Porada przedkoncepcyjna – jak powinna wyglądać?
dr n. med. Katarzyna Pankiewicz
- Wpływ chorób przewlekłych i zakaźnych na przebieg ciąży oraz rozwój płodu a profilaktyka wad wrodzonych u dziecka
- Suplementacja w okresie przedkoncepcyjnym obejmująca stosowanie kwasu foliowego, witaminy D oraz innych mikroelementów
- Propagowanie zachowań prozdrowotnych w okresie przedkoncepcyjnym i w czasie ciąży
Opieka przedkoncepcyjna jest definiowana jako działania profilaktyczne, edukacyjne oraz lecznicze podejmowane w okresie poprzedzającym zajście w ciążę, które mają na celu przygotowanie kobiety do ciąży, a tym samym poprawę wyników położniczych i noworodkowych, w tym zmniejszenie ryzyka powikłań ciążowych oraz występowania wad wrodzonych u dzieci1.
W dużych badaniach epidemiologicznych wykazano, że wdrożenie opieki przedkoncepcyjnej wpływa na zmniejszenie zachorowalności i śmiertelności wśród matek oraz noworodków. Efekt ten jest szczególnie mocno wyrażony w grupie kobiet z chorobami przewlekłymi, takimi jak: nadciśnienie tętnicze, cukrzyca i przewlekła choroba nerek2. Warto zaznaczyć, że choroby przewlekłe występujące w okresie przedkoncepcyjnym, w tym: choroby układu krążenia, choroby układu nerwowego, cukrzyca, otyłość czy zakażenie ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV – human immunodeficiency virus), mogą stać się bezpośrednią przyczyną umieralności związanej z ciążą. Poza tym choroby te oraz ich leczenie mogą mieć istotny wpływ na rozwój zarodka i występowanie wad wrodzonych u płodu. Ponadto okres przedkoncepcyjny jest szczególnym momentem w życiu kobiety, kiedy jest ona zmotywowana do prozdrowotnych zachowań i zmiany stylu życia, aby zapewnić korzyści sobie i swojemu dziecku3. Ginekolodzy-położnicy odgrywają w tym procesie szczególną rolę i choć w Polsce jak dotąd nie zostały stworzone rekomendacje dotyczące wizyty przedkoncepcyjnej, zwraca się uwagę na ogromną wartość takiej porady, zwłaszcza że pacjentki często nie mają świadomości istotnych faktów dotyczących zachowań prozdrowotnych i działań profilaktycznych, których podjęcie jest konieczne przed zajściem w ciążę.
Kiedy powinna się odbyć wizyta przedkoncepcyjna?
Nie ma jednoznacznych zaleceń dotyczących czasu poprzedzającego ciążę, w którym powinna się odbyć wizyta przedkoncepcyjna. W niektórych zaleceniach jest mowa o 12 miesiącach, a z kolei w innych o 3 miesiącach przed rozpoczęciem starań o ciążę. Bio...
Jakie elementy powinna obejmować wizyta przedkoncepcyjna?
Zgodnie z rekomendacjami FIGO oraz ACOG wizyta przedkoncepcyjna powinna obejmować następujące elementy:
