Serce temidy

Kliniczne i prawne implikacje nieznacznie podwyższonych stężeń troponin

lek. Kacper Jerzyk, specjalista kardiologii1
dr n. praw. Radosław Tymiński, radca prawny2

1Oddział Kardiologii, Specjalistyczny Szpital im. dra Alfreda Sokołowskiego w Wałbrzychu

2www.prawalekarza.pl

Adres do korespondencji: prawa.lekarza@gmail.com

Opis przypadku 1

Na szpitalny oddział ratunkowy (SOR) zgłosił się 40-letni mężczyzna z powodu nawracających dolegliwości bólowych obu barków i ramion, które od rana utrzymywały się stale. W wywiadzie chory wiązał powyższe dolegliwości z grypą, którą ostatnio przebył (niepotwierdzoną dokumentacją medyczną). Nie zgłaszał bólu w klatce piersiowej, nie chorował przewlekle. W ramach początkowego triażu wykonano EKG (ryc. 1) i zmierzono ciśnienie tętnicze (140/80 mmHg). Pacjentowi przydzielono zielony kolor triażu (może czekać).

W ciągu 90 minut mężczyzna został zbadany przez lekarza, który nie stwierdził istotnych odchyleń, natomiast w rozszerzonym wywiadzie zwrócił uwagę na:

  • obciążenie rodzinne chorego (ojciec przeszedł zawał serca w wieku 45 lat)
  • hipercholesterolemię opisywaną przez pacjenta
  • charakter dolegliwości, które nawracały po wysiłku fizycznym, a od rana w dniu zgłoszenia utrzymywały się już stale.


Mimo braku typowych dolegliwości sercowo-naczyniowych oraz mimo prawidłowego zapisu EKG lekarz dyżurny SOR-u zlecił wykonanie morfologii i konsultację kardiologa.

 W trakcie konsultacji wykonano echo serca, które zobrazowało zaburzenia kurczliwości ściany tylnej lewej komory. Wyniki badań przedstawiono w tabeli 1.

Na podstawie całokształtu obrazu klinicznego rozpoznano świeży zawał mięśnia sercowego i po uzyskaniu pisemnej zgody wykonano koronarografię, w której stwierdzono zamkniętą w odcinku medialnym gałąź okalającą lewej tętnicy wieńcowej (Cx – circumflex), pozostałe naczynia wieńcowe były bez istotnych zmian. Wykonano skutecznie zabieg przezskórnej angioplastyki wieńcowej (PTCA – percutaneous transluminal coronary angioplasty) Cx z implantacją 2 stentów uwalniających leki (DES – drug-eluting stent). Zabieg przebiegł bez powikłań. Kolejne wyniki pomiaru stężenia troponin 4 godziny po pierwszym badaniu wynosiły 34 pg/ml, a w następnej dobie 2647 pg/ml.

Opis przypadku 2

Zespół ratownictwa medycznego przywiózł na SOR 60-letniego mężczyznę obciążonego uogólnioną miażdżycą, cukrzycą typu 2, nadciśnieniem tętniczym, niewydolnością krążenia w przebiegu kardiomiopatii niedokrwiennej, chorobą niedokrwienną serca, po zawale bez uniesienia odcinka ST (NSTEMI – non-ST elevation myocardial infarction) oraz licznych przezskórnych angioplastykach naczyń wieńcowych z implantacją stentów. Przyczyną wezwania było gwałtowne pogorszenie samopoczucia chorego i dolegliwości bólowe w klatce piersiowej.

Przy przyjęciu chory był w stanie średnim, spocony, z podwyższonym ciśnieniem tętniczym 170/100 mmHg i silnymi dolegliwościami bólowymi w klatce piersiowej. Według chorego dolegliwości mają charakter podobny do występujących w czasie wcześniejszeg...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Komentarz medyczny

Punktem wyjścia do dalszych rozważań musi być stwierdzenie, że choć wyjściowe wartości troponin w obu przedstawionych przypadkach klinicznych były takie same, [...]

Komentarz prawny

We wstępie do dalszych rozważań trzeba zauważyć, że w praktyce prawniczej brak prawidłowej reakcji na nieznacznie nawet podwyższone stężenia troponin czy [...]