Ostry dyżur pediatryczny

Redaktorzy działu: dr n. med. Małgorzata Wielopolska (przewodnicząca) ZPZOZ Otwock dr hab. n. med. Anna Klukowska WUM dr hab. n. med. Artur Mazur UJ CM Oddział Rzeszów dr hab. n. med. Ewa Toporowska-Kowalska UM Łódź

Dziecko narażone na atak małych zwierząt za granicą

lek. Ewa Gramatyka-Drążek1
lek. Anna Pióro-Sowa2
dr n. med. Krystyna Piasecka2
dr hab. n. med. Artur Mazur1

1II Klinika Pediatrii, Endokrynologii i Diabetologii Dziecięcej Klinicznego Szpitala Wojewódzkiego nr 2 w Rzeszowie, Wydział Medyczny Uniwersytetu Rzeszowskiego

2I Klinika Pediatrii i Gastroenterologii Dziecięcej Klinicznego Szpitala Wojewódzkiego nr 2 w Rzeszowie, Wydział Medyczny Uniwersytetu Rzeszowskiego

Opis przypadku

Do izby przyjęć zgłosili się rodzice z 9-letnim chłopcem, który został ukłuty przez skorpiona w prawą dłoń. Rodzice wraz z chłopcem wracali tego dnia z wczasów w Egipcie. Chłopiec otworzył na lotnisku w Polsce walizkę, po czym rodzice usłyszeli jego krzyk. Szybko znaleźli się przy synu pokazującym im uciekającego skorpiona, który wydostał się z walizki i ukłuł chłopca w dłoń. Ktoś z obsługi złapał zwierzę do słoika i przekazał rodzicom, którzy udali się do pobliskiego szpitala.

Badanie przedmiotowe

Chłopiec w stanie ogólnym dobrym, wystraszony, zgłaszał intensywny ból oraz parestezje prawej ręki. W miejscu ukłucia skóra była twarda, bolesna, z niewielkim obrzękiem. Pacjent był wydolny krążeniowo i oddechowo, z akcją serca ok. 110/min. Z informacji uzyskanych od rodziców wynikało, że dziecko nie choruje na choroby przewlekłe, nie przyjmuje żadnych leków na stałe i nie jest na nic uczulone.

Rozpoznanie wstępne

Na podstawie wywiadu, badania podmiotowego i przedmiotowego stwierdzono u chłopca ukłucie przez skorpiona.

Postępowanie w izbie przyjęć

W izbie przyjęć dokonano przemycia ukłutego miejsca solą fizjologiczną, obłożono rękę lodem. Podano leki przeciwalergiczne i przeciwbólowe oraz zastosowano nawodnienie pozajelitowe. Rodzice chłopca pokazali złapane zwierzę lekarzowi, który zrobił mu zdjęcie i wysłał je do powiatowego inspektoratu weterynarii. Na szczęście okazało się, że ten gatunek skorpiona nie wydziela groźnego dla człowieka jadu. Chłopiec został zatrzymany w szpitalu na obserwację przez 2 dni. Otrzymywał doraźnie leki przeciwbólowe.

Omówienie

Coraz częściej dzieci towarzyszą rodzicom w podróżach. Szacuje się, że każdego roku podróż zagraniczną odbywa 1,9 miliona dzieci. W dobie częstych wyjazdów coraz powszechniejszy staje się problem narażenia na ataki ze strony małych stworzeń, takich jak skorpiony, węże, pająki, meduzy, jeżowce, ryby z rodzaju Synanceia, płaszczki. Użądlenia powodują: owady błonkoskrzydłe, skorpiony, jeżowce, pijawki, niektóre ślimaki, skrzydlice.

Do ukąszeń dochodzi ze strony: węży (jadowitych i niejadowitych) i owadów (pająki, na przykład czarna wdowa, samotnica).

Skorpiony

Skorpiony są stawonogami, które powszechnie występują w strefie klimatu gorącego: w północnej Afryce, południowej Azji, na Bliskim Wschodzie, w centralnej i południowej Ameryce. Znanych jest przeszło 1500 gatunków skorpionów, z których tylko około...

Jad skorpiona składa się z różnych stężeń i proporcji neuro-, kardio- i nefrotoksyn, toksyn hemolitycznych, fosfodiesteraz, fosfolipaz, hialuronidaz, glikozaminoglikanów, histaminy, serotoniny, tryptofanu oraz substancji wpływających na uwalnianie...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Postępowanie w izbie przyjęć

W izbie przyjęć dokonano przemycia ukłutego miejsca solą fizjologiczną, obłożono rękę lodem. Podano leki przeciwalergiczne i przeciwbólowe oraz zastosowano nawodnienie pozajelitowe. [...]

Postępowanie w izbie przyjęć

Zebranie wywiadu dotyczącego okoliczności zdarzenia, rodzaju atakującego zwierzęcia, chorób przewlekłych dziecka, przyjmowanych przez nie leków, ewentualnych alergii Badanie fizykalne: ocena wydolności [...]

Aspekt prawny

Mimo że narażenie na kontakt z egzotycznymi zwierzętami kojarzy się powszechnie z wyjazdami zagranicznymi, nawet w naszym kraju może zdarzyć się [...]