Zęby jedno- i wielokorzeniowe, których struktura twardych tkanek została utracona wskutek próchnicy, złamań, podczas leczenia endodontycznego lub rozległych wielkopowierzchniowych wypełnień niedających gwarancji należytej retencji, wymagają odbudowy z wykorzystaniem wkładów koronowo-korzeniowych. Wkłady te możemy najogólniej podzielić na standardowe oraz indywidualne. Do wkładów indywidualnych zaliczamy wkłady korono-korzeniowe lane metalowe, ceramiczne frezowane, indywidualizowane wkłady z włókna szklanego oraz wkłady z polieteroeteroketonu (PEEK). Wśród wkładów standardowych należy wymienić kompozytowe wzmacniane włóknem szklanym, metalowe bądź ceramiczne.

Zaletą wkładów indywidualnych jest dokładne odzwierciedlenie konfiguracji przestrzennej przygotowanego kanału, podczas gdy wkłady standardowe mają już określony kształt, który wymaga dopasowania kanału. Współcześnie w stomatologii najczęściej stosuje się wkłady metalowe odlewane indywidualnie (CMP – cast metal post) oraz standardowe wykonane z włókien szklanych (FRC – fiber reinforced composite).

Zasady opracowania zęba pod wkład koronowo-korzeniowy

Ząb leczony z zastosowaniem wkładu koronowo-korzeniowego powinien być prawidłowo przeleczony endodontycznie, bez cech stanu zapalnego. Część korzeniowa wkładu powinna być 2- lub 3-krotnie dłuższa od części koronowej i mieć co najmniej długość przyszłej korony. Z uwagi na skomplikowaną budowę systemu kanałowego w jego części przywierzchołkowej (obecność delty, kanałów bocznych, nieregularny kształt wierzchołka korzenia, obecność resorpcji) poleca się pozostawić co najmniej 3-4 mm wypełnienia kanałowego, które zamyka wierzchołek korzenia (ryc. 1).

Kanał powinien mieć nadany kształt walca z tępo zakończonym stożkiem lub stożka o stopniu zbieżności ścian nie większej niż 10°. Długość przyszłego trzonu wkładu powinna stanowić ok. 2/3 długości korzenia. Wkład przekraczający tę długość wywołuje mniejsze naprężenia w obrębie szyjki zęba, ale jednocześnie ich zwiększenie w części wierzchołkowej korzenia. Wkłady krótkie powodują większe naprężenia w korzeniu niż długie. Szerokość kanału opracowanego pod wkład powinna stanowić maksymalnie 1/3-1/4 grubości korzenia (ryc. 2).

Wokół wkładu trzeba pozostawić zębinę o szerokości co najmniej 1 mm. Powierzchnia nośna powinna być ukształtowana prostopadle do długiej osi zęba. Należy pozostawić ściany naddziąsłowe zęba, których wysokość nie powinna przekraczać dwukrotnej ich ...