Przypadek kliniczny
Nietypowy obraz kamicy kanalika łzowego
lek. Piotr Szponder1
dr n. med. Wojciech Adamski1
dr hab. n. med. Iwona Rospond-Kubiak2
- W niniejszym artykule przedstawiono przypadek nietypowej lokalizacji kamicy kanalika łzowego u 61-letniego pacjenta. Na podstawie dostępnych źródeł literatury omówiono etiologię, częstość występowania oraz metody leczenia tego schorzenia, a także różnicowanie zmian nowotworowych występujących w tej okolicy
Pomimo coraz większej wiedzy na temat kamicy dróg łzowych nadal jest to schorzenie o niejasnej patogenezie, które może sprawiać pewne trudności diagnostyczne, zwłaszcza w nietypowych przypadkach.
Kamienie dróg łzowych (dakriolity), pierwszy raz opisane w 1670 r. przez Cesoina1, dzieli się na1:
- infekcyjne, które są częściej związane z kanalikami łzowymi
- nieinfekcyjne – dotyczące woreczka łzowego i dalszych odcinków dróg łzowych.
Bywają one też wykrywane przypadkowo w trakcie dakriocystografii z powodu przewlekłej niedrożności dróg łzowych. Mogą mieć różne ubarwienie – od czarnego do żółtawego i lekko brązowego. Zazwyczaj ich długość mieści się w granicach 3-30 mm, a szerokość do 9 mm. Kształt dakriolitów jest odzwierciedleniem budowy samych dróg łzowych lub woreczka łzowego1.
Najczęstszą metodą obrazową diagnozowania kamicy kanalika łzowego jest dakriocystografia, która pozwala ustalić dokładne położenie kamienia, niemniej w różnicowaniu pomocne okazują się też ultrasonografia (USG), tomografia komputerowa (TK) i rezonans magnetyczny (MR) oczodołu.
Objawami mechanicznej niedrożności kanalików łzowych są1:
- nadmierne łzawienie
- ostre lub przewlekłe zapalenie dróg łzowych
- obrzęk
- wyczuwalna masa w kącie przyśrodkowym szpary powiekowej.
W tym artykule opisano przypadek o nietypowym obrazie klinicznym kamicy kanalika łzowego z intencją podkreślenia wagi różnicowania tego schorzenia ze zmianami rozrostowymi, również tymi potencjalnie złośliwymi.
Opis przypadku
Mężczyzna, lat 61, przebywający w zakładzie penitencjarnym zgłosił się do poradni onkologii okulistycznej z podejrzeniem zmiany nowotworowej w okolicy części przyśrodkowej powieki górnej. W wywiadzie zgłaszał, że pierwsze objawy (okresowe wahania wielkości zmiany, bez współwystępowania łzawienia) pojawiły się blisko 3 lata wcześniej. W ciągu kilku tygodni poprzedzających wizytę nastąpiło pogorszenie – zmiana znacznie się powiększyła oraz zaczęła się z niej wydobywać podbarwiona krwią treść ropna. Dwa tygodnie przed przyjęciem do poradni pacjent był konsultowany na ostrym dyżurze, bez ustalenia jednoznacznego rozpoznania, niemniej ze względu na obecność wydzieliny ropnej jako pierwszą linię leczenia zastosowano doustny antybiotyk β-laktamowy oraz maść steroidową z antybiotykiem. Zdaniem pacjenta nie uzyskano istotnej poprawy stanu klinicznego.
