Streszczenie
Achondroplazja dziedziczy się autosomalnie dominująco z całkowitą penetracją genu. U ponad 75% chorych noworodków achondroplazja jest jednak skutkiem nowej mutacji. Defekt genetyczny w ponad 95% przypadków dotyczy zastąpienia glicyny argininą w pozycji 380 genu zmapowanego w pozycji 4p16.3, kodującego receptor dla czynnika wzrostu fibroblastów 3 (fibroblast growth receptor 3, FGFR3). Ta substytucja skutkuje nabyciem funkcji przez gen FGFR3 i zmniejszonym wewnątrzchrzęstnym kostnieniem oraz zahamowaniem wzrostu chondrocytów w płytce chrząstki. Ze sporadycznymi przypadkami związany jest zaawansowany wiek ojca, zwłaszcza powyżej 35 lat. Mutacja w konfiguracji homozygotycznej jest letalna. Rzadka mutacja prowadzi do stanu zwanego ciężką achodnroplazją z opóźnieniem rozwojowym oraz rogowaceniem ciemnym (SADDAN). Hipochondroplazja jest lżejszą postacią achondroplazji.
Rozpoznanie prenatalne zwykle ustala się wtedy, kiedy w badaniu USG w trzecim trymestrze ciąży wykrywa się skrócenie kości długich. Rodziny mogą być błędnie poinformowane, gdyż obraz USG nie jest jednoznaczny. W celu potwierdzenia rozpoznania możliwe jest wykonanie diagnostyki molekularnej. Po urodzeniu rozpoznanie może być potwierdzone radiologicznie z analizą szkieletową ukazującą zwężoną podstawę czaszki, kwadratowe kości długie, ręce trójzębne, proksymalne przejaśnienia w kościach udowych oraz skrócenie proksymalnych segmentów kości długich. Dodatkowymi cechami klinicznymi pomagającymi w ocenie noworodków są mikrocefalia oraz znaczna guzowatość czołowa. Rozpoznanie jest opóźnione u ponad 20% dzieci wtedy, gdy choroby nie podejrzewa się bezpośrednio po urodzeniu. Dodatkowe cechy zauważane podczas pierwszego roku po urodzeniu to hipotonia oraz opóźnienie rozwoju ruchowego, chociaż ostatecznie chory osiąga prawidłowy rozwój.