Domniemanie niewinności jest jednym z fundamentów praworządności i sprawiedliwości procesowej. Zasada ta – wyrażona zarówno w polskim porządku prawnym, jak i w normach międzynarodowych – ma na celu zapewnienie, że każda osoba oskarżona o popełnienie przestępstwa lub przewinienia zawodowego jest uznawana za niewinną, dopóki jej wina nie zostanie udowodniona. W kontekście postępowania dotyczącego odpowiedzialności zawodowej ratowników medycznych domniemanie niewinności pełni szczególną funkcję. Postępowania dyscyplinarne w tym obszarze, choć formalnie nie są postępowaniami karnymi, mogą bowiem skutkować określonymi sankcjami, które mogą wpływać na przyszłość zawodową oskarżonego ratownika medycznego.

Celem tego artykułu jest szczegółowe omówienie roli domniemania niewinności w odniesieniu do postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej ratowników medycznych.

Postępowanie dyscyplinarne wobec ratowników medycznych

Zgodnie z art. 151 ust. 1 Ustawy z dnia 1 grudnia 2022 roku o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych (dalej: ustawa o zawodzie ratownika medycznego)¹ ratownicy medyczni podlegają odpowiedzialności zawodowej za naruszenie zasad etyki zawodowej oraz przepisów związanych z wykonywaniem zawodu ratownika medycznego. Ustawodawca określa te naruszenia mianem przewinienia zawodowego. Orzekanie o popełnieniu przewinienia zawodowego przez ratownika medycznego toczy się w ramach postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej ratowników medycznych, które niekiedy określa się po prostu jako postępowanie dyscyplinarne.

Stosownie do art. 153 ust. 1 ustawy o zawodzie ratownika medycznego na postępowanie dyscyplinarne składają się cztery etapy:

• czynności sprawdzające
• postępowanie wyjaśniające
• postępowanie przed sądem ratowników medycznych
• postępowanie wykonawcze.

Celem czynności sprawdzających jest wstępne zbadanie okoliczności koniecznych do ustalenia, czy istnieją podstawy do wszczęcia postępowania wyjaśniającego. W trakcie czynności sprawdzających nie przeprowadza się dowodu z opinii biegłego [tj. nie z...

Prawodawca w ustawie o zawodzie ratownika medycznego uprawnił sąd ratowników medycznych do wymierzania takich kar, jak:

• upomnienie
• nagana
• kara pieniężna
• zakaz pełnienia funkcji kierowniczych do 5 lat
• ograniczenie zakresu czynności w wykonywaniu zawodu ratownika medycznego na okres od 6 miesięcy do 2 lat
• zawieszenie prawa wykonywania zawodu na okres od roku do 5 lat
• pozbawienie prawa wykonywania zawodu.