Przesiewowe wykrywanie bezobjawowej choroby wieńcowej za pomocą obrazowania perfuzji mięśnia sercowego nie zmniejsza częstości występowania incydentów sercowo-naczyniowych u chorych na cukrzycę w średnim lub starszym wieku

Streszczenie Projekt badania. Wieloośrodkowa, randomizowana próba kliniczna. Badana grupa. W badaniu uczestniczy­ło 1123 chorych na cukrzycę typu 2 w wie­ku 50-75 lat, bez objawowej choroby wieńcowej w wywiadzie. Średni wiek wy­niósł 60 lat, 23% badanych określiło swoją rasę jako inną niż biała, a mężczyźni stano­wili nieco ponad połowę uczestników ba­dania. Średnie stężenie cholesterolu LDL wynosiło 114 mg/dl, średnie skurczowe ciśnienie tętnicze wynosiło 132 mm Hg, a tytoń paliło 10% uczestników. Nieco mniej niż połowa badanych otrzymywała lek hipolipemizujący, podobny odsetek uczestników przyjmował kwas acetylosalicylowy, natomiast nieco ponad 20% badanych było leczonych insuliną. Metody. Pacjenci kwalifikujący się do udziału w badaniu byli losowo przypisywani do przesiewowej oceny za pomocą obciążeniowego radioizotopowego obrazowania perfuzji mięśnia sercowego z uży­ciem adenozyny lub do grupy kontrolnej, w której nie wykonywano takich przesiewowych badań. Wyniki obciążeniowej scyntygrafii perfuzyjnej mięśnia sercowe­go były analizowane lokalnie przez miejscowych kardiologów specjalizujących się w medycynie nuklearnej, a wnioski z tej oceny przekazywano uczestnikom badania i ich lekarzom. Wyniki scyntygrafii perfuzyjnej mięśnia sercowego były również analizowanie oddzielnie przez niezależny zespół ekspertów, który oceniał ilościowo wielkość zaburzeń perfuzji i identyfikował inne nieprawidłowości poza zaburzeniami perfuzji. Dalsze decyzje dotyczące diagnostyki i leczenia były podejmowane przez lekarzy opiekujących się chorymi, nato­miast nie były określone w protokole ba­dania. Głównym punktem końcowym była łączna liczba zgonów z przyczyn sercowych oraz nieprowadzących do zgonu zawałów mięśnia sercowego. Analizę przeprowadzono w populacji przeznaczonej do leczenia (intention to treat). Wyniki. W czasie średnio 4,8 roku ob­serwacji częstość występowania łącznie zgonów sercowych i nieprowadzących do zgonu zawałów mięśnia sercowego wy­niosła 2,7% w grupie badań przesiewo­wych i 3,0% w grupie kontrolnej (iloraz zagrożeń [HR] 0,88; 95% przedział ufności [PU] 0,44-1,88). W grupie badań przesie­wowych częstość występowania zgonów sercowych i nieprowadzących do zgonu zawałów mięśnia sercowego była mniejsza wśród chorych bez ubytków perfuzji (w = 400) lub z małymi ubytkami perfuzji (w = 50) niż wśród 33 chorych z umiarkowanymi lub dużymi ubytkami perfuzji (2% vs 12,1%, HR 6,3; 95% PU 1,9-20,1). Wykorzystanie skutecznych metod leczenia – takich jak stosowanie statyn i leków hipotensyjnych – zwiększyło się w czasie trwania próby kli­nicznej, ale nie różniło między grupami badań przesiewowych i grupą kontrolną. Rów­nież częstość wykonywania cewnikowania serca i rewaskularyzacji, choć początkowo była większa w grupie badań przesiewowych, w ciągu całej próby klinicznej nie różniła się między grupami. Wnioski. Przesiewowe obrazowanie perfuzji mięśnia sercowego nie zmniejszyło częstości występowania incydentów wieńcowych w tej populacji chorych na cukrzycę, ale stosunkowo małe ryzyko u uczestników badania ogranicza możliwo­ści wyciągnięcia definitywnych wniosków na temat rezultatów stosowania tej strate­gii diagnostycznej.