Nowości w praktyce

Aktualne rekomendacje dotyczące picia soków owocowych przez niemowlęta, dzieci i młodzież

prof. dr hab. n med. Piotr Albrecht
dr n. o zdr. Aleksandra Pituch-Zdanowska

Klinika Gastroenterologii i Żywienia Dzieci WUM

Adres do korespondencji: prof. dr hab. n med. Piotr Albrecht, Klinika Gastroenterologii i Żywienia Dzieci WUM, ul. Żwirki i Wigury 63A, 02-091 Warszawa; e-mail: dr.piotr.albrecht@gmail.com

W pracy omówiono artykuł „Fruit Juice in Infants, Children, and Adolescents: Current Recommendations” autorstwa Melvina B. Heymana, Stevena A. Abramsa, Section on Gastroenterology, Hepatology, and Nutrition, Committee On Nutrition, który ukazał się w maju 2017 roku w czasopiśmie „Pediatrics” [2017;139(6):e20170967].

Wprowadzenie

Artykuł omawiający wytyczne dotyczące picia soków owocowych przez dzieci jest wart nie tylko zainteresowania, ale także przyswojenia ze względu na narastający, również w naszym kraju, problem otyłości i coraz większy rozdźwięk między rekomendacjami żywieniowymi a rzeczywistością naszych zachowań w tym zakresie.

We wstępie autorzy wskazują, że dawniej pediatrzy rekomendowali picie soków owocowych, które uznawano za ważne źródło witaminy C, wody, a niekiedy także jako doskonały środek zwalczający zaparcie. Choć picie soków ma pewne zalety, to niesie ze sobą ryzyko przyswajania zbyt dużej dawki cukrów prostych, a zatem i kalorii z wszystkimi tego doraźnymi i odległymi skutkami. Brak białka i błonnika w sokach może sprzyjać nieprawidłowym przyrostom masy ciała (zarówno zbyt małym, jak i za dużym).

Definicje

W tym podrozdziale autorzy wyjaśniają, że zgodnie z normatywami Food and Drug Administration (FDA) sokiem jest produkt zawierający 100% sok owocowy (także ten produkowany z zagęszczonego soku owocowego). Wszystkie napoje zawierające mniej niż 100% naturalnego soku nie mogą być oznakowywane jako sok, a jedynie jako np. napój, nektar czy koktajl. Takie same normy dotyczą Polski i Unii Europejskiej. Sok nie może też zawierać dodatku cukru, słodzików, witamin czy wapnia, co jest dozwolone w przypadku wszelkich innych napojów owocowych. Takie składniki muszą być bezwzględnie wymienione na etykiecie produktu.

Skład soków owocowych

Informacje zawarte w tym podrozdziale mogą sprawiać wrażenie powszechnie znanych, wydaje się jednak, że warte są przypomnienia i uporządkowania. Autorzy informują, że głównym składnikiem soku jest woda. Zawarte w soku węglowodany to sacharoza, fru...

Farmakologiczne aspekty spożywania soków owocowych

W tym rozdziale autorzy wskazują na to, że wiele owoców (np. grejpfruty, borówka amerykańska, granaty, jabłka) zawiera w swym składzie flawonoidy (np. naringinę, naringeninę, hesperydynę, hesperetynę, florydzynę, floretynę, kwercetynę i kemferol),...

Wchłanianie węglowodanów z soków

W tym podrozdziale autorzy przypominają często zapomniane lub pomijane mechanizmy wchłaniania węglowodanów, a zwłaszcza sacharozy, glukozy, fruktozy i sorbitolu. Sacharoza jest dwucukrem składającym się z glukozy i fruktozy, uwalniającym te kompon...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Wchłanianie węglowodanów z soków

W tym podrozdziale autorzy przypominają często zapomniane lub pomijane mechanizmy wchłaniania węglowodanów, a zwłaszcza sacharozy, glukozy, fruktozy i sorbitolu. Sacharoza jest [...]

Bezpieczeństwo mikrobiologiczne soków

Obecnie rodzice skupieni na „naturalności” produktów powinni być informowani, że soki niepasteryzowane mogą być źródłem takich patogenów, jak Escherichia coli, Salmonella [...]

Niemowlęta

American Academy of Pediatrics (AAP) rekomenduje wyłączne karmienie piersią do 6 miesiąca życia.33 Matki niemogące karmić piersią powinny podawać dzieciom mleko [...]

Małe dzieci (1-6 lat)

Większość zaleceń i argumentów przedstawionych w poprzednim rozdziale odnosi się także do tej grupy wiekowej. Na podkreślenie zasługuje fakt, że dzieci [...]

Dzieci starsze i nastolatki (7-18 lat)

Choć w tym wieku spożycie soków się zmniejsza, to należy zdaniem autorów podkreślić, że ich podaż nie powinna przekraczać 230-250 ml/24 [...]

Wnioski

To ostatnie stwierdzenie może budzić kontrowersje, zwłaszcza wobec kampanii reklamowych zachęcających do spożywania soków.

Rekomendacje

To ostatnie stwierdzenie może budzić kontrowersje, zwłaszcza wobec kampanii reklamowych zachęcających do spożywania soków.