Konsultacje – inni specjaliści do internistów  

Pytania internisty do neurologa – część 1

prof. dr hab. n. med. Adam Stępień

Klinika Neurologii Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie

Adres do korespondencji: prof. dr hab. n. med. Adam Stępień, Wojskowy Instytut Medyczny, ul. Szaserów 128, 04-141 Warszawa

1. Jak wykluczyć świeży udar mózgu?

Zasadniczo o rozpoznaniu udaru mózgu decyduje wywiad i badanie przedmiotowe. Przy nagłym wystąpieniu objawów neurologicznych (np. nagłe zaniewidzenie, osłabienie siły mięśniowej kończyn, zaburzenia mowy) zawsze trzeba brać pod uwagę udar mózgu. Złotym standardem jest badanie metodą tomografii komputerowej (TK). W pierwszych godzinach (6-24 h od zachorowania) u wielu chorych nie ujawnia się zmian. Czułość badania jest zatem niska i pozwala zobrazować ognisko niedokrwienne w pierwszej dobie tylko u ok. 60% pacjentów. Decyduje wówczas wynik badania dyfuzji (DWI – diffusion weighted imaging), które pozwala wykryć zmiany niedokrwienne w pierwszej godzinie od zachorowania, niewidoczne jeszcze w TK i klasycznych sekwencjach rezonansu. Badanie to umożliwia określenie obszaru zmniejszonej, tworzącej się martwicy lub niedokrwienia. Pomocne jest również badanie z zastosowaniem rezonansu magnetycznego. Pozwala wykluczyć procesy chorobowe, które mogą powodować nagłe wystąpienie objawów neurologicznych, np. nowotwory, krwiak przymózgowy, oraz różnicować udar krwotoczny z niedokrwiennym. U osób z migotaniem przedsionków wskazane jest wykonanie badań naczyniowych (np. echo serca i angio-TK) w celu diagnostyki miejsca zatoru.

2. Jakie jest optymalne ciśnienie tętnicze w niedokrwiennym, a jakie w krwotocznym udarze mózgu (ostra faza choroby)?

W ostrej fazie udaru mózgu nie podejmujemy interwencji farmakologicznej, gdy ciśnienie tętnicze nie przekracza 220/120 mmHg, z wyjątkiem sytuacji, w których stwierdzono współistniejące rozwarstwienie aorty, świeży zawał mięśnia sercowego, obrzęk p...

3. Czy wykrycie przetrwałego otworu owalnego u osoby z nadciśnieniem tętniczym jest wskazaniem do farmakologicznej profilaktyki udaru niedokrwiennego? Jeśli tak, to za pomocą jakich leków?

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

3. Czy wykrycie przetrwałego otworu owalnego u osoby z nadciśnieniem tętniczym jest wskazaniem do farmakologicznej profilaktyki udaru niedokrwiennego? Jeśli tak, to za pomocą jakich leków?

W obowiązujących rekomendacjach American Stroke Association1 opartych na dostępnych danych w przypadku chorych z przetrwałym otworem owalnym (PFO) nie sprecyzowano optymalnego leczenia farmakologicznego zarówno [...]

4. Kiedy kierować do neurologa pacjenta z bólem krzyża?

U większości chorych po pierwszych dwóch tygodniach leczenia niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) bóle krzyża ustępują. Nie ma zatem konieczności konsultacji neurologicznej. W tym [...]

5. Czym leczyć przewlekły ból kręgosłupa bez zmian w badaniach obrazowych?

U każdego chorego z przewlekłym zespołem bólowym okolicy lędźwiowej konieczne jest przeprowadzenie badań diagnostycznych. Brak zmian w odcinku lędźwiowym kręgosłupa nie przesądza o rozpoznaniu. Konieczne [...]

6. Po jakim czasie bez napadów można podjąć próbę odstawienia leków przeciwpadaczkowych?

Odstawienie leków przeciwpadaczkowych można rozpocząć po dwóch latach bez napadów, przy prawidłowym wyniku badania EEG. Występowanie zmian napadowych w zapisie EEG przemawia [...]

7. Kiedy w profilaktyce wtórnej udaru niedokrwiennego zaleca się doustne leki przeciwzakrzepowe?

Leki z tej grupy zasadniczo należy stosować u chorych z udarem kardiogennym, w tym szczególnie migotaniem przedsionków, wadami zastawek serca, po świeżym zawale mięśnia sercowego [...]

8. Jak różnicować najczęstsze przyczyny zawrotów głowy?

Izolowane zawroty głowy stanowią trudny problem kliniczny i często nie można stwierdzić, z jakiego poziomu uszkodzenia układu przedsionkowego pochodzą. Przy współistnieniu innych niż [...]

9. Jakie są zasady leczenia zawrotów głowy pochodzenia miażdżycowego?

W zawrotach głowy pochodzenia miażdżycowego stosujemy leki naczynioaktywne (np. pentoksyfilinę, winpocetynę, leki nootropowe). Betahistyna jest również pomocna, jednak nie ma rejestracji w tym [...]

10. Jakie leki stosować w polineuropatii cukrzycowej z piekącymi bólami kończyn dolnych?

W leczeniu polineuropatii cukrzycowej NLPZ nie przynoszą korzyści, a ich długotrwałe stosowanie obarczone jest dużym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych. Najskuteczniejsze są leki przeciwpadaczkowe [...]