Streszczenie

Leczenie jest objawowe, z wykorzystaniem trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, tryptanów, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, benzodiazepin oraz leków przeciwwymiotnych. U części pacjentów CVS towarzyszy lęk lub depresja. Pierwsza część artykułu jest przeglądem informacji dotyczących CVS, jego historii, epidemiologii, objawów klinicznych u dorosłych i dzieci oraz kryteriów diagnostycznych zawartych w III kryteriach rzymskich. W części drugiej omówiony zostanie szczególny wariant CVS (przewlekłe wymioty kanabinolowe), jak również psychiatryczne aspekty choroby, jej patofizjologia, diagnostyka różnicowa i zasady rozpoznawania, leczenie i rokowanie. W poprzednim stuleciu termin wymioty psychogenne lub nerwowe był używany przez gastroenterologów, a także psychiatrów jako rozpoznanie u pacjentów cierpiących na przewlekłe, nawracające wymioty o nieznanym podłożu. Czterdzieści lat temu Hill zauważył, że są czynniki będące „ogólnymi źródłami stresu i napięcia (…) u osób mających już inne predyspozycje do wymiotów”. Trwają badania skupiające się na wyjaśnieniu roli stresu i ewentualnych predyspozycji w rozwoju CVS. Jako jednostkę kliniczną CSV najpierw rozpoznano u dzieci, a dopiero później u dorosłych. W 1993 roku Kathleen Adams, matka dziecka cierpiącego na to zaburzenie, założyła stowarzyszenie Cyclic Vomiting Syndrome Association, by wesprzeć rodziny dotknięte tą chorobą, a także poprawić świadomość lekarzy i pomóc zwiększyć liczbę badań naukowych. W 2006 roku CVS u dorosłych został dodany do III kryteriów rzymskich zaburzeń czynnościowych układu pokarmowego. CSV charakteryzuje się epizodami silnych nudności i wymiotów trwających kilkanaście dni, nawracających kilkanaście razy w ciągu roku. Między epizodami występują przerwy, podczas których nie ma objawów. Zespół, od czasu opisania we francuskim piśmiennictwie4w 1806 roku przez Heberdena i w angielskiej literaturze medycznej w 1882 roku przez Gee, był uważany głównie za jednostkę chorobową występującą u dzieci. Okazało się jednak, że dorośli również mogą cierpieć na okresowe wymioty. Wskazanie na możliwość, że u danego pacjenta dziecięca forma zaburzenia jest w stanie przejść w dorosłą, wydawałoby się logiczne, ale nie zostało to jasno określone. Wydaje się raczej, że istnieje kilka różniących się od siebie ścieżek patofizjologicznych, które prowadzą do tego samego zespołu, aktywowanych jednak w różnym wieku. Z CVS często współwystępuje lęk, napady paniki oraz depresja zarówno u dorosłych, jaki u dzieci. Dobrze znanymi objawami niepokoju emocjonalnego są nudności i wymioty, co oddają powszechnie znane wyrażenia, takie jak„robi mi się przez ciebie niedobrze” albo „przejadło mi się”. Wymioty są naturalnym mechanizmem obronnym, pomagającym w usuwaniu spożytych toksyn – w zespole CVS nie jest jasne, dlaczego mechanizm ten staje się nadmiernie pobudzony i aktywny. Ostatnie badania wskazują na wiele różnych przyczyn, między innymi przewlekłe wymioty kanabinolowe, enzymopatie mitochondrialne, dysfunkcję osi podwzgórze-przysadka (CRH-ACTH), zmniejszenie ruchliwości jelita, zaburzenia autonomicznego układu nerwowego oraz czynniki genetyczne. Częsty związek CVS z migreną wskazuje na możliwość wspólnej patofizjologii.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (200 KB)