Endodoncja

Diagnostyka i leczenie patologicznych resorpcji korzeni zębów

Dr n. med. Anna Bubiłek-Bogacz1

Dr n. med. Izabela Obersztyn2

Lek. dent. Tomasz Hildebrandt2

Lek. dent. Marta Katarzyńska-Konwa3

1Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, Wydział Lekarski z Oddziałem Lekarsko-Dentystycznym w Zabrzu, Katedra i Zakład Chirurgii Stomatologicznej w Bytomiu

2Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, Wydział Lekarski z Oddziałem Lekarsko-Dentystycznym w Zabrzu, Katedra i Zakład Stomatologii Zachowawczej z Endodoncją w Bytomiu

3Akademickie Centrum Stomatologii i Medycyny Specjalistycznej w Bytomiu

W zębach stałych resorpcja jest zjawiskiem patologicznym – na ogół przebiega bezobjawowo i wykrywana jest przypadkowo na zdjęciach rentgenowskich

W celu łatwego usystematyzowania toczących się procesów resorpcyjnych w obrębie tkanek zębów wprowadzono liczne klasyfikacje. Resorpcję dzielimy na:

  • fizjologiczną – dotyczącą korzeni zębów mlecznych,
  • patologiczną – częściej występującą w zębach stałych.

Wśród patologicznych resorpcji wyróżniamy resorpcję wewnętrzną, której punktem wyjścia jest jama zęba, oraz zewnętrzną, wychodzącą z cementu korzeniowego.[1,2]

Resorpcja wewnętrzna

Jeanneret podzielił resorpcję wewnętrzną na trzy typy:

  • związaną z miazgą komorową,
  • związaną z miazgą kanałową,
  • perforującą zębinę korzeniową.

Kless i Philippart wzbogacili ten podział dodatkowo o typ D, w którym proces resorpcyjny prowadzi do perforacji komory zęba.[2-4]

Etiologia resorpcji wewnętrznych

Nie jest ona do końca poznana, do miejscowych czynników wyzwalających ten proces zalicza się jednak:

► przewlekłe zapalenie miazgi,

► uraz ostry lub przewlekłe mikrourazy zębów,

► zabiegi przyżyciowego leczenia miazgi,

► przykrycie bezpośrednie oraz amputację miazgi,

► zabiegi prowadzące do mumifikacji miazgi oraz stosowanie past amputacyjnych,

► ubytki tkanek zęba próchnicowego i niepróchnicowego pochodzenia,

► niewłaściwe leczenie próchnicy – nawisy wypełnień,

► zabiegi ortodontyczne,

► niewłaściwe postępowanie podczas wybielania zębów,

► zabiegi odtwórcze (agresywne szlifowanie zębów pod korony protetyczne).

Resorpcja wewnętrzna, określana w literaturze jako ziarniniak wewnętrzny, resorpcja wewnętrzna postępująca, resorpcja wewnętrzna środkowa, pulpoma lub różowy ząb, występuje stosunkowo rzadko – od 0,02 do 1,6 proc. przypadków.[5] Schorzenie dotyczy głównie ludzi młodych, częściej kobiet niż mężczyzn. Występuje w zębach stałych, nadliczbowych, również w zębach zatrzymanych oraz z zaburzeniami rozwojowymi – zębach wgłobionych. Najczęściej jednak spotykana jest w zębach siecznych stałych górnych i dolnych. Ze względu na lokalizację zmian w większości przypadków dotyczy korony, rzadziej korzenia zęba.[6,7]

Na powstawanie resorpcji wewnętrznych mają również wpływ czynniki ogólne, w tym:

  • uwarunkowania genetyczne,
  • zaburzenia hormonalne,
  • niedobory witaminowe, głównie witaminy A,
  • zaburzenia w krążeniu naczyniowym,
  • miażdżyca,
  • zwyrodnienie włókniste kości.[2,4,6,8,9]

Przebieg

Resorpcja wewnętrzna korzeni zębów początkowo przebiega bez wyraźnych objawów klinicznych. Jeżeli zmiana zlokalizowana jest w komorze, często dochodzi do przebarwień korony zęba, która przyjmuje różowy odcień. Jest to spowodowane proliferacją nacz...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Resorpcja zewnętrzna

W przypadku resorpcji zewnętrznej Ne i wsp. wprowadzili podział w zależności od objawów klinicznych i histopatologicznych na cztery kategorie:

Do głównych czynników etiologicznych zewnętrznych resorpcji zapalnych należą:

► przewlekłe zapalenia tkanek okołowierzchołkowych,

Diagnostyka resorpcji

Większość resorpcji wykrywana jest przypadkowo podczas wykonywania zdjęć pantomograficznych lub punktowych wewnątrzustnych. Do oceny radiologicznej schorzenia przydatne są kryteria podane przez [...]

Leczenie

W leczeniu zachowawczym resorpcji wewnętrznej nadrzędnym celem jest jej zatrzymanie oraz wypełnienie kanału korzeniowego ze szczelną odbudową tkanek zęba. Aby tego [...]

Opis przypadku

38-letni pacjent zgłosił się do Poradni Ogólnostomatologicznej Akademickiego Centrum Stomatologii i Medycyny Specjalistycznej w Bytomiu z samoistnym bólem zęba 11 trwającym [...]