Streszczenie

Paradoks nadciśnienia tętniczego

Leczenie NT jest jednym z głównych sukcesów medycyny w ostatnim półwieczu. Zdumiewający postęp w leczeniu stworzył nowe możliwości obniżania ciśnienia tętniczego u niemal wszystkich osób z NT. Korzyści uzyskane dzięki leczeniu hipotensyjnemu są naprawdę imponujące. Skuteczna terapia NT zmniejsza ryzyko powikłań nawet o 40%. W próbach klinicznych kontrolowanych placebo częstość występowania udarów mózgu zmniejszyła się przeciętnie o 35-40%, incydentów wieńcowych o 20-25%, a zastoinowej niewydolności serca o ponad 50%. Nadciśnienie złośliwe występuje rzadko, a ostra niewydolność serca i udary krwotoczne w przebiegu NT zdarzają się obecnie niezbyt często.
Mimo to nadciśnienie tętnicze pozostaje ważnym problemem zdrowia publicznego, a częstość jego występowania zwiększa się na całym świecie. Należy także podkreślić, że leczenie NT bywa nieskuteczne mimo dostępności wielu skutecznych i dobrze tolerowanych leków. Warto tu przypomnieć dane epidemiologiczne dotyczące częstości NT i jego kontroli w populacji polskiej. W badaniu NATPOL PLUS nadciśnienie tętnicze stwierdzono u 29% dorosłych Polaków, a ciśnienie wysokie prawidłowe u 30%. Przeliczając te dane na liczbę dorosłych w Polsce, można przyjąć, że na NT choruje 8,6 miliona osób, natomiast u kolejnych 8,9 miliona pacjentów z ciśnieniem tętniczym wysokim prawidłowym ryzyko choroby nadciśnieniowej jest zwiększone. W omawianym projekcie skuteczność terapii hipotensyjnej wynosiła zaledwie 12,5% i aż 45% osób z NT leczono nieskutecznie.
W piśmiennictwie wykazano, że NT jest najczęściej niewłaściwie kontrolowane u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek, cukrzycą, stabilną dławicą piersiową, ostrymi zespołami wieńcowymi i dysfunkcją lewej komory serca. Tę nieskuteczną kontrolę NT można w znacznym stopniu przypisywać niedostatecznemu leczeniu zwiększonego ciśnienia skurczowego. W przeglądzie 61 badań kohortowych obejmujących łącznie ponad milion osób grupa robocza Prospective Studies Collaboration wykazała, że nawet niewielkie różnice ciśnienia tętniczego odpowiadają za istotne różnice częstości występowania incydentów sercowo-naczyniowych. Również w kilku ostatnio opublikowanych próbach klinicznych z oceną twardych punktów końcowych u pacjentów z NT lub chorych z grupy dużego ryzyka sercowo-naczyniowego wykazano, że obniżenie ciśnienia skurczowego o 1-3 mm Hg zmniejszyło ryzyko głównych powikłań sercowo-naczyniowych o 20-30%. W badaniach Syst-Eur (Systolic Hypertension in Europe) i VALUE (Valsartan Antihypertensive Long-Term Use Evaluation) jednoznacznie podkreślono ogromne korzyści z wczesnej normalizacji ciśnienia tętniczego w porównaniu z kontrolą ciśnienia uzyskiwaną z opóźnieniem. Niestety wnioski z tych badań nie są wdrażane w codziennej praktyce.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (4 MB)