Przypadek kliniczny
Zespół Froina
Ina Żabicka1 lek. Marek Świtała1,2
lek. Robert Zdanowski1
lek. Krzysztof Kandziora3
prof. dr hab. n. med. Beata Łabuz-Roszak1,2
- W niniejszym artykule omówiono zespół Froina – rzadką jednostkę chorobową charakteryzującą się patognomoniczną triadą dotyczącą płynu mózgowo-rdzeniowego (PMR). Problematykę zobrazowano przypadkiem 65-letniego pacjenta
Opis przypadku
Mężczyzna, lat 65, został przyjęty na oddział neurologii z powodu zawrotów głowy, zaburzeń równowagi oraz nudności i wymiotów, które pojawiły się po urazie głowy. W dniu poprzedzającym przyjęcie pacjent doznał w pracy (godziny wczesnopopołudniowe) urazu głowy po prawej stronie w wyniku uderzenia w metalową rurkę. Nie nastąpiła utrata przytomności, niemniej po kilku godzinach (już po powrocie do domu) zaczął odczuwać zawroty głowy, zaburzenia równowagi, wkrótce dołączyły nudności i wymioty oraz ogólne osłabienie. Z tego powodu wezwano pogotowie – zespół ratownictwa medycznego (ZRM) przewiózł chorego na najbliższy szpitalny oddział ratunkowy (SOR). Przeprowadzono tomografię komputerową (TK) głowy bez kontrastu – w opisie: niejednoznaczny obszar w prawej półkuli mózgu. Następnie pacjenta przewieziono na neurologiczną izbę przyjęć w celu dalszej diagnostyki.
Przy przyjęciu chory był przytomny, w kontakcie logicznym, zorientowany auto- i allopsychicznie, bez istotnych odchyleń w badaniu neurologicznym pod kątem niedosłuchu obustronnego, z powodu którego był od kilku lat pod kontrolą laryngologa. W zachowaniu odhamowany, wesołkowaty, mocno skracający dystans; został skonsultowany psychiatrycznie, bez wskazań do leczenia.
Powtórzono TK głowy, tym razem z kontrastem. W obrazie były widoczne rozległe zmiany w istocie białej obu półkul mózgu oraz drobny krwiak lub zwapnienie w lewym wzgórzu – wynik niejasny, budzący podejrzenie zmiany guzowatej. Poszerzono więc diagnostykę o rezonans magnetyczny (MR) głowy z kontrastem. Zwrócono też uwagę na ognisko malacyjne w lewym wzgórzu. Rezonans magnetyczny głowy uwidocznił niejednoznaczne zmiany w obrębie lewego wzgórza – wysunięto podejrzenie różnorodnej etiologii. Zalecono spektroskopię – wynik był również niejednoznaczny, wykazujący głównie spadek żywotności neuronów. Obecność pików lipidów oraz mleczanów sugerowała etiologię nowotworową lub zapalną.
W ramach diagnostyki różnicowej przeprowadzono punkcję lędźwiową, która wykazała objaw Froina (płyn o charakterze zastoinowym, ksantochromiczny, bardzo wysokie stężenie białka: 496,16 mg/dl – norma [N] ≤45 mg/dl, przy prawidłowej cytozie).
