Streszczenie

Zaburzenia ruchów gałek ocznych w stwardnieniu rozsianym często korelują ze stopniem niesprawności wynikającym z choroby. W niniejszym opracowaniu autorzy omawiają zaburzenia ruchów wodzenia i skojarzonego spojrzenia, a także ustawienia gałek ocznych u chorych ze stwardnieniem rozsianym, ze szczególnym uwzględnieniem podłoża anatomicznego objawów i odchyleń w badaniu neurologicznym.
Nowoczesne metody obrazowania zrewolucjonizowały możliwości diagnostyki SM w najwcześniejszych etapach choroby oraz monitorowania subklinicznego bezobjawowego postępu choroby. Mimo że MR stał się nieodzownym narzędziem w diagnostyce stwardnienia rozsianego, nie posiada stuprocentowej czułości w wykrywaniu zmian. Dlatego nie powinien zastępować dokładnego badania neurologicznego. Na przykład wyraźne objawy kliniczne mogą być następstwem niewielkich zmian zlokalizowanych w pniu mózgu niewykrywalnych w MR. Brak zależności między objawami klinicznymi a wynikami badań obrazowych podkreśla rolę dokładnej oceny kliniczno-anatomicznej w poszukiwaniu miejsca uszkodzenia. Szczegółowa analiza nawet niewielkich zaburzeń widzenia może mieć wpływ na dalszą diagnostykę i leczenie chorego ze stwardnieniem rozsianym.

Porażenie międzyjądrowe

W porażeniu międzyjądrowym (internuclear ophthalmoplegia, INO) dochodzi do zaburzenia szybkich skoordynowanych poziomych ruchów sakadowych przez powolny lub ograniczony ruch przywodzenia. Skojarzony ruch przywodzenia w kierunku poziomym jest możliwy dzięki interneuronom w jądrach nerwów odwodzących. Włókna te ulegają skrzyżowaniu i wchodząc w skład przeciwstronnego pęczka podłużnego przyśrodkowego (medial longitudinal fasciculus, MLF) przebiegają od mostu do podjądra dla mięśnia prostego przyśrodkowego, znajdującego się w kompleksie zawiadującym ruchami gałek ocznych położonym w śródmózgowiu (ryc. 1). Pęczek podłużny przyśrodkowy jest silnie zmielinizowany, co umożliwia szybkie przekazywanie bodźców i synchronizację jednoczesnego ruchu przywodzenia w jednym oku i odwodzenia w drugim. Nawet nieznaczne zwolnienie szybkości przewodzenia bodźców w pęczku podłużnym przyśrodkowym powoduje objawy wynikające z upośledzenia tej synchronizacji, manifestujące się zaburzeniami sakadowymi ruchu gałek ocznych w poziomie. W odróżnieniu od innych włókien zmielinizowanych, których uszkodzenie może nie powodować istotnych objawów klinicznych, układ koordynujący ruchy w płaszczyźnie poziomej jest niezwykle wrażliwy na zaburzenia szybkości przewodzenia, co sprawia, że porażenie międzyjądrowe należy do częstych manifestacji klinicznych SM.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (1 MB)