Soczewki hydrofobowe i hydrofilne
Które wybrać i dlaczego?
lek. Martyna Nocoń-Bratek1
dr n. med. Bogumiła Wójcik-Niklewska2,3
dr hab. n. med. Adrian Smędowski, prof. ŚUM 1-5
- Równolegle z najnowszymi osiągnięciami technologicznymi w chirurgii zaćmy nastąpił znaczący postęp w dziedzinie materiałów wykorzystywanych do produkcji wszczepów wewnątrzgałkowych. Głównymi tworzywami nowoczesnych implantów są polimery – hydrofilowe i hydrofobowe. W niniejszym artykule przybliżono parametry obu, wraz z ich zaletami i wadami
Sztuczna soczewka wewnątrzgałkowa (IOL – intraocular lens) to przezroczysty implant wykonany z tworzywa sztucznego o właściwościach refrakcyjnych1. Pierwsza soczewka została wszczepiona do ludzkiej gałki ocznej w 1949 r. przez brytyjskiego okulistę Harolda Ridleya2.
Implant składa się z centralnej części optycznej oraz części haptycznej, która zapewnia jej optymalne i stabilne ułożenie w torebce soczewki3. Wielkość produkowanych IOL waha się w granicach 12-13,5 mm, a średnica optyki wynosi mniej więcej 5,25-6,6 mm4. Soczewki są wykorzystywane w chirurgii zaćmy w celu korekcji bezsoczewkowości lub w procedurach refrakcyjnych, modyfikując moc optyczną oka5.
Implantacja IOL do zachowanej torebki tylnej po fakoemulsyfikacji zmętniałej soczewki własnej wiąże się z obniżonym ryzykiem powikłań śród- i pooperacyjnych3. Problemy okołozabiegowe mogą jednak wymuszać inne umiejscowienie wszczepu, tzn. w komorze tylnej z częścią haptyczną położoną w bruździe rzęskowej, komorze przedniej, a także fiksację tęczówkową lub śródtwardówkową.
Rozwój nowoczesnych technologii IOL daje coraz większe możliwości poprawy komfortu życia pacjentów operowanych z powodu zaćmy, wysokich wad wzroku i prezbiopii (starczowzroczności). Ewolucja implantów polega na modyfikacji materiałów, z których są wytwarzane, oraz konstrukcji. Preferowanym tworzywem IOL są polimery hydrofobowe ze zwijalnego akrylu. Cechują się pożądanymi właściwościami materiałowymi, dzięki czemu można je wszczepić do gałki ocznej przez iniektor, co zmniejsza ryzyko kontaminacji soczewki drobnoustrojami.
Hydrofobowy akryl w mniejszym stopniu naraża pacjenta na zmętnienie torebki tylnej (PCO – posterior capsule opacification) oraz opacyfikację materiału soczewki w porównaniu z implantami wykonanymi z materiałów hydrofilnych, mimo potencjalnej indukcji reakcji zapalnej ze strony błony naczyniowej. Wyboru sztucznej IOL dokonuje się na podstawie dokładnej analizy wymagań wzrokowych pacjenta, uwzględniając indywidualne potrzeby.
Materiały stosowane w soczewkach wewnątrzgałkowych
W czasie II wojny światowej Ridley konsultował urazy lotników Królewskich Sił Lotniczych. Zauważył, że wpadające do oka odłamki szyb kokpitów samolotowych wykonanych z polimetakrylanu metylu (PMMA) nie indukują reakcji zapalnej. Doszedł do wniosk...
