Błędy i ograniczenia radiografii wewnątrzustnej mogące skutkować powikłaniami w leczeniu endodontycznym

Dr n. med. Marcin Pasierbiński

Rentgen Stomatologiczny, Lublin

Adres do korespondencji: Marcin Pasierbiński, e-mail: rtglublin@gmail.com

W artykule poddano analizie ograniczenia techniczne oraz błędy podczas wykonywania zdjęć RTG wewnątrzustnych, które mogą skutkować powikłaniami w leczeniu endodontycznym. Wskazano techniki i narzędzia informatyczne, których wykorzystanie w praktyce może skutkować mniejszą liczbą powikłań.

Podczas leczenia endodontycznego wykonuje się często radiologiczne zdjęcia wewnątrzustne, aby ocenić efekty podjętych działań terapeutycznych. Zazwyczaj ma to miejsce przed zabiegiem, w jego trakcie oraz po zakończeniu. Problem pojawia się, kiedy pacjent po przeprowadzeniu leczenia, którego prawidłowość potwierdzają zdjęcia radiologiczne, pojawia się z powikłaniami bólowymi, a wykonane kontrolnie zdjęcie wewnątrzustne niczego nie wnosi. Z biegiem czasu obserwuje się u pacjenta nawracające stany zapalne i dolegliwości bólowe o różnej intensywności. Skierowanie go na badanie specjalistyczne, jakim jest tomografia komputerowa promienia stożkowego (CBCT– ang. cone beam computed tomography), najczęściej pozwala znaleźć źródło problemu – nieprawidłowo przeprowadzone leczenie endodontyczne. Źródłem dolegliwości bywają niedopełnione kanały główne, niewykryte kanały dodatkowe, perforacje, niewielkie zmiany okołowierzchołkowe. W związku z tym bardzo często można się spotkać z pytaniem lekarzy klinicystów, dlaczego posiadanie nowoczesnego aparatu do zdjęć wewnątrzustnych z cyfrowym systemem obrazowania i oglądanie obrazu w powiększeniu na monitorze z zastosowaniem specjalistycznego oprogramowania nie pozwala uchronić się od powikłań? Dlaczego dzieje się tak, że radiografia wewnątrzustna niczego nie pokazuje, a CBCT pokazuje aż za dużo? Odpowiedzi na te i podobne pytania zazwyczaj związane są z ograniczeniami radiografii wewnątrzustnej oraz błędami ułożenia podczas wykonywania zdjęć.

Błędy radiologicznych zdjęć wewnątrzustnych

Podstawowym problemem radiografii wewnątrzustnej jest to, że za pomocą płaszczyzny (kliszy, czujnika) próbuje się oddać obraz trójwymiarowych obiektów. Brak możliwości pokazania rzeczywistego obrazu zębów na zdjęciu rentgenowskim jest związany z f...

Przyjmuje się, że stosując technikę kąta prostego, otrzymuje się obraz prawie wolny od zniekształceń, chociaż i tu następuje niewielka zmiana wielkości zęba, która jest związana z oddaleniem rejestratora obrazu. Aby zminimalizować efekt powiększen...

Ograniczenia radiologicznych zdjęć wewnątrzustnych

Obraz na zdjęciu rentgenowskim, o czym zawsze należy pamiętać, jest sumą wszystkich tkanek znajdujących się na drodze wiązki promieni. Z tego powodu możemy obserwować nakładanie się na siebie korzeni i kanałów korzeniowych. Część niewielkich lub s...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Radiografia wewnątrzustna w praktyce

Rozwiązania stosowane w celu zmniejszenia wpływu błędów i ograniczeń konwencjonalnej radiografii na postawienie poprawnej diagnozy koncentrują się na usprawnieniach technicznych oraz [...]