Streszczenie
Wyniki
W ostatniej dekadzie w wielu krajach Europy Wschodniej częstość występowania odnotowanych przypadków ZPDP zmalała (kiła i rzeżączka w rejonach wschodnich i w Rosji, rzeżączka w całej Europie Wschodniej) lub pozostaje na względnie stałym poziomie (kiła w rejonach południowo-wschodnich i zakażenia chlamydialne w całej Europie Wschodniej), ale nadal jest istotnie większa niż w Europie Zachodniej. W Europie Wschodniej występują istotne różnice w częstości występowania ZPDP, zależnie od podziału geopolitycznego (częstość występowania ZPDP: Rosja/region wschodni >> region południowo-wschodni > region centralny). Do wyzwań dla poprawy kontroli nad ZPDP należą: potrzeba wzmocnienia roli publicznego systemu opieki zdrowotnej, usprawnienie nadzoru oraz poprawa i zapewnienie jakości strategii diagnostycznych. Lepsze efekty w kontrolowaniu ZPDP mogą być osiągnięte dzięki zwiększeniu współpracy i ujednoliceniu postępowania na poziomie europejskim.
Zarówno na świecie, jak i w Europie zakażenia przenoszone drogą płciową są istotnym problemem zdrowia publicznego. Są one przyczyną znacznej chorobowości i umieralności. Nieproporcjonalnie częściej występują u kobiet, w środowiskach o niskim statusie społecznymi u osób cechujących się ryzykownymi zachowaniami seksualnymi. Z tych powodów ZPDP znajdują się w centrum zainteresowania europejskiej polityki zdrowotnej. Od wczesnych lat 90. XX wieku w krajach Europy Wschodniej zachodzą poważne zmiany ekonomiczne, rynkowei polityczne. W niektórych państwach głębokim zmianom politycznym, społeczno-ekonomicznym i kulturowym towarzyszyła epidemia HIV i ZPDP, pogorszenie stanu zdrowia i skrócenie oczekiwanej długości życia, wzrost handlu narkotykami i rozpowszechnienie prostytucji. Mimo że termin „Europa Wschodnia” powstał podczas „Zimnej wojny”, nadal jest używany do określenia geopolitycznego regionu obejmującego wschodnią cześć kontynentu europejskiego. Region ten dzielimy na część: 1) centralną (Republika Czeska, Węgry, Polska, Słowacja, Słowenia), 2) wschodnią (Białoruś, Estonia, Łotwa, Litwa, Mołdawia, Ukraina), 3) południowo-wschodnią (Albania, Bułgaria, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja, Kosowo, Republika Macedonii, Rumunia, Czarnogóra, Serbia) i 4) Rosja, która jest państwem leżącym na dwóch kontynentach. Chociaż ten podział bywa kwestionowany, wykorzystano na potrzeby niniejszej publikacji. (ryc. 1) W artykule przedstawiono trendy epidemiologii głównych bakteryjnych zakażeń przenoszonych drogą płciową w Europie Wschodniej, ich główne czynniki sprawcze, jak również wyzwania i możliwości zwiększenia kontroli nad ZPDP w tym regionie.