Dostęp Otwarty

Dla pacjenta

Pielęgnacja krocza po porodzie

lek. Justyna Sztajerowska,
dr n. med. Monika Szafarowska

Klinika Ginekologii i Ginekologii Onkologicznej, Wojskowy Instytut Medyczny, Centralny Szpital Kliniczny MON, Warszawa

1. W jaki sposób dbać o higienę krocza po porodzie?

Bez względu na to, czy poród odbył się drogami i siłami natury, z nacięciem krocza lub bez niego, czy przez cięcie cesarskie, należy dbać o odpowiednią higienę. W pierwszych dobach po porodzie zaleca się noszenie bawełnianej bielizny lub specjalnej bielizny połogowej z siatki, która pozwala na odpowiednią cyrkulację powietrza. Warto także stosować wkładki połogowe niezawierające kleju, gdyż może on zaburzać przepływ powietrza przez bieliznę, a tym samym utrudniać gojenie. Udając się na odpoczynek nocny lub w ciągu dnia, kobieta nie powinna mieć na sobie żadnej bielizny.

Kolejnym ważnym elementem dbania o okolicę krocza po porodzie jest podmywanie się po każdej wizycie w toalecie. Należy używać do tego sprawdzonych produktów do higieny intymnej stosowanych przed porodem. Pozwala to uniknąć ewentualnych reakcji alergicznych na nowe preparaty. Krocze powinno się wycierać ręcznikiem jednorazowym. Zaleca się korzystanie z prysznica zamiast kąpieli w wannie oraz nieużywanie gąbek lub myjek, ponieważ są siedliskiem bakterii. Na rynku farmaceutycznym dostępne są preparaty wspomagające gojenie się krocza po porodzie w postaci proszków lub płynów do wykonywania nasiadówek bądź przemywania krocza.


2. Jak długo goi się rana po nacięciu krocza?

Rana po nacięciu krocza goi się zazwyczaj około 7 dni. Czas gojenia zależy od rozległości rany, zachowywania higieny oraz indywidualnych predyspozycji regeneracyjnych skóry każdej kobiety.


3. Czy można zmniejszyć ból krocza?

Ból krocza można łagodzić bezpośrednio po porodzie, stosując okłady z lodu – oczywiście pod kontrolą położnej. Dostępne są także leki przeciwbólowe w formie preparatów doustnych i czopków doodbytniczych. Dolegliwości bólowe, zwłaszcza podczas siadania, pomaga zmniejszać poduszka w kształcie koła, która zapobiega bezpośredniemu kontaktowi krocza z podłożem.


4. Kiedy się zgłosić na zdjęcie szwów?

Nacięcie krocza po porodzie najczęściej zaopatrywane jest szwami rozpuszczalnymi. Po maksymalnie 3 tygodniach szwy się rozpuszczają i nie wymagają zdjęcia. Przez ten czas mogą się one delikatnie wykruszać i być widoczne na bieliźnie. Jeżeli jednak kobieta zgłasza dyskomfort związany z ich obecnością (kłucie), można je usunąć po około 7 dniach. Gdy na krocze założone są szwy niewchłanialne, należy się zgłosić do przychodni na ich usunięcie po około 7 dniach od porodu.


5. W jakich niepokojących sytuacjach należy pójść do lekarza?

Do konsultacji lekarskiej powinny skłonić następujące sytuacje:

  • pojawienie się podwyższonej temperatury ciała lub utrzymujący się stan podgorączkowy niezwiązany ze stanem zapalnym piersi ani infekcją ogólnoustrojową
  • zmiana charakteru odchodów połogowych na ropne, o nieprzyjemnym zapachu lub intensywne krwawienie z dróg rodnych
  • ból w podbrzuszu niezwiązany z karmieniem piersią lub ból krocza nieustępujące po podaniu środków przeciwbólowych dostępnych bez recepty
  • niepokojące zmiany wyglądu rany po nacięciu krocza lub po cięciu cesarskim, takie jak: obrzęk, narastający, pulsujący ból, uczucie rozpierania w okolicy blizny, zwiększenie ucieplenia lub pojawienie się ropnej wydzieliny z rany.


6. Czy wskazane są jakieś ćwiczenia?

Ćwiczeń mięśni dna miednicy nie należy rozpoczynać bezpośrednio po porodzie, ponieważ może im towarzyszyć silny ból w obrębie miednicy mniejszej i krocza. Ich efektywne wykonywanie jest wówczas niemożliwe. Warto zacząć ćwiczyć 7-10 dni po porodzie, kiedy krocze się już zagoi. Początkowo powinny to być krótkie serie naprzemiennego napinania i rozluźniania mięśni dna miednicy. Należy przy tym przyjąć odpowiednią pozycję umożliwiającą relaksację tych mięśni. Funkcjonują też poradnie wczesnej rehabilitacji poporodowej. Podczas konsultacji kobieta jest badana i otrzymuje indywidualne zalecenia dotyczące ćwiczeń oraz instrukcje, jak ma je prawidłowo wykonywać.