Streszczenie

Chorzy na cukrzycę stanowią szczególną populację i często przepisuje się im ASA ze względu na jego potencjalne działanie zmniejszające ryzyko sercowo-naczyniowe. W tym krótkim artykule dokonano przeglądu stosowania ASA w ramach prewencji pierwotnej w tej populacji. Skoncentrowano się na kilku ostatnio opublikowanych stanowiskach, w tym wydanym wspólnie przez American Diabetes Association (ADA), American Heart Association (AHA) oraz American College of Cardiology Foundation (ACCF).

Krótki rys historyczny

Salicyna, naturalny prekursor ASA występujący w korze i liściach wierzby, była stosowana w czasach Hipokratesa (400 r.p.n.e.) do uśmierzania bólu oraz jako środek przeciwgorączkowy. W XIX wieku zsyntetyzowano ASA, wykorzystując wiązówkę błotną (Filipendula ulmaria), która zawiera dużo salicyny, a w 1899 roku firma Bayer zaczęła rozpowszechniać wśród lekarzy preparat ASA, znany pod nazwą Aspirin.
Kwas acetylosalicylowy stosowano typowo w leczeniu bólu, gorączki i stanów zapalnych, ale w 1948 roku dr Lawrence Craven, wykorzystując jedynie własną intuicję i empiryczne obserwacje, zauważył, że wśród jego pacjentów otrzymujących ASA nie występowały zawały mięśnia sercowego. Opierając się na tych obserwacjach, rutynowo przepisywał swoim pacjentom ASA jako środek zapobiegawczy. Jak na ironię, w 1957 roku Craven zmarł w wieku 74 lat z powodu zawału mięśnia sercowego. Sam nie przyjmował ASA, ponieważ nie mieścił się w przedziale wieku, w którym – jego zdaniem – odnosiło się korzyści z tego leczenia (45-65 lat). Interesująca jest więc obserwacja, że jego początkowe zalecenia były dość zgodne ze współczesnymi, opartymi na dowodach z badań naukowych.
W następnych dekadach dalej wyjaśniano mechanizmy działania ASA. Obecnie uważa się, że najbardziej prawdopodobną przyczyną kardioprotekcyjnego działania ASA jest hamowanie przez ten lek agregacji płytek. 

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (20 MB)