Odma opłucnowa

Odmą opłucnową, jedną z postaci choroby płuc zaliczaną do grupy zespołów przecieku powietrza, nazywa się gromadzenie powietrza między blaszką trzewną i ścienną opłucnej, w wyniku czego dochodzi do zapadnięcia się płuca. Powietrze przecieka przez otwory w tkance płucnej do przestrzeni położonej na zewnątrz dróg oddechowych przebiegających w płucach. W warunkach prawidłowych ciśnienie w jamie opłucnej jest mniejsze niż w tkance płucnej. Jeśli powietrze przeniknie do jamy opłucnej, to ciśnienie w niej wzrasta i jest wyższe niż w tkance płucnej, w wyniku czego płuco zapada się częściowo lub całkowicie. Odmę prężną wywołuje powietrze, które przemieszcza się do jamy opłucnej podczas wdechu, ale nie może jej opuścić podczas wydechu. Dodatnie ciśnienie prowadzi do zapadnięcia się zajętego płuca i przesunięcia struktur śródpiersia na przeciwną stronę, co prowadzi do zmniejszenia frakcji wyrzutowej serca w wyniku zmniejszenia się powrotu żylnego. Odmę opłucnej klasyfikuje się zazwyczaj jako pourazową lub samoistną. Postać pourazowa może mieć charakter jatrogenny lub powypadkowy, zaś postać samoistna może być pierwotna (bez klinicznie lub radiologicznie jawnej choroby płuc lub ściany klatki piersiowej) albo wtórna (powikłanie przewlekłej lub ostrej choroby płuc). Transtorakalna igłowa biopsja ssąca lub klasyczna jest wiodącą przyczyną jatrogennej odmy opłucnowej. Innymi powszechnie spotykanymi przy czy na mi są nakłucie jamy opłucnej (torakocenteza) oraz założenie dojścia centralnego. Wentylacja mechaniczna oraz resuscytacja krążeniowo-oddechowa także mogą spowodować odmę opłucnową. W przypadku noworodka do tkniętego chorobą płuc, taką jak rozedma śródmiąższowa, odma śródpiersiowa oraz nadmierna przejrzystość któregokolwiek z pól płucnych, klinicysta musi pamiętać o zwiększonym zagrożeniu ciężką odmą opłucnową, zwłaszcza wtedy, gdy dziecko jest pod wpływem ciągłego ciśnienia rozdymającego płuca. Pourazową odmę opłucnową powoduje tępy lub penetrujący uraz klatki piersiowej, gdy powietrze przechodzi do jamy opłucnej bezpośrednio przez ścianę klatki piersiowej na skutek przebicia opłucnej trzewnej lub rozdarcia pęcherzyków płucnych w następstwie nagłego uciśnięcia klatki piersiowej.