Temat numeru

Alergiczne zapalenie spojówek

lek. Dorota Borowicz1

dr n. med. Waldemar Kędziora1

dr hab. n. med. Katarzyna Nowomiejska2

prof. dr hab. n. med. Robert Rejdak1

1Oddział Okulistyczny, Samodzielny Publiczny Szpital Wojewódzki im. Papieża Jana Pawła II w Zamościu

2Klinika Okulistyki Ogólnej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Adres do korespondencji: lek. Dorota Borowicz, Oddział Okulistyczny, Samodzielny Publiczny Szpital Wojewódzki, im. Papieża Jana Pawła II w Zamościu, al. Jana Pawła II 10, 22-400 Zamość, e-mail: dorotajjj2@wp.pl

  • W artykule szczegółowo przedstawiono wszystkie rodzaje alergicznych schorzeń narządu wzroku
  • W drugiej części pracy omówiono metody leczenia alergicznego zapalenia spojówek, takie jak stosowanie leków przeciwhistaminowych, preparatów stabilizujących błonę komórkową mastocytów, leków łączących oba te działania, kortykosteroidów, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, wspomniano także o immunoterapii i leczeniu operacyjnym

Choroby alergiczne dotyczą różnych narządów i są schorzeniami często spotykanymi w praktyce klinicznej1. W ostatnich latach obserwuje się wzrost zachorowalności na te choroby, na co ma wpływ wiele czynników, w tym genetyka, zanieczyszczenie powietrza, posiadanie zwierząt domowych oraz ekspozycja na alergeny we wczesnym dzieciństwie2.

Szacuje się, że 30% światowej populacji cierpi na schorzenia alergiczne, z czego u 40-80% występują objawy alergiczne ze strony narządu wzroku. W Polsce szacuje się, że alergia dotyczy 15,8% dorosłych i 19,2% dzieci. W grupie dzieci częściej chorują chłopcy, natomiast wśród dorosłych – kobiety3. Najczęściej oczne objawy alergii współistnieją z alergicznym nieżytem nosa, atypowym zapaleniem skóry bądź astmą oskrzelową.

Podział

Istnieje wiele podziałów alergicznych schorzeń oczu.

Najczęściej występujące zapalenia alergiczne obejmujące narząd wzroku to:

• ostre alergiczne zapalenie spojówek (AAC – acute allergic conjunctivitis)

• sezonowe (okresowe) alergiczne zapalenie spojówek (SAC – seasonal allergic conjunctivitis)

• przewlekłe (przetrwałe) alergiczne zapalenie spojówek (PAC – perennial allergic conjunctivitis)

• wiosenne zapalenie rogówki i spojówek (VKC – vernal keratoconjunctivitis)

• atopowe zapalenie rogówki i spojówek (AKC – atopic keratoconjunctivitis)

• olbrzymiobrodawkowe zapalenie spojówek (GPC – giant papillary conjunctivitis)

• kontaktowe zapalenie skóry powiek i spojówki (ConBC – contact blepharoconjunctivitis)4.


W 2001 roku European Academy of Allergy and Clinical Immunology (EAACI) podzieliła zapalenie spojówek według rodzaju reakcji alergicznej na atopowe, czyli zależne od IgE, i nieatopowe, czyli niezależne od IgE. Do alergicznego zapalenia spojówek zależnego od IgE zaliczamy okresowe: AAC i SAC oraz przetrwałe: PAC, VKC i AKC, natomiast alergiczne zapalenie spojówek niezależne od IgE to ConBC5.

Ostre alergiczne zapalenie spojówek

AAC powstaje w wyniku IgE-zależnej reakcji alergicznej wywołanej dostaniem się do worka spojówkowego dużej ilości alergenów (takich jak pyłki trawy, zarodniki grzybów), użądleniem przez owada bądź miejscowym podaniem niektórych leków (cefalosporyn...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Diagnostyka

Rozpoznanie alergii ocznej jest przede wszystkim kliniczne, ale istnieją testy laboratoryjne, które mogą być przydatne we wspieraniu diagnozy.

Leczenie

Leczenie alergicznego zapalenia spojówek ma na celu złagodzenie dolegliwości i uzyskanie remisji zapalenia. Stosuje się też profilaktykę przed spodziewanym wystąpieniem objawów. Często [...]

Podsumowanie

Alergiczne zapalenie spojówek jest powszechnym i coraz częściej rozpoznawanym schorzeniem spotykanym w praktyce klinicznej przez alergologów i okulistów. Nieleczone alergiczne zapalenie spojówek może znacznie [...]