Hematologia
Zagrażający życiu zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego
Etiopatogeneza i postępowanie
lek. Agata Ogłoza-Puchowska
- Chociaż w ostatnich dekadach znacznie poszerzono wiedzę na temat zespołu rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (DIC – disseminated intravascular coagulation) oraz jego mechanizmów patogenetycznych, nadal bez odpowiedzi pozostają pytania dotyczące optymalnego postępowania w tej koagulopatii. Niniejszy artykuł przybliża tę problematykę
Zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego jest stanem charakteryzującym się uogólnioną aktywacją krzepnięcia krwi, z wytworzeniem dużych ilości fibryny. Blokując płynny przepływ krwi, może prowadzić do zakrzepowego zamknięcia małych i średnich naczyń, a tym samym przyczynić się do dysfunkcji narządowej. W procesie tworzenia zakrzepów dochodzi do zużycia płytek krwi, fibrynogenu oraz czynników krzepnięcia, co skutkuje trombocytopenią i niskimi stężeniami czynników krzepnięcia, a to może powodować masywne powikłania krwotoczne (skazę krwotoczną). To zaburzenie jest zespołem wtórnym do wielu różnych chorób, takich jak ciężkie zakażenia, nowotwory lite lub hematologiczne, urazy i powikłania położnicze. Rozpoznanie DIC można postawić, stosując proste algorytmy punktowe oparte na powszechnie dostępnych parametrach hemostazy. Podstawą leczenia wspomagającego w tej koagulopatii jest terapia choroby podstawowej wywołującej DIC. Pomocne bywa zastosowanie heparyny, a niejednokrotnie też antykoagulantów, choć nie wykazano dotąd poprawy istotnych klinicznie parametrów na skutek takiego postępowania. U pacjentów z istotnym krwawieniem lub zagrożonych krwotokiem należy rozważyć przetoczenie koncentratu krwinek płytkowych (KKP), osocza lub koncentratów czynników krzepnięcia.
Opis przypadku
Mężczyzna, lat 44, z wywiadem przewlekłego zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV – hepatitis C virus), marskości wątroby oraz przewlekłej choroby nerek, zgłosił się na szpitalny oddział ratunkowy (SOR) z zaburzeniami świadomości. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono ciężką hiperamonemię (amoniak >400 µmol/l; norma [N] 11-51 µmol/l). Stan ogólny chorego uległ szybkiemu pogorszeniu, co wymagało intubacji i przyjęcia na oddział intensywnej terapii (OIT).
Przy przyjęciu na OIT parametry życiowe miały następujące wartości:
- ciśnienie tętnicze (BP – blood pressure): 120/84 mmHg
- częstość pracy serca (HR – heart rate): 107/min
- częstość oddechów (RR – respiratory rate): 18/min
- temperatura ciała: 36,6°C.