Pulmonologia

POChP po nowemu

O diagnostyce i leczeniu POChP w aspekcie nowych wytycznych GOLD 2017 z dr. n. med. Piotrem Dąbrowieckim z Kliniki Chorób Infekcyjnych i Alergologii WIM rozmawia lek. Paweł Traczewski

MT: Na czym opiera się rozpoznanie choroby?


Dr Piotr Dąbrowiecki:
POChP rozpoznajemy na podstawie poprawnie wykonanego badania spirometrycznego. Nowe wytyczne utrzymały stare zalecenia. Chorobę możemy rozpoznać, gdy FEV1/FVC/VC wynosi <0,7 (po inhalacji leku rozszerzającego oskrzela). Polskie Towarzystwo Chorób Płuc zaleca natomiast użycie wartości FEV1/FVC poniżej dolnej granicy normy (ang. lower limit of normal – LLN) dla danej populacji. W czasie konsultacji najlepiej zatem zwracać uwagę zarówno na bezwzględną wartość wskaźnika FEV1/FVC, a także, czy jest ona mniejsza od LLN i interpretować te wartości łącznie z obrazem klinicznym. Rozpoznanie POChP należy brać pod uwagę u każdego dorosłego pacjenta, u którego występuje przewlekły kaszel z wykrztuszaniem plwociny lub bez oraz duszności, szczególnie w czasie wysiłku fizycznego. W różnicowaniu powinno się wziąć pod uwagę inne choroby układu oddechowego, takie jak astma, rak płuca, rozstrzenie oskrzeli, śródmiąższowa choroba płuc, mukowiscydoza, a także gruźlica płuc.

Pacjentom, u których podejrzewamy POChP, należy bezwzględnie wykonać badanie radiologiczne klatki piersiowej (PA i bok). W diagnostyce należy wziąć pod uwagę, że według najnowszych wytycznych GOLD (Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease) gruźlica jest czynnikiem ryzyka wystąpienia POChP przyspieszającym rozwój choroby.


MT: W nowych zaleceniach GOLD 2017 wyłączono spirometrię z oceny zaostrzeń. Jak pan ocenia tę zmianę?


P.D.:
Nowe zalecenia w tej kwestii budzą zdziwienie. W wytycznych zmodyfikowano zasady klasyfikacji chorych na POChP, wyłączając klasyfikację spirometryczną z oceny ryzyka zaostrzeń. Teraz oddzielnie określa się u chorego stopień ciężkości obturacji (lekka, umiarkowana, ciężka, bardzo ciężka od 1 do 4) i oddzielnie ryzyko zaostrzeń oraz nasilenia objawów klinicznych (grupy A-D). Do oceny objawów zaleca się korzystanie z testu CAT lub skali nasilenia duszności MRC. Ograniczenie przepływu powietrza przez drogi oddechowe ma podstawowe znaczenie w ocenie stopnia klinicznego POChP. Objawy takie jak kaszel, duszności, wykrztuszanie plwociny mogą towarzyszyć chorobie, ale ich brak nie jest ograniczeniem przy stawianiu rozpoznania oraz ocenie chorego. W większości przypadków rozpoznanej POChP jeden z wymienionych objawów był zgłaszany lekarzowi prowadzącemu. Zdarzają się również pacjenci z umiarkowaną lub ciężką postacią choroby, niepodający żadnych objawów. Lata palenia i przewlekający się proces zapalny wpływają na zachowanie chorego. Stopniowo rezygnuje on z aktywności i przyzwyczaja się do ograniczeń wywołanych objawami. Zobaczymy, jak nowa strategia oceny ryzyka zaostrzeń sprawdzi się w praktyce, czy okaże się skuteczniejsza.

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Ważne

1. POChP jest często występującą, przewlekłą chorobą układu oddechowego, dotykającą ok. 2 mln Polaków.

Definicja POChP wg GOLD 2017

Przewlekła obturacyjna choroba płuc jest często występującym chronicznym schorzeniem, charakteryzującym się objawami ze strony układu oddechowego i ograniczeniem przepływu powietrza spowodowanymi [...]

Udział palenia w rozwoju POChP

Palenie tytoniu indukuje nadmierną odpowiedź zapalną, na skutek której dochodzi do zwłóknienia dróg oddechowych, a także destrukcji miąższu płucnego obejmującej ściany [...]