Streszczenie
Na całym świecie ponad 220 milionów ludzi choruje na cukrzycę. W Stanach Zjednoczonych cukrzyca występuje u 8,3% populacji. Cukrzyca typu 2 stanowi 90-95% wszystkich rozpoznanych przypadków cukrzycy u dorosłych. Przewiduje się, że częstość występowania cukrzycy typu 2 będzie w przyszłości wzrastać równolegle do otyłości, głównego czynnika ryzyka jej wystąpienia.
Hiperglikemia jest charakterystyczną cechą cukrzycy i podstawowym wyznacznikiem powikłań mikronaczyniowych (np. retinopatii, neuropatii i nefropatii). Cukrzyca typu 2 jest głównym czynnikiem ryzyka rozwoju chorób układu krążenia oraz przewlekłej choroby nerek. Jest również podstawową przyczyną schyłkowej niewydolności nerek, wymagającej przewlekłej dializoterapii lub przeszczepienia nerki, oraz nowo rozpoznanych przypadków ślepoty wśród dorosłych w wieku 20-74 lat w Stanach Zjednoczonych. Randomizowane kontrolowane badania kliniczne od lat 90. XX wieku, w tym Diabetes Control and Complications Trial (DCCT) oraz UK Prospective Diabetes Study (UKPDS) wykazały, że ścisła kontrola glikemii (osiągnięcie wartości hemoglobiny glikowanej [HbA1C] ok. 7%) w porównaniu do standardowej terapii (HbA1C ok. 8-9%) może zmniejszyć ryzyko powikłań mikronaczyniowych u chorych na cukrzycę typu 1 oraz u osób ze świeżo rozpoznaną cukrzycą typu 2. Czy ścisła kontrola glikemii zmniejsza częstość występowania powikłań ze strony układu krążenia, jest jednak mniej pewne. Długoterminowa obserwacja chorych z badań DCCT oraz UKPDS wykazała znaczące zmniejszenie liczby powikłań ze strony układu krążenia u osób początkowo randomizowanych do grupy intensywnego leczenia w porównaniu z leczonymi standardowo.
Ostatnie badania, takie jak Action in Diabetes and Vascular Disease: Preterax and Diamicron Modified Release Controlled Evaluation (ADVANCE), Action to Control Cardiovascular Risk in Diabetes (ACCORD) oraz Veterans Affairs Diabetes Trial (VADT) nie wykazały jednak korzyści, a być może wskazały na pewne szkody wynikające z intensywnej kontroli. Badania zaprojektowano w celu sprawdzenia wpływu intensywnej kontroli glikemii (osiągnięcie wartości HbA1C 6,4-6,9%) w porównaniu z leczeniem standardowym (HbA1C 7,3-8,4%) na powikłania ze strony układu krążenia (zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych, zawał serca i udar niepowodujące zgonu) u chorych obarczonych względnie dużym ryzykiem z rozpoznaną cukrzycą typu 2. Niedawne wytyczne dotyczące leczenia podkreślają znaczenie zindywidualizowania celów leczenia u chorych na cukrzycę.