korelowało z 1,5-4,2-krotnym wzrostem ryzyka raka wargi, co prawdopodobnie wiąże się ze zjawiskiem fotosensytyzacji.

 

Statyny chronią przed zapaleniem trzustki

• metaanaliza • 16 badań, n=113 800

Preiss D, Tikkanen MJ, Welsh P, et al. Lipid-Modifying Therapies and Risk of Pancreatitis. A Meta-analysis. JAMA 2012;308(8):804-11.

W grupie pacjentów z prawidłowym lub nieznacznie zwiększonym stężeniem triglicerydów terapia statynami wiąże się ze zmniejszonym ryzykiem zapalenia trzustki.

 

Głos w dyskusji o czasie resuscytacji

• analiza rejestru Get With The Guidelines – Resuscitation • 435 szpitali, n=64 339

Goldberger ZD, Chan PS, Berg RA, et al. Duration of resuscitation efforts and survival after in-hospital cardiac arrest: an observational study. Lancet (2012); doi:10.1016/S0140-6736(12)60862-9.

Podczas resuscytacji u 31 198 osób (48,5%) udało się przywrócić krążenie, a 9912 (15,4%) przeżyło i zostało wypisanych ze szpitala. Mediana czasu trwania resuscytacji w grupie, w której przywrócono rytm serca, wynosiła 12 min, a u pozostałych 20 min. Dłuższy czas resuscytacji wiązał się z nieco większymi (o ok. 10%) szansami na przywrócenie krążenia i przeżycie do czasu wypisania ze szpitala.

 

Badanie MESA (Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis): wskaźnik uwapnienia tętnic wieńcowych najlepiej dookreśla ryzyko w skali Framingham

• prospektywne badanie obserwacyjne • n=1330

Yeboah J, McClellan RL, Polonsky TS, et al. Comparison of Novel Risk Markers for Improvement in Cardiovascular Risk Assessment in Intermediate-Risk Individuals. JAMA 2012;308(8):788-95.

W grupie pacjentów umiarkowanego ryzyka sercowo-naczyniowego (5-20% w skali Framingham) ryzyko przyszłych incydentów krążeniowych pozwalały przewidywać: wskaźnik uwapnienia tętnic wieńcowych, wskaźnik kostka-ramię, stężenie hs-CRP oraz wywiad rodzinny. Najlepszy pod względem skuteczności okazał się jednak wskaźnik uwapnienia tętnic wieńcowych.

 

Wskaźnik intima-media nie poprawia klinicznej oceny ryzyka

• metaanaliza • 4 badania populacyjne, n=45 828

Den Ruijter HM, Peters SAE, Anderson TJ, et al. Common Carotid Intima-Media Thickness Measurements in Cardiovascular Risk Prediction. A Meta-analysis. JAMA 2012;308(8):796-803.

Uwzględnienie grubości kompleksu intima-media tętnicy szyjnej w ocenie ryzyka sercowo-naczyniowego w skali Framingham nieznacznie poprawia trafność szacunkowej oceny ryzyka, jednak najprawdopodobniej nie ma to istotnego znaczenia klinicznego.