Codziennie zdajesz egzamin z medycyny

Gastroenterologia

Pytania przygotowali:
lek. Mateusz Chapuła1,
dr n. med. Rafał Kotulski2,
dr hab. n. med. Michał Kukla1,
dr hab. n. med. Marek Waluga1

1Katedra i Klinika Gastroenterologii i Hepatologii, Wydział Lekarski w Katowicach, Śląski Uniwersytet Medyczny
2Sosnowiecki Szpital Miejski

Adres do korespondencji: dr hab. n. med. Michał Kukla, Katedra i Klinika Gastroenterologii i Hepatologii, Wydział Lekarski w Katowicach, Śląski Uniwersytet Medyczny, ul. Medyków 14, 40-752 Katowice

1. 40-letnia kobieta z otyłością, która od 10 lat jest leczona okresowo inhibitorem pompy protonowej (PPI – proton pump inhibitor), z powodu nasilonej zgagi została skierowana na gastroskopię. Endoskopia wykonana 5 lat wcześniej wykazała cechy 3-centymetrowej przepukliny rozworu przełykowego, poza tym nie stwierdzono innych patologii. Obecnie pacjentka zgłosiła się z opisem aktualnego badania endoskopowego oraz wynikiem badań histopatologicznych pobranych wycinków. W gastroskopii potwierdzono poprzednio uwidocznioną 3-centymetrową przepuklinę rozworu przełykowego oraz opisano liczne (ok. 15) polipy dna i trzonu żołądka wielkości od 3 mm do 8 mm. W badaniu histopatologicznym potwierdzono polipy gruczołów dna żołądka – polipy Elstera (FGP – fundic gland polyps).

Z uwagi na liczbę i wielkość polipów należy:

a. Skierować pacjentkę do szpitala na oddział chirurgii w celu wykonania gastrektomii z uwagi na mnogość polipów

b. Skierować pacjentkę do szpitala w celu wykonania polipektomii endoskopowej oraz kolonoskopii

c. Zmodyfikować leczenie inhibitorem pompy protonowej, zmniejszając częstość przyjmowania, ewentualnie zastąpić PPI lekami z grupy antagonistów receptorów H2

d. Wykonać za 6 miesięcy kontrolną gastroskopię

e. Ponownie wykonać gastroskopię z pobraniem wycinków z każdego polipa

Komentarz

Polipy występujące w żołądku są niejednorodne i obejmują polipy hiperplastyczne, gruczolaki, polipy gruczołów dna żołądka (polipy Elstera), polipy guzów endokrynnych oraz polipy zapalne tkanki włóknistej. Najczęściej spotyka się polipy gruczołów dna żołądka. Szacowana częstość ich występowania w populacji ogólnej wynosi 2-11%; większe rozpowszechnienie stwierdza się w krajach zachodnich w związku z mniejszym odsetkiem zakażeń Helicobacter pylori i większym odsetkiem terapii z użyciem inhibitorów pompy protonowej. Polipy te zazwyczaj nie są bardzo liczne (zwykle <10), sporadycznie jednak spotyka się pacjentów z kilkudziesięcioma zmianami. Bardzo duża liczba tych polipów występuje w rodzinnej polipowatości gruczolakowatej (FAP – familial adenomatous polyposis), a także w gruczolakoraku żołądka z proksymalną polipowatością żołądka (GAPPS – gastric adenocarcinoma and proximal polyposis of the stomach), w przypadku których można stwierdzić setki, a nawet tysiące polipów tworzących polipowaty dywan na całej powierzchni błony śluzowej. FAP i GAPPS wymagają leczenia operacyjnego, a także pilnego wykonania kolonoskopii. Wielkość i liczba opisanych polipów w przedstawionym przypadku, a także niewystępowanie innych zmian nie wskazują jednak na te jednostki chorobowe.