Problem w ciąży

Trzydziestodziewięcioletnia kobieta (C II, P I) w 32 tygodniu ciąży zgłosiła się do swojego lekarza położnika z bólem w dolnej części pleców trwającym od dwóch dni. Ból miał nagły początek i stały charakter. Pacjentka nie miała gorączki, dreszczy, objawów dyzurycznych, częstomoczu, dolegliwościom bólowym nie towarzyszyły upławy, krwawienie z dróg rodnych ani żadne inne objawy. Po wykluczeniu porodu przedwczesnego zalecono pacjentce odpoczynek oraz przyjmowanie doraźnie paracetamolu.
U pacjentki będącej w ciąży należy brać pod uwagę wszystkie typowe przyczyny bólu w okolicy lędźwiowo-krzyżowej, w tym też to, że dolegliwości mogą być bezpośrednio związane z ciążą. Początek porodu rzadko ma nagły charakter, ból zwykle ma postać kolki i często wiąże się z występowaniem innych objawów, takich jak krwista wydzielina z dróg rodnych. W przypadku wątpliwości dotyczących przyczyny bólu pomaga obserwacja i kilkakrotne badanie wewnętrzne oceniające stan szyjki macicy i jej ewentualne zmiany. Ból pochodzenia mięśniowo-szkieletowego jest powszechnym zjawiskiem, a częstość jego występowania rośnie w miarę zaawansowania ciąży na skutek przyrostu masy ciała, rozluźnienia tkanki łącznej spowodowanego zmianami hormonalnymi oraz przesunięcia do przodu środka ciężkości ciężarnej. Zawsze należy brać pod uwagę odmiedniczkowe zapalenie nerek, z jego nagłym początkiem w postaci bólu okolicy lędźwiowej, jednak u tej pacjentki jest mało prawdopodobne, zważywszy na lokalizację bólu oraz brak gorączki, dreszczy, częstomoczu i objawów dyzurycznych.
Następnego dnia pacjentka wróciła do lekarza prowadzącego ciążę, skarżąc się na nasilenie bólu zlokalizowanego w środkowej i dolnej części pleców, który tym razem promieniował do nadbrzusza. Ciężarna zgłosiła epizod wymiotów, które wystąpiły w godzinach porannych. Nadal nie miała gorączki, dreszczy, potów ani objawów dotyczących układu moczowego, nie występowały także objawy ze strony układu pokarmowego, krwawienie z dróg rodnych ani bóle głowy. W celu dalszej diagnostyki została skierowana na ostry dyżur.
Przy przyjęciu w badaniu przedmiotowym ciśnienie krwi wynosiło 159/91 mm Hg, tętno 95 na minutę, ciepłota ciała 36,6ºC. W badaniu brzucha stwierdzono ciężarną macicą oraz tkliwość w okolicy nadbrzusza, bez objawu Blumberga i obrony mięśniowej. Nie stwierdzono obecności wyczuwalnego palpacyjnie guza, hepatosplenomegalii ani bolesności w okolicy kątów żebrowo-kręgowych.
Potrzeba więcej informacji na temat charakteru bólu. Ból o charakterze kolki może być pochodzenia jelitowego, nerkowego, jego źródłem mogą być drogi żółciowe lub macica. W trzech pierwszych przypadkach objawy u ciężarnej nie będą się różnić od przebiegu choroby u pacjentki niebędącej w ciąży. Chociaż względnie łatwo stwierdzić skurcze macicy, które w czasie ciąży występują często, zwłaszcza w ciąży zaawansowanej, to odróżnienie porodu przedwczesnego od czynności skurczowej niezwiązanej z akcją porodową nie zawsze jest proste. Ból, który nie ma charakteru kolki, może mieć źródło w przydatkach i być objawem na przykład skrętu jajnika.