Streszczenie
Mimo to, przedmiotem badań są obecnie liczne metody terapeutyczne, wpływające na każdy z etapów metabolizmu amyloidu– począwszy od momentu jego uwalniania, przez wczesne etapy agregacji aż do etapu, w którym może dochodzić do formowania się nierozpuszczalnej β-harmonijki. Obecnie Aβ wydaje się być najbardziej obiecującym celem terapeutycznym w leczeniu choroby Alzheimera. Rozwój metod leczenia opartych na modyfikacji Aβ, daje możliwość poszerzenia wiedzy nie tylko na temat samej choroby Alzheimera, ale także na temat prawidłowego funkcjonowania mózgu. W niniejszym artykule omówiono stan różnych metod leczenia, opartych na zmniejszaniu ilości amyloidu w mózgu. Choroba Alzheimera jest główną przyczyną otępienia w populacji osób w podeszłym wieku. W Stanach Zjednoczonych jej szacowane rozpowszechnienie mieści się w przedziale od 5,7 do 10% w grupie osób między 65 a 85 r.ż. oraz między 25 a 45% wśród osób ≥85 r.ż. Ocenia się, że w Stanach Zjednoczonych około 5,2 miliona osób cierpi na chorobę Alzheimera. Rozpoznanie kliniczne choroby Alzheimera uzależnione jest od stwierdzenia typowych deficytów poznawczych oraz zaburzeń behawioralnych, natomiast aby można był stwierdzić, że obraz neuropatologiczny jest charakterystyczny dla tej choroby konieczne jest wykazanie obecności w mózgu wewnątrzkomórkowego zwyrodnienia włókienkowego oraz zewnątrzkomórkowych blaszek amyloidowych. Hipoteza amyloidowa jest najbardziej rozpowszechnioną teorią dotyczącą przyczyn powstawania choroby Alzheimera. Zakłada ona, że pojawienie się depozytów amyloidu jest wczesną i decydującą przyczyną choroby, prowadzącą do kaskady zaburzeń neuropatologicznych, których kulminacja przypada na końcowy etap schorzenia. Implikacją tej teorii jest przypuszczenie, że hamowanie powstawania amyloidu lub usuwanie jego depozytów stanowiłoby swoiste leczenie choroby. Kluczowe z punktu widzenia zrozumienia tajemnicy choroby Alzheimera jest wyjaśnienie roli β-amyloidu (Aβ). W ciągu ostatnich 25 lat dokonał się postęp – od identyfikacji Aβ jako istotnego składnika blaszek starczych u chorych do dokładnego zrozumienia przebiegu wielu szlaków metabolicznych, które kontrolują jego przemiany. W tym artykule przeprowadzono krótki przegląd aktualnych danych na temat Aβ jako markera diagnostycznego, przedyskutowano dane dotyczące metabolizmu Aβ w mózgu oraz dokonano przeglądu wielu potencjalnych strategii terapeutycznych opartych na ograniczaniu albo zapobieganiu gromadzenia się Aβ w mózgu. Rola amyloidu w chorobie alzheimera Ostateczne rozpoznanie choroby Alzheimera opiera się na stwierdzeniu charakterystycznych zmian neuropatologicznych, z których główną jest nadmierne gromadzenie się Aβ. Charakter tych zmian zależy po części od takich czynników jak: zależne od wieku występowanie pewnych typów blaszek zawierających amyloid (neurytyczne vs dyfuzyjne) w wybranych obszarach mózgu. Chociaż ilościowa ocena Aβ odgrywa istotną rolę w procesie diagnostycznym, to jednak jego gromadzenie się nie jest swoiste dla choroby Alzheimera, a jego depozyty pojawiają się także podczas starzenia. Poza tym występuje tylko niewielka korelacja między ilością nagromadzonego Aβ a nasileniem zaburzeń funkcji poznawczych obserwowanych u poszczególnych chorych. Gromadzenie Aβ obserwuje się także w ścianach tętnic i tętniczek opony miękkiej i kory mózgowej pod postacią angiopatii amyloidowej (cerebral amyloidangiopathy, CAA) w przebiegu zarówno choroby Alzheimera, jak i w procesie starzenia.