MZ planuje reformę kształcenia lekarzy bez poparcia samorządu

Z jednoznacznie krytyczną oceną samorządu lekarskiego spotkały się propozycje zmian w systemie kształcenia podyplomowego lekarzy i lekarzy dentystów przedstawione przez Ministerstwo Zdrowia. Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej w przyjętym 6 lutego stanowisku zarzuca resortowi brak współpracy przy opracowywaniu reformy.

Podkreślamrównież, że „brak dialogu z przedstawicielami środowiska lekarskiego skutkuje tym, że zdecydowana większość propozycji Ministerstwa Zdrowia nie może liczyć na akceptację Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej”.

Skrócenie stażu podyplomowego

Najostrzejszą reakcję wywołała propozycja skrócenia stażu podyplomowego do 6 miesięcy. Prezydium NRL podkreśla jego kluczowe znaczenie w przygotowaniu do samodzielnej praktyki:

„Staż podyplomowy to dobry - i zarazem sprawdzony - etap kształcenia lekarzy prowadzący do nabywania pełnych uprawnień do samodzielnego wykonywania zawodu.”

Samorząd ostrzega, że „drastyczne skrócenie okresu trwania stażu podyplomowego nie zapewni właściwego przygotowania lekarzy i lekarzy dentystów do samodzielnego wykonywania zawodu z zachowaniem bezpieczeństwa pacjentów oraz jakości udzielanych im świadczeń zdrowotnych.”

Wskazano także, że staż „stanowi niezbędne uzupełnienie wiedzy, a zwłaszcza umiejętności praktycznych uzyskanych w trakcie studiów” i cieszy się „znacznym poparciem studentów”.

Egzamin specjalizacyjny

Negatywnie oceniono pomysł przywrócenia obowiązkowej części ustnej PES niezależnie od wyniku testu. NIL przypomina, że obecnie osoby z wynikiem ≥75% są z niej zwolnione, o co zabiegał samorząd.

„Premiowanie najlepiej zdających pisemną część egzaminu poprzez zwolnienie z obowiązku zdawania części ustnej jest dobrą metodą zachęcającą do jak najlepszego przygotowania się do egzaminu.”

Według NRL statystyki pokazują, że „prawie wszyscy zdający test na ocenę wyższa niż 4 zdają również część ustną”.

Tryb pozarezydencki

Sprzeciw wzbudziła także koncepcja „uwolnienia” szkolenia specjalizacyjnego pozarezydenckiego poprzez pozostawienie decyzji rekrutacyjnych wyłącznie podmiotom akredytowanym.

W ocenie Prezydium „Spowoduje to zaburzenie zasady sprawiedliwości społecznej, otworzy drzwi do nepotyzmu, czy rezerwowania miejsc szkoleniowych wyłącznie dla osób uprzywilejowanych (…) bez względu na to jaki wynik LEK/LDEK uzyskali.”

Wskazano również ryzyko narzucania „wieloletnich zobowiązań lojalnościowych”.

Planowanie rezydentur

Zastrzeżenia dotyczy także modelu przypisywania rezydentur do szpitali według braków kadrowych w regionie. Samorząd uważa, że rozwiązanie „może (…) prowadzić do otwierania rezydentur głównie w miejscach, które dotychczas nie cieszyły się dużym zainteresowaniem kształcących się lekarzy, m.in. z uwagi na niezbyt wysoki poziom oferowanego przez nie kształcenia i zaplecza kadrowego.”

Państwowy Egzamin Kompetencyjny

Krytyce poddano także propozycję wprowadzenia Państwowego Egzaminu Kompetencyjnego w trakcie specjalizacji.

„Proponowane rozwiązanie stanowi de facto powrót do specjalizacji dwustopniowej, z której wycofano się ponad dwadzieścia lat temu.”

NRL zwraca uwagę na „dodatkowy stres egzaminacyjny” oraz koszty organizacyjne. Niejasne pozostają też konsekwencje niezdania egzaminu, co „może (…) oznaczać potencjalne ryzyko przerwania specjalizacji lub przedłużenia czasu jej trwania”.

Druga specjalizacja

Kontrowersje budzi pomysł ułatwień w otwieraniu kolejnych specjalizacji dla lekarzy z dziedzin deficytowych (np. interna, chirurgia). „Tego rodzaju rozwiązanie ułatwi jedynie odpływ lekarzy ze specjalizacji.” – ocenia samorząd. Ostrzega przed „efektem drenowania kadr” i zagrożeniem dla funkcjonowania oddziałów internistycznych i chirurgii ogólnej.

Kursy, egzaminy dla lekarzy spoza UE

Dyskusyjna – zdaniem NRL – jest propozycja rekomendowania kursów doskonalących przez konsultantów krajowych. Podkreślono, że obecny system rejestracji przez izby lekarskie zapewnia weryfikację merytoryczną, a samorząd sprzeciwia się, by „jedna osoba (…) decydowała o tak istotnych sprawach”.

Wątpliwości wzbudza także koncepcja Specjalistycznego Egzaminu Weryfikacyjnego dla lekarzy spoza UE – NIL wskazuje na potrzebę dalszych wyjaśnień, zwłaszcza wobec istniejącej możliwości weryfikacji poprzez PES.

Jedyny element z poparciem samorządu

Prezydium NRL pozytywnie odniosło się tylko do jednej propozycji resortu: zlikwidowania bazy pytań do LEK/LDEK.

Etap prac

Podczas spotkania z mediami 9 lutego resort wyjaśnił, że reforma ma zwiększyć dostępność świadczeń, lepiej wykorzystać kompetencje kadr oraz wzmocnić kształcenie praktyczne. Projekty są na wczesnym etapie, oczekują na wpisanie do wykazu prac rządu.