W podejściu multidyscyplinarnym i holistycznym dotyczącym leczenia bólu wykorzystuje się metody zarówno zachowawcze, interwencyjne (zabiegowe), fizjoterapeutyczne, jak i holistyczne (opieka psychologiczna, duchowa i socjalna), a także inne niefarmakologiczne, w tym techniki samodzielnego radzenia sobie z bólem.

Leczenie bólu osób starszych, wyniszczonych i na zaawansowanym etapie nieuleczalnej choroby wymaga szczególnej uważności. Należy wziąć pod uwagę różne aspekty opieki, takie jak odrębności fizjologii wieku i choroby, farmakokinetykę leków, problemy psychologiczne.

Przez wieki lekarze uczyli się diagnozować i leczyć ból. Zgodnie z najnowszą definicją International Association for the Study of Pain (IASP) ból jest definiowany jako przykre doznanie czuciowe i emocjonalne związane z aktualnie występującym lub potencjalnym uszkodzeniem tkanek bądź przypominające to doznanie.

Ból jest zawsze osobistym doświadczeniem, na które w różnym stopniu wpływają czynniki biologiczne, psychologiczne i społeczne. Ludzie doświadczają go przez całe życie, ucząc się, czym jest. Wraz ze starzeniem się organizmu ból odczuwa się coraz częściej. Uważa się, że jest on częstym objawem schyłku życia. Częstość występowania wzrasta na 2 lata przed śmiercią i wyraźnie narasta w ciągu ostatnich 4 miesięcy. Może się objawiać w postaci zarówno ostrej, jak i przewlekłej. Ustalono, że 68% kobiet i 38% mężczyzn w wieku 70 lat odczuwało ból trwający przynajmniej 6 miesięcy.

Długotrwały ból z często współtowarzyszącym lękiem przed śmiercią może zmieniać sposób jego postrzegania, przechodząc w formę bólu całkowitego, zwłaszcza u pacjentów nieuleczalnie chorych, a także z populacji geriatrycznej. Cicely Saunders (założycielka ruchu hospicyjnego) zaproponowała, by ból rozumieć jako mający elementy fizyczne, psychiczne, społeczne, emocjonalne i duchowe¹.

Pojęcie bólu totalnego (wszechogarniającego) stanowi przykład tego, jak wzajemnie oddziałują na siebie dobrostan psychiczny i społeczny, duchowy oraz kulturowy. Objawy rzadko występują w izolacji, raczej łączą się z innymi i pozostają pod wpływem psychologicznych, społecznych i kulturowych cech jednostki.