Adenomioza i jej wpływ na płodność

Anthony N. Imudia, MD1
Rachel G. Sprague, MD2

1Reproductive Endocrinology and Infertility Fellowship Program Director, Associate Professor, Department of Obstetrics and Gynecology, University of South Florida Morsani College of Medicine, Tampa

2Division of Reproductive Endocrinology and Infertility, Department of Obstetrics and Gynecology, University of South Florida Morsani College of Medicine, Tampa

  • Omówienie mechanizmów prowadzących do niepłodności u chorych na adenomiozę
  • Przedstawienie spektrum metod terapeutycznych możliwych do zastosowania u pacjentek z adenomiozą chcących zachować płodność:
    · stosowanie analogu gonadoliberyny w połączeniu z resekcją chirurgiczną lub bez niej
    · zogniskowana ablacja z użyciem ultradźwięków o dużym natężeniu


Adenomioza to częsty problem ginekologiczny, ale jej etiologia i związek z niepłodnością pozostają niejasne. To łagodne zaburzenie wcześniej łączono z wielorództwem. Ostatnio potwierdzono jednak, że stan ten wiąże się z niepłodnością. Adenomioza może być bezobjawowa lub objawiać się obfitymi krwawieniami miesiączkowymi, bolesnym miesiączkowaniem lub krwawieniami międzymiesiączkowymi. Dolegliwości te występują zwykle u kobiet w wieku 35-50 lat.

W przybliżeniu 20% przypadków adenomiozy rozpoznaje się u kobiet poniżej 40 roku życia, a 80% – u pacjentek w wieku 40-50 lat. W badaniu histopatologicznym adenomiozę definiuje się jako ektopowe umiejscowienie tkanki endometrium i podścieliska dystalnie w stosunku do granicy między endometrium a mięśniówką macicy z towarzyszącym przerostem mięśni gładkich miometrium1. Histopatologiczne kryteria diagnostyczne adenomiozy były dyskutowane i stosowane niekonsekwentnie, co powoduje, że wyniki badań mogą być niemiarodajne i często trudne do porównania.

Najpowszechniej akceptowana hipoteza dotycząca etiologii adenomiozy zakłada wpuklanie się warstwy podstawnej endometrium do mięśniówki macicy2,3. Adenomioza może mieć rozlany, bezładny charakter lub występować bardziej ogniskowo w postaci gruczolakomięśniaków (adenomyoma). U chorych stwierdza się więc powiększoną, miękką macicę.

Jak rozpoznać adenomiozę?

Tradycyjnie chorobę tę diagnozowano na podstawie badania histopatologicznego materiału zazwyczaj uzyskanego podczas histerektomii, ponieważ usunięcie macicy było leczeniem z wyboru w tej chorobie4. Wraz z rozwojem obrazowania metodą rezonansu magnetycznego (MR) i wysokiej jakości ultrasonografii przezpochwowej (USG TV – transvaginal sonography) rozpoznanie adenomiozy można obecnie ustalić z 5-7.

Kryteria rozpoznania adenomiozy w badaniu ultrasonograficznym obejmują: ogniska rozlanej hiperechogeniczności z utratą prawidłowej granicy między endometrium a mięśniówką macicy, obszary zwiększonej lub zmniejszonej echogeniczności, a także torbie...

Jaki jest związek adenomiozy z niepłodnością?

Większość danych na temat związku adenomiozy z niepłodnością pochodzi z doniesień kazuistycznych i małych serii przypadków. Analizy te były podatne na wpływ czynników zakłócających, ponieważ choroba ta często występuje razem z innymi procesami pat...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Jaki jest związek adenomiozy z niepłodnością?

Większość danych na temat związku adenomiozy z niepłodnością pochodzi z doniesień kazuistycznych i małych serii przypadków. Analizy te były podatne na [...]

W jaki sposób adenomioza wpływa na niepłodność?

Sugerowane mechanizmy niepłodności u pacjentek z adenomiozą wiążą się z domniemanymi zaburzeniami trzech procesów: transportu maciczno-jajowodowego, receptywności endometrium oraz implantacji18. U [...]

Możliwe metody leczenia adenomiozy u niepłodnych kobiet

Opierając się na ograniczonych dostępnych danych, u pacjentek z adenomiozą można stosować leczenie zachowawcze i/lub chirurgiczne w celu poprawy wyników ciąż [...]

Wnioski

Mimo że adenomioza jest częstym problemem ginekologicznym, jej wpływ na niepłodność pozostaje niejasny. Dawniej sądzono, że objawy tej choroby występują jedynie [...]