Stomatologia interdyscyplinarna
Neuralgie w stomatologii – wskazane podejście interdyscyplinarne
lek. dent. Anna Haładyj
- Charakterystyka bólu neuralgicznego
- Omówienie najczęściej występujących neuralgii u pacjentów, którzy z powodu bólu w obrębie głowy i twarzy mogą zgłosić się do gabinetu stomatologicznego
- Diagnostyka i leczenie
Do gabinetów stomatologicznych zgłaszają się pacjenci uskarżający się na ból głowy i twarzy. Ból w obrębie twarzy może być jedynym objawem procesu chorobowego umiejscowionego w różnych strukturach anatomicznych głowy. W odróżnieniu od bólów głowy, najczęstszą przyczyną bólu w obrębie twarzy są neuralgie i neuropatie nerwów czaszkowych. Wyróżniamy dwie odmienne klinicznie postacie: ból neuropatyczny i neuralgiczny (nerwoból).
Przyczyna powstawania bólu neuropatycznego najczęściej jest znana. Może nią być uraz (przecięcie lub zmiażdżenie nerwu), choroba metaboliczna (np. cukrzyca), zapalenie (np. półpasiec, borelioza) albo zatrucie związkami chemicznymi. Ból twarzy może być również wywołany podrażnieniem neuronów ośrodkowych (ból ośrodkowy) oraz mieć uwarunkowania psychogenne (ból psychogenny). Ból neuralgiczny cechuje się nagłym początkiem, znaczną intensywnością i krótkim, kilkusekundowym czasem trwania oraz częstymi nawrotami. Określany jest jako przeszywający, rwący, parzący, kłujący lub rozdzierający. Często wyzwala go dotyk albo skurcz mięśni twarzy. Nerwobóle czaszkowe częściej występują w wieku średnim i u osób starszych. W badaniu nie stwierdza się objawów uszkodzenia nerwu (ubytku czucia ani zaburzeń ruchowych). Przyczyna nerwobólu najczęściej pozostaje nieznana. Typowym nerwobólem czaszkowym jest neuralgia trójdzielna. W neuropatii ból ma charakter ciągły lub napadowy, stwierdza się ubytek czucia w obszarze zaopatrywanym przez określony nerw, występuje zjawisko allodynii (nadmiernego, bolesnego odczuwania dotyku), hiperalgezji (wzmożonego odczuwania bodźca bólowego) oraz sensytyzacji (uwrażliwienia). Po dłuższym czasie pojawiają się zmiany troficzne na skórze i zaburzenia wegetatywne1-3.
W artykule zostaną omówione najczęściej występujące neuralgie w obrębie twarzoczaszki oraz ich epidemiologia, metody leczenia i diagnostyki.
Neuralgia nerwu trójdzielnego
Najczęściej spotykanym nerwobólem w obrębie twarzy jest nerwoból trójdzielny. Nerw trójdzielny (nervus trigeminus) jest nerwem mieszanym zawierającym zarówno włókna ruchowe czuciowe, jak i autonomiczne. Jest to największy z nerwów czaszkowych, któ...
Częstość neuralgii trójdzielnej określa się na 3-6 przypadków na 100 tys. osób i wzrasta ona z wiekiem. Szacunkowo każdego roku neuralgię nerwu trójdzielnego diagnozuje się u 150 tys. osób. Neuralgia nerwu trójdzielnego najczęściej dotyczy gałęzi ...