Diagnostyka i leczenie niepłodności

Cel diagnostyki

• Ustalenie przyczyn niemożności zajścia w ciążę

• Ustalenie rokowania dotyczącego możliwości ciąży samoistnej

• Ustalenie planu postępowania terapeutycznego

Diagnostyka niepłodności powinna zawsze dotyczyć równocześnie obojga partnerów. Należy pamiętać, że może występować kilka przyczyn zmniejszających szansę na uzyskanie ciąży. W postępowaniu diagnostycznym należy dokonać:

• Analizy tych elementów zdrowia reprodukcyjnego, które wpływają na skuteczność rozrodu (wiek partnerki, uprzednia płodność, okres starań o dziecko, intensywność pożycia seksualnego, choroby współistniejące, nawyki żywieniowe i używki)

• Oceny zdolności do rozrodu poszczególnych partnerów (skuteczność w zakresie wytwarzania prawidłowych komórek rozrodczych żeńskich i męskich)

• Oceny potencjału rozrodczego danej pary (prawdopodobieństwo zaistnienia ciąży w przeliczeniu na cykl miesięczny kobiety)

Postępowanie diagnostyczne powinno udzielić odpowiedzi na pytania:

• Czy jajowody są drożne?

• Czy jajniki są czynne, jaka jest rezerwa jajnikowa i czy cykle są owulacyjne?

• Czy nasienie rokuje zapłodnienie?

• Czy macica jest prawidłowa?

• Czy zmiany wywołujące niepłodność nie spowodują niekorzystnych zmian u potomstwa?

• Jaka jest realna szansa na samoistną ciążę lub ciąże po leczeniu?

Należy wyraźnie podkreślić, że:

• Tylko nieliczne badania diagnostyczne ostatecznie określają przyczynę braku ciąży i prognozują szansę na samoistną ciążę

• Leczenie przyczynowe niepłodności można zastosować tylko w bardzo małej grupie pacjentów

• Spośród bardzo wielu proponowanych metod leczenia niepłodności tylko nieliczne (leczenie operacyjne wybranych zmian anatomicznych, stymulacja jajeczkowania, inseminacja domaciczna, pozaustrojowe zapłodnienie) zwiększają odsetek ciąż, ponad te, które są obserwowane bez leczenia, w danej grupie pacjentów

Podział badań diagnostycznych ze względu na ich wartość:

• Badania, których wyniki korelują z prawdopodobieństwem zajścia w ciążę

• Badania, których wyniki nie korelują bezpośrednio z prawdopodobieństwem zajścia w ciążę

• Badania, których wyniki wydają się nie korelować z prawdopodobieństwem zajścia w ciążę