Streszczenie

Częstość występowania zespołu u dorosłych jest nieznana, zaś jego patofizjologia pozostaje w sferze domysłów. CVS może się rozwijać u dorosłych jako zaburzenie pierwotne, następstwo chorób somatycznych lub skutek nadużywania kanabinoli. Leczenie jest objawowe, z wykorzystaniem trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, tryptanów, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, benzodiazepin oraz leków przeciwwymiotnych. U części pacjentów CVS współwystępuje z lękiem lub depresją. Pierwsza część artykułu [Psychiatria po Dyplomie, październik 2009, str. 80] zawierała przegląd informacji dotyczących CVS, jego historię, epidemiologię, objawy kliniczne zespołu u dorosłych i dzieci oraz jego kryteria diagnostyczne oparte na III kryteriach rzymskich. W drugiej części opisane zostaną psychiatryczne aspekty choroby, jej patofizjologia, diagnostyka różnicowa i zasady rozpoznawania, szczególny wariant CVS (przewlekłe wymioty kanabinolowe), leczenie i rokowanie. Aspekty psychiatryczne Zespół często współwystępuje z zaburzeniami psychicznymi, które w pewnych okolicznościach mogą być czynnikami wywołującymi napady CVS. Jednym z takich czynników jest lęk antycypacyjny, który warunkuje u pacjentów większe nasilenie przyszłych epizodów emetycznych. W jednym z badań wykazano, że 44% dorosłych cierpiących na CVS doświadczyło wykorzystywania fizycznego, emocjonalnego lub seksualnego, zaś 70% cierpiało wcześniej na zaburzenia nastroju, niepokój lub nadużywanie substancji (nie dotyczy to kanabinoidów).U 66% pacjentów podczas faz prodromalnej i emetycznej wystąpiły napady lęku panicznego. Pacjenci cierpiący na przewlekłe, lekkie nudności i uczucie dyskomfortu w nadbrzuszu utrzymujące się między epizodami cyklicznych wymiotów, zaliczyli stres emocjonalny lub podniecenie do czynników wywołujących międzyfazowe nudności dyspeptyczne. W innym badaniu około 50%dorosłych chorych przyznało, że stres był czynnikiem wywołującym CVS – 84% z nich cierpiało na niepokój, a 78% na (zwykle umiarkowaną) depresję. U dzieci cierpiących na CVS częste są współwystępujące zaburzenia psychiczne –stwierdza się wysoki odsetek zaburzeń lękowych i objawów depresyjnych, a także występowanie zaburzeń psychicznych w rodzinie. Próby psychodynamicznego wyjaśnienia etiologii CVS wiązały lęk i depresję z nieprawidłowymi relacjami dzieci i rodziców. Bardziej prawdopodobne jest jednak to, że charakterystyczne cechy psychologiczne dzieci z CVS oraz ich relacje z rodzicami są raczej skutkiem choroby, niż jej przyczyną. Bez względu na to, która z tych hipotez jest prawdziwa, dzieci cierpiące na CVS wymagają oceny psychologicznej i wsparcia, z powodu ciężaru, który choroba stanowi dla nich i ich rodzin. Konieczność radzenia sobie z nieregularnie nawracającą, tajemniczą chorobą, z którą wiąże się tyle znaków zapytania, jest męcząca dla całej rodziny. Jest także ciężarem ekonomicznym, ponieważ rodzice muszą zapewnić dziecku stałą opiekę, co wyklucza podjęcie pracy przez jednego z nich i odwraca uwagę od pozostałych dzieci. Ponieważ chore dziecko często opuszcza lekcje, nauczyciele powinni być w miarę możliwości zaangażowani w plan leczenia. Etiologia i patofizjologia Etiologiczna patofizjologia CVS jest niejasna. Sugerowano wiele możliwych czynników, m.in. czynniki endokrynne, dysfunkcję perystaltyki przewodu pokarmowego, dysregulację ośrodkowego lub obwodowego układu nerwowego, czynniki genetyczne, alergie, enzymopatie mitochondrialne i inne. Z powodu częstego powiązania z migreną sugerowano wspólną patofizjologię, ale patofizjologia migreny również pozostaje niejasna.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (200 KB)